Sygnatura
II GSK 5039/16
Wyrok NSA z 4 kwietnia 2017 r., II GSK 5039/16
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 4 kwietnia 2017
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia del. WSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [A.] Sp. z o.o. w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 lipca 2016 r., sygn. akt III SA/Po 258/16 w sprawie ze skargi [A.] Sp. z o.o. w S. na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [A.] Sp. z o.o. w S. na rzecz Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 14 lipca 2016 roku, sygn. akt III SA/Po 258/16 oddalił skargę [A.] Sp. z o. o. w S. na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego. Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia. Decyzją z dnia [...] października 2015r. nr [...] ustalono spółce [A.] z o.o. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu rolnośrodowiskowego. Decyzję w dniu 19 października 2015 roku odebrał pełnomocnik spółki [A.] adwokat K. B. W dniu 7 grudnia 2015 roku w organie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa złożono zmianę danych do ewidencji producentów, w której jako pełnomocnika producenta rolnego wpisano radcę prawnego H. S. wraz ze wskazaniem adresu. W dniu 22 grudnia 2015 roku do H. S. przesłano upomnienie, w którym wezwano spółkę [A.] do uiszczenia należności wynikających z decyzji z dnia [...] października 2015 roku. Pismo pełnomocnik odebrał w dniu 28 grudnia 2015 roku. W dniu 19 grudnia 2015 roku pełnomocnik spółki zapoznawał się z aktami sprawy w siedzibie organu. W dniu 4 stycznia 2016 roku pełnomocnik Spółki [A.] złożył w siedzibie Oddziału Regionalnego ARiMR wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania wraz z odwołaniem. We wniosku podniósł, iż o wydaniu decyzji ustalającej kwotę do zwrotu przedstawiciele spółki dowiedzieli się dopiero w dniu 28 grudnia 2015 r. w momencie wpływu do rąk pełnomocnika upomnienia wzywającego do zapłaty. Sama decyzja doręczona została do siedziby poprzedniego pełnomocnika, o czym spółka nie została poinformowana. We wniosku wskazano również, iż z uwagi, że pełnomocnik K. B. nie odbiera korespondencji, od dłuższego czasu utrudniony jest z nim kontakt. Wobec takiej postawy pełnomocnika w dniu 6 października 2015 roku przedstawiciele spółki odwołali udzielone mu pełnomocnictwo. Wypowiedzenie pełnomocnictwa skutecznie zostało doręczone w dniu 23 października 2015 roku. Z uwagi, że kontakt z pełnomocnikiem cały czas był utrudniony strona nie miała żadnej wiedzy o wydanej w dniu [...] października 2015 roku decyzji, nie mogła więc w terminie złożyć odwołania. W konsekwencji nie ponosi winy za uchybienie terminowi do złożenia odwołania. Dyrektor Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 roku nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w oparciu o treść art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, ze zm.; dalej: k.p.a.) uznał, że nie jest uprawniony do przywrócenia terminu, bowiem strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. W dalszej części uzasadnienia, organ wyjaśnił pojęcie braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu w kontekście przepisu art. 58 k.p.a. Podkreślił, że wiąże się ono z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności procesowych, czyli sytuacji, gdy dopełnienie czynności w terminie nie jest możliwe z uwagi na trudne do przezwyciężenia przeszkody i to niezależne od strony. W ocenie organu, w dniu doręczenia decyzji pełnomocnikiem spółki był K. B., który był profesjonalnym pełnomocnikiem ustanowionym dobrowolnie przez spółkę. Zdaniem organu, skoro odwołanie pełnomocnika stało się skuteczne dopiero 23 października 2015 roku, to niezrozumiałym jest dlaczego ustanowienie nowego pełnomocnika nastąpiło dopiero w dniu 3 grudnia 2015 roku. Organ wskazał również, iż nowy pełnomocnik wniosek o przywrócenie terminu złożył dopiero po otrzymaniu upomnienia, choć składając w dniu 7 grudnia 2015 roku zmianę do ewidencji producentów mógł zapoznać się z aktami sprawy. Organ podniósł, iż spółka jeszcze przed wydaniem decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności odwołała pełnomocnika, ale nie poinformowała organu o jego odwołaniu, pomimo, że miała zastrzeżenia co do wypełniania przez niego swoich obowiązków. Zdaniem organu, to spółka ponosi pełną odpowiedzialność za niezłożenie w terminie środka zaskarżenia. Ustanowiony w sprawie pełnomocnik w imieniu Spółki [A.] z o.o. