II GSK 336/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej sprawy ze skargi kasacyjnej T. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 października 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 2600/19 w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 20 września 2019 r. nr EA b-1471/1336/19 w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską postanawia: umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym

Wyrokiem z dnia 7 października 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 2600/19 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oddalił skargę T. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 20 września 2019 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący. Pismem z dnia 3 lutego 2023 r. pełnomocnik skarżącego poinformował Naczelny Sąd Administracyjny, że w listopadzie 2022 r., T. K. zmarł. Następnie na wezwanie Naczelnego Sądu Administracyjnego Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Częstochowie w dniu 15 marca 2023 nadesłał odpisu skróconego aktu zgonu Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2018, poz. 1302 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest decyzja Komendanta Głównego Policji cofająca pozwolenie na broń palną myśliwską. Wymaga w tym miejscu przypomnienia, że w prawie administracyjnym nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami tego prawa. Oznacza to, że prawa i obowiązki o charakterze administracyjnoprawnym nie podlegają dziedziczeniu na zasadach określonych w kodeksie cywilnym. Przejście tych praw i obowiązków na następców prawnych, którzy są jednocześnie spadkobiercami w rozumieniu prawa cywilnego mogą przewidywać wyłącznie przepisy szczególne z zakresu szeroko rozumianego prawa administracyjnego (np. art. 97 Ordynacji podatkowej), co nie oznacza jednak, że te prawa i obowiązki wchodzą w skład spadku (por. wyrok NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 524/10, dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Niemniej mogą również występować takie sytuacje faktyczne, kiedy określone prawa i obowiązki wynikające z decyzji administracyjnej mogą dotykać sfery prawnej innego podmiotu. W odniesieniu do takich sytuacji Sąd musi ocenić, czy w przypadku śmierci skarżącego, będącego adresatem zaskarżonego aktu lub czynności, wynik toczącego się postępowania dotyczy interesu prawnego osób zgłaszających swój udział w miejsce spadkodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 11 sierpnia 2015 r., sygn. akt II GSK 1438/14, dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z powyższego wynika, że kierunek procedowania przez sąd administracyjny po powzięciu informacji o śmierci strony zależy od oceny, czy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, czy też nie. Sukcesja procesowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym może mieć bowiem miejsce wyjątkowo, gdy przedmiotem postępowania są prawa i obowiązki, które mogą przechodzić i przeszły na inne osoby w związku ze śmiercią strony. Zasadą na gruncie prawa administracyjnego jest bowiem brak klasycznej sukcesji pod tytułem ogólnym, charakterystycznej dla prawa cywilnego. Przejście praw i obowiązków publicznoprawnych jest możliwe wyłącznie, albo gdy prawo materialne wprost wskazuje podmioty, na które przechodzą prawa i obowiązki będące przedmiotem konkretnej sprawy administracyjnej, albo gdy podmioty te uda ustalić się na podstawie charakteru konkretnej sprawy, tj. gdy sprawa nie dotyczy praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłą. W niniejszym postępowaniu przedmiotem postępowania jest orzeczenie w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, a zatem akt administracyjny, który pozostaje w ścisłym związku z osobą skarżącego kasacyjnie, kształtując wyłącznie jego indywidualną sytuację. Akt ten odnosi się bezpośrednio do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Przymiot strony w tym postępowaniu może mieć podmiot określony ze względu na swoje cechy osobiste. Przedmiot tego postępowania nie dotyczy również bezpośrednio praw majątkowych tej osoby. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 w związku z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.