Sygnatura
II GSK 2162/21
II GSK 2162/21 - Wyrok NSA z 2025-04-10
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 10 kwietnia 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson Protokolant asystent sędziego Agata Skorupska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "P." Sp. z o.o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 kwietnia 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 130/21 w sprawie ze skargi "P." Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 30 listopada 2020 r. nr 2401-IOA.48.69.2020.DW w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od "P." Sp. z o.o. w K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach 900 (słownie: dziewięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
ZASADNIENIE I Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 13 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Gl 130/21, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako: p.p.s.a.) oddalił skargę A. Sp. z o. o. w K. (dalej jako: skarżąca) na decyzję Dyrektora lzby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 30 listopada 2020 r. w przedmiocie kary pieniężnej. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym: Decyzją Naczelnika Śląskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Katowicach z 25 czerwca 2018 r. nałożono na skarżącą karę pieniężną w kwocie 5000 zł z tytułu niewykonania obowiązków przewoźnika, wynikających z art. 5 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów (Dz. U. z 2020 r. poz. 859 ze zm.; dalej jako: ustawa SENT). Skarżąca przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju nie dopełniła obowiązku uzupełnienia zgłoszenia przewozu zarejestrowanego pod numerem referencyjnym o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4 pkt 6 ustawy SENT tj. numer zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1907). Na skutek odwołania skarżącej, decyzją z 30 listopada 2020 r. Dyrektor lzby Administracji Skarbowej w Katowicach utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego złożyła skarżąca. Sąd pierwszej instancji skargę oddalił. W uzasadnieniu Sąd wskazał w szczególności, że w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy prawidłowo przeanalizował ustawowe przesłanki możliwego odstąpienia od nałożenia tego rodzaju kary pieniężnej. Sąd wyjaśnił, że dokonując analizy interesu publicznego, organ odwoławczy wziął pod uwagę brak informacji pochodzących od skarżącej, ocenił popełnione przez nią przewinienie w stosunku do takich wartości jak sprawiedliwość i zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, uwzględniając jego wagę i okoliczności powstania naruszenia. Wziął też po uwagę to, że skarżąca nie przedstawiła dowodów pozwalających na ocenę ekonomicznych skutków wymierzenia kary. Sąd podkreślił, że prawidłowo w ocenie organu odwoławczego, odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w sytuacji, gdy zobowiązany jest w stanie ją uiścić - nie wykazał, że tak nie jest - pozostawałoby w sprzeczności z interesem publicznym. W toku postępowania skarżąca bowiem nie naprowadziła na okoliczności dające podstawę do oceny skutków ekonomicznych wymierzenia kary. Z kolei w materiale dowodowym, zgromadzonym z urzędu przez organ, znalazły się informacje, z których wynikało, że wobec skarżącej nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, ani że nie posiada ona zaległości podatkowych i nie zalega z opłacaniem składek, co pozwalało na wyciągnięcie wniosku o możliwości uregulowania kary za popełnione w sprawie naruszenie. Ponadto organ odwoławczy przeanalizował dokumentację finansową ujawnioną w Krajowym Rejestrze Sądowym stwierdzając, że sytuacja skarżącej jest dobra i stabilna. Sąd uznał, że prawidłowo organ odwoławczy przyjął, że nie zostały spełnione warunki przyznania ulgi określone w art. 26 ust. 3 ustawy SENT. Przy czym zasadnicze znaczenie dla wyciagnięcia takiego wniosku miało to, że skarżąca nie odpowiedziała na skierowane do niej wezwanie. W takiej zaś sytuacji organ prawidłowo nie domniemywał zaistnienia podstaw do ulgi dla skarżącej o charakterze wyjątkowym, lecz - w ocenie Sądu - orzekł na podstawie należycie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. II Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach złożyła skarżąca, zaskarżając orzeczenie w całości. Skargę kasacyjną oparto na obu podstawach wymienionych w art. 174. 1) W pierwszej kolejności, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to: art. 1 § 1 i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 145 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 120 o.p., polegające na oddaleniu skargi przez Sąd pierwszej instancji oraz nieuchyleniu decyzji organu drugiej instancji w całości, jak również poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości i nieumorzenie postępowania w sprawie, pomimo że obie decyzje zostały wydane w postępowaniach prowadzonych przez organy w sposób niebudzący zaufania do organów oraz z naruszeniem przepisów prawa, tj. przy stosowaniu jedynie norm o charakterze profiskalnym, z pominięciem regulacji korzystnych dla strony. 2) Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono ponadto naruszenie prawa materialnego, a to: art. 22 ust. 3 i art. 26 ust. 3 ustawy SENT w zw. z art. 2, art. 7 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.; dalej jako: Konstytucji RP) poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie wobec błędnego przyjęcia przez Sąd pierwszej instancji – za procedującymi w sprawie organami – iż: a) wskazywane przez skarżącą okoliczności, w jakich dopuściła się naruszenia przepisów ustawy SENT, a w szczególności posiadanie przez skarżącą licencji na przewóz drogowy towarów, niedoskonałość funkcjonowania wypełnionego systemu SENT i nieuzupełnienie zgłoszenia o posiadane dane tylko wobec konstrukcji formularza udostępnionego przez organy państwowe na platformie PUESC, nie jest objęte przewidzianą w art. 22 ust. 3 ustawy SENT przesłanką "interesu publicznego" oraz przesłanką "ważnego interesu przewoźnika", a uzasadniającymi odstąpienie od wymierzenia kary, oraz obciążenie skarżącej dolegliwymi odstąpienie od wymierzenia kary, oraz b) obciążenie skarżącej dolegliwymi konsekwencjami prawnymi i finansowymi z tytułu drobnego i formalnego oraz niezależnego od skarżącej uchybienia (które usunęła już w trakcie kontroli, które tej kontroli nie utrudniało oraz nie spowodowało uszczuplenia dochodów budżetowych), nie stoi w sprzeczności z konstytucyjnymi zasadami sprawiedliwości społecznej, proporcjonalności, jak również ze stanowiskiem judykatury, podczas gdy w dorobku orzecznictwa wypracowanego w sprawach o zbieżnych z niniejszym stanach faktycznych wynika, iż niedoskonałość systemu dla obsługi zgłoszeń SENT zasługiwała na uwzględnienie w kontekście możliwości odstąpienia od wymierzenia kary ze względu na interes publiczny – dyrektywę nakazującą mieć na uwadze respektowanie wspólnych wartości dla całego społeczeństwa takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów państwa, zasady etyki oraz sprawności działania aparatu państwowego, jak również, że w interesie publicznym oraz ważnym interesie przewoźnika jest budowanie u obywateli, podmiotów gospodarczych, przewoźników (jak skarżąca) zaufania do organów państwa, a ewentualne błędy w funkcjonowaniu programu komputerowego do obsługi systemu SENT nie powinny powodować u skarżącej - zobowiązanej do korzystania z takiego programu – negatywnych konsekwencji prawnych i finansowych, a także by reakcja państwa na popełnione przez skarżącą jako adresata norm prawnych uchybienia była adekwatna – proporcjonalna do tego uchybienia. Mając na uwadze powyższe wniesiono o uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, a w konsekwencji uchylenie także w całości obu zapadłych w sprawie decyzji, i umorzenie postępowania administracyjnego, a to na podstawie art. 176 w zw. z art. 188 p.p.s.a, oraz przyznanie stronie skarżącej zwrotu kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ewentualnie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał zaskarżony wyrok – a to na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a oraz przyznanie stronie skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. III Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach wnosząc o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. IV Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. Istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów polegające na nieuzupełnieniu zgłoszenia przewozu zarejestrowanego pod numerem referencyjnym o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4 pkt 6 ustawy SENT, stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Skarga kasacyjna zawiera zarzuty oparte na obu podstawach kasacyjnych określonych w art.174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., tzn. zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak i zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego. Ponieważ zarzut procesowy został w istocie sformułowany jako konsekwencja naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, ocena przez Naczelny Sąd Administracyjny zarzutu naruszenia przepisów postępowania wymaga uprzedniego odniesienia się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, tj. oceny prawidłowości dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni art. 22 ust. 3 ustawy SENT i opartego na jej podstawie wniosku o nieprawidłowej wykładni tego przepisu przez organ. Granice materialne rozpoznania sprawy wyznaczają przepisy ustawy SENT. Przepis art. 3 ust. 1 tej ustawy określa elementy, z których składa się system monitorowania, którym objęty jest przewóz towarów "wrażliwych". System ten obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów z zastosowaniem środków technicznych służących monitorowaniu oraz kontrolę realizacji obowiązków wynikających z ustawy przez podmioty obowiązane. W art. 3 ust. 2 przedstawiono katalog towarów, które podlegają systemowi monitorowania, wraz z określającymi je pozycjami Nomenklatury Scalonej z uszczegółowieniem dotyczącym masy brutto lub objętości przesyłki czy rodzaju opakowań jednostkowych. Do tego katalogu należą między innymi: paliwa silnikowe i ich pochodne, paliwa opałowe, oleje smarowe i inne preparaty smarowe, w tym również przewożony towar z pozycji CN 2710. W celu zapewnienia przestrzegania ustawowych obowiązków w zakresie odpowiednio: dokonywania, uzupełniania i aktualizacji zgłoszenia; zgodności danych zawartych w zgłoszeniu ze stanem faktycznym; posiadania numeru referencyjnego, dokumentu zastępującego zgłoszenie i potwierdzenia dokumentu zastępującego zgłoszenie, przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu sprawowana jest kontrola przewozu towarów. Kontrola obejmuje weryfikację danych zawartych w dokumentach okazanych przez kierującego oraz dokonanie oględzin towaru w tym pobranie próbek oraz weryfikację wskazań lokalizatora albo zewnętrznego systemu lokalizacji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut skargi kasacyjnej sformułowany w punkcie 2 petitum skargi kasacyjnej należało uznać za niezasadny. Na wstępie należy wskazać na błędne sformułowanie powyższego zarzutu. Skarżąca bowiem nie powiązała go z odpowiednimi przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, lecz jedynie określiła przepisy ustawy SENT oraz Konstytucji RP, które zostały w jej ocenie naruszone przez Sąd pierwszej instancji. Powyższe nieprawidłowości nie stanowią jednak błędów uniemożliwiających przeprowadzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli (por. uchwałę pełnego składu NSA z 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09). Pomimo bowiem tego, że zarzuty skargi kasacyjnej nie są w pełni prawidłowo sformułowane, z ich treści wynika, że skarżąca zarzuca, iż w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy istniały przesłanki do zastosowania w sprawie regulacji prawnej opisanej w art. 22 ust. 3 ustawy SENT, to jest odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na ważny interes przewoźnika lub ważny interes publiczny. Art. 22 ust. 3 ustawy SENT przewiduje, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2a, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Przepis ten przewiduje zatem kolejny w stosunku do opisanego w ust. 1-2a, i zarazem obligatoryjny, etap postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, w ramach którego kompetencje organu administracji oparte zostały na konstrukcji uznania administracyjnego, albowiem w warunkach nim określonych "organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej", zaś same warunki oraz dyrektywy korzystania z tak określonej kompetencji zostały opisane przy wykorzystaniu zwrotów oraz pojęć niedookreślonych i nieostrych - "uzasadniony przypadek", "ważny interes przewoźnika", "interes publiczny". Na organy stosujące prawo został zatem nałożony obowiązek odczytania treści wyrażających istotę "interesu publicznego" i "ważnego interesu przewoźnika". Powinny to czynić szczególnie rozważnie w sprawach, w których prawodawca określił sankcje w postaci administracyjnych kar pieniężnych w sposób bezwzględnie oznaczony (art. 22 ust. 2a ustawy SENT). Wymaga to od organu każdorazowo rozważenia, czy nałożenie kary nie doprowadzi do naruszenia w procesie stosowania prawa zasady proporcjonalności, tj. czy wymierzenie kary pieniężnej w określonej wysokości będzie przydatne do osiągnięcia zamierzonych skutków (celów) danej regulacji oraz czy zachowana została właściwa dla demokratycznego państwa prawa proporcja między efektem wymierzonej sankcji pieniężnej a jej dolegliwością. Jeżeli odpowiedzi na te pytania nie będą pozytywne, należy uznać, że nałożenie kary nie jest niezbędne dla ochrony interesu publicznego i zachodzą uzasadnione podstawy, by odstąpić od jej nałożenia, jako niezgodnej z konstytucyjnymi standardami płynącymi z zasady proporcjonalności. Innymi słowy, właściwe odczytanie klauzuli interesu publicznego jako przewidzianej w art. 22 ust.3 ustawy SENT przesłanki odstąpienia od nałożenia kary powinno nastąpić z uwzględnieniem zasady proporcjonalności, a zatem organ powinien rozważyć, czy przewidziana sankcja stanowi w konkretnym stanie faktycznym dolegliwość proporcjonalną ze względu na cel jej wprowadzenia. Sankcja niewspółmiernie dolegliwa