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę spółki. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że w rozpoznawanej sprawie skarżący uznał, że wystarczającą przesłanką do przyjęcia braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania jest brak pełnomocnika po 23 października 2015 r., to jest w okresie pomiędzy wypowiedzeniem pełnomocnictwa K. B., a udzieleniem nowego H. S. Strona upatruje w istocie niemożności złożenia odwołania z brakiem pełnomocnika. Tymczasem w ocenie Sądu I instancji nawet gdyby przyjąć stanowisko strony, że wypowiedzenie pełnomocnictwa było skuteczne dopiero w dniu 23 października 2015 roku, to nic nie stało na przeszkodzie, by strona środek zaskarżenia złożyła samodzielnie. WSA wskazał, że z argumentacji skargi należy wywieść wniosek przeciwny - to strona wobec braku pełnomocnika powinna wcześniej (przed 3 grudnia 2015 r.) ustanowić nowego. Gdyby uczyniła to bezzwłocznie mając złe doświadczenia we współpracy z poprzednim pełnomocnikiem, czyli wykazując należytą staranność zachowałaby termin do złożenia odwołania. W ocenie WSA, nie zaistniały bowiem żadne obiektywne, nagłe okoliczności, które uniemożliwiły jej dokonanie tej czynności osobiście lub przez nowego pełnomocnika. Zdaniem Sądu I instancji właśnie należytej staranności w prowadzeniu spraw spółki należałoby wymagać w tej konkretnej sytuacji, skoro zawodzi powołany z wyboru pełnomocnik. Właśnie owa "nowa" sytuacja wymagała niezwłocznego działania nowego pełnomocnika, skoro spółka nie decydowała się działać samodzielnie. WSA podniósł, że o wypowiedzeniu zadecydowały wcześniejsze naganne zachowania pełnomocnika, bo przecież strona w dniu 6 października 2015 roku nie mogła przewidzieć, że nie poinformuje on spółki o decyzji z dnia [...] tego miesiąca. Samo odwołanie pełnomocnictwa też nie zostało podjęte w terminie, więc - w ocenie WSA - nie było powodu, by czekać z ustanowieniem nowego pełnomocnika aż do 3 grudnia 2015 roku. Zdaniem Sądu I instancji, pozbawione racji pozostają twierdzenia skarżącego o tym, że spółka nie miała żadnych podstaw, by przypuszczać, że wobec niej toczy się jakiekolwiek postępowanie. Sąd I instancji wskazał, że analiza uzasadnienia decyzji z dnia [...] października 2015 roku o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego dowodzi, że do roku 2014 włącznie, wnioski o przyznanie płatności składał wskazany przez spółkę W. W. I ostanie środki finansowe (za rok 2014) na rachunek spółki wpłynęły w dniu 29 kwietnia 2015 roku. W roku 2015 spółka nie złożyła wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej. Sąd I instancji wskazał, iż jeśli spółka powołała nowego pełnomocnika, to rzeczą zasadniczą było ustalenie, czy w ogóle złożył on taki wniosek. Zdaniem WSA, spółka uczestnicząc w programie rolnośrodowiskowym musiała mieć świadomość, że nie składając wniosku na rok 2015 nie zrealizuje tego programu. W tej sytuacji powinna oczekiwać decyzji organu w zakresie nienależnie pobranych płatności. Zdaniem Sądu I instancji ustalenie tego powinno też stanowić sygnał dla spółki o niewłaściwym wywiązywaniu się z obowiązków pełnomocnika już w maju 2015 roku. W konsekwencji WSA uznał, że nieuprawnionym jest twierdzenie skarżącego, iż spółka nie miała obowiązku informować organu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, bo nie wiedziała, że toczy się przed tym organem jakiekolwiek postępowanie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu I instancji złożyła Spółka [A.] z o.o., domagając się uchylenia w całości zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a, oraz zasądzenia od Organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych, powiększonych o opłatę skarbową uiszczoną od pełnomocnictwa. W skardze kasacyjnej zarzucono: Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik spawy, tj: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie skargi, w sytuacji gdy zaskarżone postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Nr [...] wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego wydane zostało z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 58 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (dalej: k.p.a.) i w konsekwencji nieustalenie, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy skarżącej Spółki, oraz że skarżąca Spółka dochowała należytej staranności, w sytuacji uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy Spółki, a przeszkoda do wniesienia odwołania w terminie nie była spowodowana zachowaniem Skarżącej i nie udała się usunąć, mimo zachowania przez nią i aktualnego pełnomocnika należytej staranności; co w konsekwencji doprowadziło do oddalenia skargi pomimo, iż zasługiwała na uwzględnienie; 2. art. 151 p.p.s.a. przez wadliwe wykonanie kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, jego bezpodstawne zastosowanie i oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 58 § 1 i 2 k.p.a. i w konsekwencji nieustalenie, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy skarżącej Spółki oraz, że skarżąca Spółka dochowała należytej staranności, w sytuacji uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy Spółki, a przeszkoda do wniesienia odwołania w terminie nie była spowodowana zachowaniem Skarżącej i nie udała się usunąć, mimo zachowania przez nią i aktualnego pełnomocnika należytej staranności; co w konsekwencji doprowadziło do oddalenia skargi pomimo, iż zasługiwała na uwzględnienie; 3. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a, art. 1 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 133 p.p.s.a. w zw. z art. 58 k.p.a. skutkujące rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd I instancji bez wszechstronnego rozważenia całokształtu materiału dowodowego, a więc nie dokonaniem przez Sąd I instancji prawidłowej kontroli decyzji organu administracyjnego, a przez to zaakceptowaniem naruszenia przez ten organ przepisów art. 7, 77 § 1, 58 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co spowodowało ustalenie stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym, tj. przyjęciem, że Spółka wiedziała o wydaniu i doręczeniu decyzji i przyjęciem, iż ponosi ona winę za uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a także ustaleniem, że Spółka "winna oczekiwać decyzji organu w zakresie nienależnie pobranych płatności", co nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy, z których wynika, że Spółka nie miała wiedzy o niezłożeniu wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2015 r. oraz nie miała wiedzy ani podstaw do przypuszczania, że toczy się postępowanie administracyjne w tym zakresie; co w konsekwencji doprowadziło do oddalenia skargi pomimo, że zasługiwała ona na uwzględnienie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i utrzymanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w mocy, oraz zasądzenie od wnoszącego skargę kasacyjną kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Należy na wstępie zaznaczyć, że w sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego. W rozpoznawanej sprawie wnoszący skargę kasacyjną zgłosił tylko zarzuty naruszenia przepisów postępowania, wskazując, że mogły one mieć istotny wpływ na wynik postępowania. W ocenie strony wnoszącej skargę kasacyjną Sąd I instancji dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, to jest art. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 7, art. 77 § 1, art. 58 § 1 i 2 k.p.a., a także art. 151 p.p.s.a., a także art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a, art. 1 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 133 p.p.s.a. w sposób który spowodował, iż miało to wpływ na wynik sprawy. Przed przystąpieniem do oceny zasadności zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej przypomnieć należy, że powołując się na naruszenie wskazanych wyżej przepisów prawa, w ramach podstawy kasacyjnej, wskazanej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., kasator winien wykazać, że naruszenie tych przepisów prawa miało istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Podkreślić bowiem należy, że zamierzony skutek skarga kasacyjna może odnieść tylko wówczas, gdy wykazane zostanie takie naruszenie przez Sąd I instancji przepisów postępowania, któremu można zasadnie przypisać możliwy istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Oznacza to, że niezależnie od wskazania istoty zarzutu, autor skargi kasacyjnej winien przeprowadzić argumentację, w której wykaże wpływ tego naruszenia na treść orzeczenia oraz wykaże, że wpływ ten mógł być istotny dla zaskarżonego rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Istota sprawy sprowadza się do ustalenia, czy skarżąca spółka uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania od decyzji ustalającej spółce kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu rolnośrodowiskowego, a tym samym, czy zachodzą przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu na podstawie art. 58 § 1 k.p.a. W tym miejscu należy podkreślić, że z treści skargi kasacyjnej wynika, iż kasator jako okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] października 2015 r., wskazał na brak wiedzy dotyczącej wydania ww. decyzji, o której wydaniu przedstawiciele spółki dowiedzieli się w dniu 28 grudnia 2015 r., gdy otrzymali upomnienie wzywające spółkę do zapłaty, jak również na brak wiedzy w zakresie toczącego się przed organami postępowania administracyjnego. Skarżący kasacyjnie podniósł, że decyzja została doręczona do siedziby poprzedniego pełnomocnika, ustanowionego w sprawie, o czym spółka nie została poinformowana. Odnosząc się do tak zarysowanej istoty sporu należy zauważyć, że pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy strony w jego uchybieniu. W doktrynie uznaje się zgodnie, że kryterium braku winy, jako przesłanka uzasadniająca wniosek o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu danej czynności. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (vide: A. Wróbel, M. Jaśkowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. II, Zakamycze, 2005 r., s. 398-399 i cyt. tam literatura i orzecznictwo). Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. W orzecznictwie i doktrynie powszechnie przyjęte jest, że zakres pojęcia winy w uchybieniu terminu obejmuje również winę osób trzecich upoważnionych przez uczestnika postępowania (stronę) do dokonania czynności (vide M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2011, s. 410). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w rozpoznawanej sprawie podziela stanowisko Sądu I instancji, że okoliczności powoływane przez skarżącą spółkę w celu uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu nie stanowią wystarczającej podstawy do jego przywrócenia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że skarżąca spółka nie wykazała należytej staranności w zachowaniu terminu do złożenia odwołania od decyzji organu administracyjnego, a w każdym razie nie wykazała, że uchybienie tego terminu nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych. Z okoliczności kontrolowanej sprawy wynika, iż decyzja z dnia [...] października 2015 r. została prawidłowo doręczona pełnomocnikowi skarżącej spółki – adwokatowi K. B. który w dacie wysłania decyzji był umocowany do reprezentowania skarżącej spółki. Oceny tej nie zmieniała okoliczność, że w dniu 6 października 2015 r. zostało wypowiedziane adw. K. B. pełnomocnictwo do reprezentowania spółki. Wypowiedzenie pełnomocnictwa przez mocodawcę odnosiło bowiem skutek prawny w stosunku do organu z chwilą zawiadomienia organu o tym, a nie z chwilą wypowiedzenia pełnomocnictwa. O okolicznościach wypowiedzenia pełnomocnictwa dotychczasowemu pełnomocnikowi organ powziął wiadomość dopiero na etapie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] października 2015 r. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Poznaniu złożonego przez nowego pełnomocnika ustanowionego przez spółkę. Należy podkreślić, że od chwili ustanowienia pełnomocnika strona działa za jego pośrednictwem z pełnym skutkiem prawnym, a wobec tego również wszystkie pisma doręcza się pełnomocnikowi, a nie stronie (art. 40 § 2 k.p.a.). Przepis art. 40 § 2 k.p.a. nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą w Kodeksie postępowania administracyjnego zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy administracji prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych, a w tym orzeczeń (decyzji i postanowień), pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie (postanowienie SN z 9 września 1993 r., III ARN 45/93, OSNCP 1994, nr 5, poz. 112). Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że Spółka, ani pełnomocnik K. B. nie zawiadomili organu o cofnięciu pełnomocnictwa. W tej sytuacji doręczenie decyzji ustanowionemu pełnomocnikowi było prawnie skuteczne i od tej daty rozpoczął się bieg terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca spółka zwalniając pełnomocnika z obowiązku prowadzenia jej spraw winna się zainteresować, czy korespondencja jest nadal mu doręczana, zwłaszcza nie mając pewności, czy pełnomocnik poinformował organ o fakcie wypowiedzenia pełnomocnictwa, a dodatkowo w sytuacji, gdy sama również nie zawiadomiła o tym organu. Zasadnie Sąd I instancji uznał, iż w okolicznościach tej sprawy trudno przyjąć, że Spółka uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy, skoro nie dołożyła należytej staranności aby poinformować organ administracyjny o wypowiedzeniu pełnomocnictwa dotychczasowemu pełnomocnikowi. W zaistniałej sytuacji organ zobligowany był do doręczenia decyzji dotychczasowemu pełnomocnikowi, co też niewadliwie uczynił. Rację ma Sąd I instancji, że zarówno strona jak i mocodawca byli zobowiązani do ułożenia wzajemnych relacji, bez szkody dla przebiegu postępowania. Powyższe wskazuje, że zgłoszone w skardze kasacyjnej zarzuty nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Ponadto zauważyć należy, że zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin do dokonania czynności procesowej, jeżeli strona uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Z akt sprawy wynika, iż w dniu 3 grudnia 2015 r. spółka ustanowiła kolejnego pełnomocnika w osobie H. S. Podkreślić należy, że nowy pełnomocnik wniosek o przywrócenie terminu złożył dopiero po otrzymaniu upomnienia, pomimo, że w dniu 7 grudnia 2015 r. składał zmianę do ewidencji producentów i miał możliwość zapoznania się z aktami sprawy. W dniu zaś 19 grudnia 2015 r. ustanowiony w sprawie pełnomocnik zapoznawał się z aktami sprawy w siedzibie organu, gdzie niewątpliwie pozyskał informację o wydanej decyzji, a więc od tej daty należało liczyć termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Wobec tego siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania upływał z dniem 26 grudnia 2015 r., który to dzień jest dniem ustawowo wolnym od pracy, a zatem ostateczny termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania upływał w dniu 28 grudnia 2015 r., bowiem stosownie do art. 57 § 4 k.p.a. jeżeli koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się najbliższy następny dzień powszedni. Wobec powyższego należy stwierdzić, że złożenie przez pełnomocnika spółki w dniu 4 stycznia 2016 r. wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania nastąpiło z uchybieniem terminu określonego w art. 58 § 2 k.p.a. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w rozpoznawanej sprawie, brak jest również podstaw aby uznać, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów określonych przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu Sąd I instancji przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując, z jakich przyczyn i na podstawie jakich przepisów zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, co umożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń Sądu I instancji w kwestionowanym zakresie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie są też zasadne pozostałe zarzuty procesowe. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Nie ma żadnych wątpliwości, że tak właśnie stało się przy rozpoznaniu niniejszej sprawy. Oznacza to, że nie ma podstaw, aby twierdzić, że zaskarżony wyrok Sądu I instancji zapadł z naruszeniem przepisów postępowania wskazanych w petitum skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 24 października 2016
- Symbol z opisem
- 6550
- Hasła tematyczne
- Przywrócenie terminu
- Skarżony organ
- Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
- Sędziowie
- Cezary Pryca /przewodniczący sprawozdawca/ Dorota Dąbek Zbigniew Czarnik
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
art. 1 par 2 , art, 3 par 1 i 2, art. 133, art. 145 par 1 pkt 1 lit c, art. 141 par 4, art. 151 art. 174, art. 183 par 1, art. 184 · Dz.U. 2016 poz. 718
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
art. 7, art. 77 par 1, art. 40 par 2, art. 58 par 1 i 2 · Dz.U. 2016 poz. 23
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: III SA/Po 1066/16 · 4 kwietnia 2017
Wyrok WSA w Poznaniu z 4 kwietnia 2017 r., III SA/Po 1066/16
Sygnatura: IV SA/Gl 1170/16 · 4 kwietnia 2017
Wyrok WSA w Gliwicach z 4 kwietnia 2017 r., IV SA/Gl 1170/16
Sygnatura: V SA/Wa 876/16 · 4 kwietnia 2017
Wyrok WSA w Warszawie z 4 kwietnia 2017 r., V SA/Wa 876/16
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny