Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II GSK 2745/25

Postanowienie NSA z 4 listopada 2026 r., II GSK 2745/25 – środki farmaceutyczne i materiały medyczne oraz nadzór farmaceutyczny

Wynik

Zawieszono postępowanie

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
4 listopada 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia NSA Anna Ostrowska Protokolant starszy asystent sędziego Klaudia Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej sprawy ze skargi kasacyjnej A. w B., [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 lipca 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 2343/24 w sprawie ze skargi A. w B., [...] na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia 20 czerwca 2024 r. nr POWII.5455.21.2022.JC.2 w przedmiocie zobowiązania do pokrycia kosztów badań jakościowych produktu leczniczego i kosztów pobrania próbki postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

I Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 31 lipca 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 2343/24, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę A. w B., [...] (dalej: skarżąca, spółka), na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z 20 czerwca 2024 r. w przedmiocie zobowiązania do pokrycia kosztów badań jakościowych produktu leczniczego i kosztów pobrania próbki. II Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia wniosła skarżąca zaskarżając powyższy wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: I. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie: 1. art. 108a ust. 2 w związku z art. 115 ust. 1 pkt 5a oraz w związku z art. 108 ust. 4 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 750; dalej: p.f.), poprzez ich błędną wykładnię: a. opartą na założeniu, że art. 115 ust. 1 pkt 5a p.f. może być samodzielną podstawą zastosowania art. 108a ust. 2 p.f. oraz obciążenia skarżącej kosztami badań jakościowych, podczas gdy jest to ogólny przepis kompetencyjny określający zadania organu w zakresie nadzoru nad jakością produktów leczniczych, który to nadzór obejmuje szeroki katalog czynności i nie ogranicza się wyłącznie do procedury kierowania do badań jakościowych produktów leczniczych znajdujących się w obrocie; b. wyłączającą konieczność uprzedniego wydania decyzji administracyjnej o skierowaniu produktu leczniczego znajdującego się w obrocie do badań jakościowych pomimo wyraźnego wymogu przewidzianego na podstawie art. 108 ust. 4 pkt 5 p.f., przed zastosowaniem art. 108a ust. 2 p.f.; c. stanowiącą, że spójnik "lub" w normie art. 108a ust. 2 p.f. można traktować jako alternatywę rozłączną, co w przypadku stosowania tego przepisu prowadzi do błędnych wniosków: i. że ogólny przepis kompetencyjny zawarty w art. 115 ust. 1 pkt 5a p.f. może stanowić samodzielną podstawę prawną nadającą GIF kompetencję do skierowania produktu leczniczego do badań jakościowych z pomięciem wydania decyzji administracyjnej w tym przedmiocie; ii. że skierowanie produktu leczniczego pozostającego w obrocie do badań jakościowych może nastąpić w innej formie niż decyzja administracyjna, co jest wprost sprzeczne z art. 108 ust. 4 pkt 5 p.f.; 2. art. 108 ust. 4 pkt 5 w związku z art. 115 ust. 1 pkt 9 p.f. poprzez ich niezastosowanie, w sytuacji, gdy czynność prawna polegająca na skierowaniu produktu leczniczego dopuszczonego do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do badań jakościowych zgodnie z ww. przepisami powinna mieć formę decyzji administracyjnej, która w niniejszej sprawie w ogóle nie została wydana; 3. art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.) w związku z art. 60 pkt 7 w związku z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1530; dalej: u.f.p.) oraz w związku z art. 108a ust. 2 p.f. poprzez ich błędne zastosowanie, tj. stwierdzenie, że decyzje GIF zostały wydane w oparciu o właściwą podstawę prawną, podczas gdy powołano w nich jako podstawę prawną przepis prawa materialnego niemający zastosowania w niniejszej sprawie, co skutkuje tym, że zaskarżona decyzja jest dotknięta wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.; 4. art. 60 pkt 7 w związku z art. 5 ust. 2 u.f.p. oraz w związku z art. 108a ust. 2 p.f. poprzez ich błędne zastosowanie, wynikające z nieprawidłowej wykładni art. 5 ust. 2 u.f.p. polegającej na utożsamianiu dochodu ze zwrotem kosztów, podczas gdy dochód oznacza sumę wpływów pomniejszoną o koszty ich uzyskania, a należność określona w art. 108a ust. 2 p.f. stanowi wprost zwrot poniesionych kosztów, w związku z czym zwrot kosztów nie może być uznany za dochód GIF; 5. art. 60 pkt 7 w związku z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.f.p. oraz w związku z art. 47 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 111; dalej: o.p.) poprzez ich błędne zastosowanie, podczas gdy w niniejszej sprawie zwrot kosztów określony w art. 108a ust. 2 p.f. nie stanowi dochodu określonego w art. 60 pkt 7 u.f.p., co tym samym implikuje błędne zastosowanie pozostałych wyżej wskazanych przepisów, których zastosowanie w niniejszej sprawie nie powinno mieć miejsca; II. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: 1. art. 151 p.p.s.