naruszałaby bowiem zasadę proporcjonalności, w wyniku czego klauzula interesu publicznego nakazywałaby odstąpienie od nałożenia kary. Rozważenie przewidzianej w art. 22 ust. 3 ustawy SENT przesłanki interesu publicznego, jako uzasadniającej odstąpienie od nałożenia kary, powinno nastąpić z uwzględnieniem celów tej ustawy, tj. tego, że ma ona za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi w wyniku przeprowadzonych analiz przez krajowego prawodawcę za "wrażliwe", ułatwić walkę z "szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów, stanowiąc narzędzie do walki z nieuczciwymi podmiotami dokonującymi nielegalnego obrotu paliwami płynnymi, alkoholem całkowicie skażonym oraz suszem tytoniowym, bez odprowadzania do budżetu państwa należnych podatków, dokonujących wyłudzeń niezapłaconych podatków (uzasadnienie do projektu ustawy, druk nr 1244, Sejm VIII kadencji). Kary przewidziane w ustawie SENT nie mają więc charakteru represyjnego, ale przede wszystkim prewencyjny. Natomiast charakter represyjny przepisów tej ustawy winien odnosić się do podmiotów nieuczciwych, dokonujących przestępstw gospodarczych. Nie leży natomiast w interesie publicznym, aby nakładać na przewoźnika działającego legalnie dolegliwą karę pieniężną tylko z tej przyczyny, że dopuścił się on pewnych uchybień. W orzecznictwie brano przy tym pod uwagę, czy stwierdzone uchybienia nie stanowiły realnego zagrożenia interesów Skarbu Państwa (por. np. wyroki NSA z: 18 lipca 2020 r., sygn. akt II GSK 220/20; 27 listopada 2020 r., sygn. akt II GSK 790/20). Ustawodawca nakładając na przewoźników jako profesjonalistów szczególne wymogi dotyczące wypełniania w odpowiednim czasie przewidzianych ustawą zgłoszeń, czyni to zatem dla zabezpieczenia wyżej wskazanych celów ustawowych. Ocena, czy istnieje podstawa do odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy SENT niewątpliwie nie może być dowolna. Stosowanie odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy SENT powinno mieć charakter wyjątkowy, w szczególności mogłoby zostać zastosowane wówczas, gdy z uwagi na zakres działalności przewoźnika i jego dotychczasowe wywiązywanie się z obowiązków przestrzegania prawa w prowadzonej działalności, stwierdzone uchybienie można uznać za incydentalne, nienoszące znamion działania celowego lub lekceważącego stosunku przewoźnika do wypełniania nałożonych ustawą obowiązków. Z kolei o istnieniu przewidzianego w art. 22 ust. 3 ustawy SENT ważnego interesu przewoźnika decydują zobiektywizowane kryteria, na podstawie których organ rozstrzyga o przyznaniu bądź odmowie przyznania ulgi w postaci odstąpienia od nałożenia kary. O istnieniu ważnego interesu przewoźnika mogłyby świadczyć nadzwyczajne względy, które powodują zachwianie podstaw egzystencji podatnika, jak również sytuacje, które spowodowane zostały działaniem czynników, na które podatnik nie mógł mieć wpływu, i które są niezależne od sposobu jego postępowania. Wskazana wyżej wykładnia art. 22 ust. 3 ustawy SENT wyznacza zakres ustaleń faktycznych, jakich należy dokonać i tym samym wskazuje, jakie okoliczności muszą być przedmiotem rozważań aby prawidłowo ocenić, czy w konkretnej sprawie wystąpiły przesłanki do zastosowania lub odmowy zastosowania odstąpienia od nałożenia kary. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Śląskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Katowicach wydając decyzję w niniejszej sprawie oparł się na faktach ustalonych wskutek przeprowadzonej kontroli przewozu towarów. W wyniku kontroli stwierdzono, że przewoźnik przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju nie dopełnił obowiązku uzupełnienia zgłoszenia przewozu zarejestrowanego pod ww. numerem referencyjnym o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4 pkt 6 ustawy SENT. W przypadku niewykonania obowiązku na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy SENT, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną. Powołanymi powyżej przepisami prawa materialnego wyznaczony został zakres postępowania administracyjnego niezbędnego do rozstrzygnięcia tej sprawy, umożliwiając ocenę, że niezasadny jest podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut, że przeprowadzone w tej sprawie przez organ postępowanie było nieprawidłowe (punkt 1 petitum skargi kasacyjnej). Także ten zarzut nie został sformułowany w sposób w pełni prawidłowy, gdyż jest niekonkretny. Skarżąca powołuje się ogólnie na naruszenie przepisów postępowania, ale wymienia jedynie art. 120 o.p. i zarzuca pominięcie regulacji korzystnych dla strony, ale nie wskazuje dokładnie jakie konkretnie regulacje korzystne dla strony zostały według niej przez Sąd pominięte. Odnosząc się zaś do zarzucanego naruszenia art. 1 § 1 i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 145 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 120 o.p. z powodu przeprowadzenia tego postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów oraz przy zastosowaniu jedynie norm o charakterze profiskalnym, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzut ten nie jest zasadny. Zdaniem NSA Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że organ odwoławczy w sposób wyczerpujący, rzetelny i wszechstronny rozpatrzył materiał dowodowy, nie pomijając przy tym w żadnym aspekcie okoliczności prawnych i faktycznych istotnych z punktu widzenia przesłanek odstąpienia od nałożenia kary. Potwierdzeniem jest nie tylko wezwanie strony o przedstawienie korzystnej dla niej argumentacji w tym zakresie, ale także podjęcie szeregu działań z urzędu. Zgromadzony zatem materiał dowodowy mógł stanowić podstawę wydania decyzji. Na jego podstawie zasadnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że obie decyzje zostały wydane w postępowaniach prowadzonych przez organy w sposób budzący zaufanie do organów, nie naruszając przepisów postępowania administracyjnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w tak ustalonym stanie faktycznym stanowisko Sądu pierwszej instancji oraz obu organów o braku w okolicznościach sprawy przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary jest prawidłowe. Skarżąca w skardze kasacyjnej powołuje się na błędy w funkcjonowaniu programu komputerowego do obsługi systemu SENT, niemniej jednak nie wykazała, aby niedopełnienie obowiązku wynikającego z ustawy SENT było wynikiem nieprawidłowości działania systemu SENT. Na skierowane do niej przez organ wezwanie do wskazania czy występują w sprawie okoliczności potwierdzające ważny interes jako przewoźnika lub publiczny, które uzasadniałyby odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej – nie udzieliła odpowiedzi. W świetle przedstawionego powyżej rozumienia art. 22 ust. 3 ustawy SENT, warunkującego odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, prawidłowe jest stanowisko Sądu pierwszej instancji oraz obu organów o braku w okolicznościach sprawy przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary z uwagi na ważny interes publiczny. To samo dotyczy kwestii braku wystąpienia przesłanki ważnego interesu przewoźnika, który uzasadniałby odstąpienie. Skarżąca nie przedstawiła dowodów pozwalających na ocenę ekonomicznych skutków wymierzenia kary. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym także materiał dowodowy zgromadzony z urzędu (pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego we Wrocławiu dotyczące zaległości w składkach ZUS oraz prowadzonych wobec skarżącej postępowań egzekucyjnych, dokumentacja finansowa z KRS), pozwoliły na prawidłowe przeanalizowanie ustawowych przesłanek możliwego odstąpienia od nałożenia tego rodzaju kary pieniężnej. Przeprowadzona przez organy i zaaprobowana przez Sąd analiza wskazuje, że wobec skarżącej nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, ani że nie posiada ona zaległości podatkowych i nie zalega z opłacaniem składek, co pozwalało na wyciągnięcie wniosku o możliwości uregulowania kary za popełnione w sprawie naruszenie. Ponadto organ odwoławczy przeanalizował dokumentację finansową skarżącej ujawnioną w Krajowym Rejestrze Sądowym z której wynikało, że wskaźniki płynności finansowej uzyskały wielkości powyżej uznawanych za bezpieczne, a nadto majątek obrotowy skarżącej pokrywał zobowiązania bieżące. Wobec tego za zasadne należało uznać twierdzenia Sądu pierwszej instancji, że skarżąca posiadała płynność finansową oraz to, że nie istniało zagrożenia dla zdolności skarżącej do kontynuowania przez nią dalszej działalności. W okolicznościach sprawy zasadnie nie stwierdzono zatem przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary. Mając na uwadze powyższe, skoro wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej okazały się niezasadne, skarga kasacyjna została oddalona na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.). Zasądzona kwota stanowi wynagrodzenie pełnomocnika organu, który nie reprezentował organu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz sporządzenie i wniesienie w terminie przewidzianym w art. 179 p.p.s.a. odpowiedzi na skargę kasacyjną (por. uchwałę NSA z 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 27 września 2021
- Symbol z opisem
- 6037 Transport drogowy i przewozy
- Hasła tematyczne
- Transport
- Skarżony organ
- Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
- Sędziowie
- Dorota Dąbek /sprawozdawca/ Izabella Janson Marcin Kamiński /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi - t.j.
art. 5 ust. 4 pkt 6, art. 22 ust. 3 · Dz.U. 2020 poz. 859
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny