II GSK 2377/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej sprawy ze skargi kasacyjnej Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 1985/20 w sprawie ze skargi T. Ś. na decyzję Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zakrywania nosa i ust postanawia zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Wyrokiem z 15 czerwca 2021 r. (sygn. akt VII SA/Wa 1985/20) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając m.in. na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.; dalej zwanej "ppsa"), uwzględnił skargę T. Ś. (dalej zwanego "Skarżącym"), stwierdzając nieważność zaskarżonej decyzji Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z [...] sierpnia 2020 r. (nr [...]) oraz poprzedzającej ją decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w m.st. Warszawie z [...] maja 2020 r. w sprawie wymierzenia Skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 5000 zł za nieprzestrzeganie w dniu 10 maja 2020 r. obowiązku zakrywania ust i nosa w warunkach zagrożenia epidemii wirusa SARS-CoV-2 (COVID-19). Pismem z 23 września 2021 r. Mazowiecki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny złożył skargę kasacyjną od wskazanego wyroku, zaskarżając to orzeczenie w całości. Pismem z 12 października 2021 r. P. S. (syndyk masy upadłości Skarżącego) wniósł o zawieszenie postępowania z urzędu. Wskazał, że postanowieniem z 20 sierpnia 2021 r. (sygn. akt [...]; obecna sygnatura: [...]) Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie ogłosił upadłość Skarżącego i wyznaczył syndyka masy upadłości w osobie P. S. Z załączonej do wniosku kopii wskazanego postanowienia wynika, że Sąd Rejonowy określił, że postępowanie upadłościowe będzie prowadzone w trybie określonym w art. 491¹ ust. 1 ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1228 ze zm.). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 4 ppsa sąd zawiesza postępowanie z urzędu, jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. W myśl art. 124 § 2 ppsa, zawieszenie ma skutek od dnia zdarzeń, które je spowodowały, przy czym zdarzenia te nie wstrzymują wydania orzeczenia, jeżeli nastąpiły po zamknięciu rozprawy, a zatem wywołuje skutek ex tunc. Konsekwencją regulacji zawartej w powołanym przepisie jest obligatoryjne zawieszenie postępowania sądowego z urzędu w chwili powzięcia przez sąd administracyjny wiadomości o wszczęciu postępowania upadłościowego wobec strony postępowania sądowoadministracyjnego, jeżeli postępowanie dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. Artykuł 193 ppsa odsyła do odpowiedniego stosowania przez Naczelny Sąd Administracyjny również tego przepisu, stanowiąc że jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Stosując art. 124 § 1 pkt 4 ppsa należy odnieść się do przepisów ustawy Prawo upadłościowe. Zgodnie z art. 144 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Z regulacji tej wynika, że stroną postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości jest syndyk, który działa na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym (art. 144 ust. 2 ustawy Prawo upadłościowe). Przepisy te znajdują odpowiednie zastosowanie do postępowania upadłościowego wobec osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej (art. 491² ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe). Zatem z chwilą ogłoszenia upadłości upadły traci legitymację procesową w stosunku do postępowań dotyczących masy upadłości (wszczętych również przed ogłoszeniem upadłości), choć pozostaje ich stroną w znaczeniu materialnoprawnym. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, postępowanie sądowoadministracyjne, w którym kontrolowana jest decyzja o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej jest sprawą, której przedmiot wchodzi do masy upadłości. Ostateczna decyzja organu administracji, określająca obowiązek zapłaty kary pieniężnej, wpływa bowiem na kształt masy upadłości oraz możliwość zaspokojenia z niej wierzycieli. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 ppsa w zw. z art. 193 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.