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżona decyzja naruszała art. 7 i 7a k.p.a., poprzez działania organu pierwszej, jak i drugiej instancji stanowiące obejście procedury administracyjnej i pozbawiające podmioty odpowiedzialne dla produktów leczniczych gwarancji procesowych, doprowadzając tym samym do pozbawienia ich jakiejkolwiek ścieżki odwołania od zbyt częstego działania polegającego na kierowaniu leków do badań jakościowych, bez żadnego uzasadnienia czy podejrzenia wady, jak również nie rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, co powinno skutkować uwzględnieniem skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.; 2. art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 115 ust. 1 pkt 5a p.f. oraz art. 108 ust. 4 pkt 5 w związku z art. 115 ust. 1 pkt 9 p.f. poprzez bezzasadne oddalenie skargi i tym samym utrzymanie w mocy decyzji z 20 czerwca 2024 r., utrzymującą w mocy decyzję z 12 października 2022 r., podczas gdy obydwie ww. decyzje naruszają wskazane w niniejszej skardze przepisy prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na sprawę, a co za tym idzie powinno to skutkować jej uwzględnieniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.; 3. art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi, a tym samym utrzymanie w mocy decyzji GIF wydanych w pierwszej i drugiej instancji w całości, podczas gdy w sprawie zaistniała przesłanka określona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. decyzje organu pierwszej i drugiej instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, polegającym na założeniu, że art. 115 ust. 1 pkt 5a p.f. będący ogólnym przepisem kompetencyjnym, może stanowić samodzielną podstawę prawną skierowania produktu leczniczego pozostającego w obrocie do badań jakościowych, a następnie obciążenia skarżącej kosztami pobrania próbki i przeprowadzenia badań na podstawie art. 108a ust. 2 p.f., bez konieczności uprzedniego wydania decyzji administracyjnej kierującej ten produkt leczniczy do badań, co wynika wprost z art. 108 ust. 4 pkt 5 p.f., co powinno skutkować stwierdzeniem nieważności ww. decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.; 4. art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi, a tym samym utrzymanie w mocy decyzji GIF wydanych w pierwszej i drugiej instancji w całości, podczas gdy przedmiotowe decyzje zostały wydane pomimo istnienia istotnych braków w materiale dowodowym postępowania, stanowiącym według organu podstawę ich wydania, tj. braku umowy pomiędzy organem a Narodowym Instytutem Leków wraz z cennikiem badań jakościowych, co do których wzmianki znajdują się w dokumentacji postępowania, a które stanowią podstawę wyliczenia należności dochodzonych od skarżącej, co uniemożliwiło skarżącej weryfikację wysokości nałożonych na niego obciążeń, a co za tym idzie obydwie ww. decyzje naruszają wskazane w niniejszej skardze przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na sprawę, a co za tym idzie powinno to skutkować jej uwzględnieniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.; W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi na zaskarżoną decyzję przez Naczelny Sąd Administracyjny, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości przez Naczelny Sąd Administracyjny i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych, za postępowanie w obydwu instancjach, a także o rozpoznanie niniejszej skargi kasacyjnej na rozprawie. III W odpowiedzi na skargą kasacyjną Główny Inspektor Farmaceutyczny, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości, o zasądzenie od skarżącej na rzecz organu zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, a także o rozpoznanie sprawy na rozprawie. IV Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie wiadomy z urzędu jest fakt, że postanowieniem z 29 października 2026 r., sygn. akt II GSK 1967/25, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 187 § 1 p.p.s.a., przedstawił do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego wyłaniające się na tle rozpoznawanej sprawy następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy ustalenie przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego i zobowiązanie do pokrycia kosztów, o których mowa w art. 108a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2301 ze zm.), należnych od podmiotu odpowiedzialnego w rozumieniu art. 2 pkt 24 tej ustawy, następuje w drodze decyzji administracyjnej?". Zagadnienie prawne będące przedmiotem skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie (zarzuty z pkt I ppkt 1, 3, 4, 5 oraz pkt II ppkt 3 petitum skargi kasacyjnej) jest tożsame z ww. zagadnieniem przedstawionym do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, a zatem rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależeć będzie od udzielonej przez Naczelny Sąd Administracyjny odpowiedzi. W konsekwencji, przez wzgląd na jednolitość wykładni przepisów prawa, których stosowanie jest przedmiotem kontroli sądu administracyjnego, zachodzi uzasadniona podstawa do zawieszenia postępowania kasacyjnego do czasu zakończenia postępowania w sprawie, w której przedstawiono do rozstrzygnięcia składowi poszerzonemu NSA to zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości. Z tych względów, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny postanowił zawiesić z urzędu postępowanie w niniejszej sprawie do czasu rozpoznania przedstawionego wyżej zagadnienia prawnego.

Informacje o sprawie

Data wpływu
27 listopada 2025
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Skarżony organ
Inspektor Farmaceutyczny
Sędziowie
Dorota Dąbek /przewodniczący sprawozdawca/ Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Anna Ostrowska

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny