II GSK 2041/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku M. S.A. z siedzibą w W. w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej M. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1385/17 w sprawie ze skargi M. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej postanawia: oddalić wniosek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 23 stycznia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1385/17 oddalił skargę M. S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] maja 2017 r., w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Skarżąca złożyła skargę kasacyjną, a w niej na podstawie art. 193 w zw. z art. 61 § 3 wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] maja 2017 r. We wniosku skarżąca podniosła "Aspekt słusznościowy" wskazując, że kara pieniężna w wysokości 800.000 zł, nałożona na skarżącą [...] maja 2017 r., za naruszenie, którego skarżąca dopuściła się w roku 2011, jest karą niewspółmierną do zdolności finansowych skarżącej w chwili obecnej. W roku 2011, czyli w roku kiedy naruszenie miało miejsce, sytuacja finansowa skarżącej była kilkukrotnie lepsza niż podczas wydawania decyzji. Kara w wysokości 800.000 zł byłaby wtedy w miarę adekwatną karą w stosunku do możliwości finansowych skarżącego. W dniu [...] maja 2017 r., kiedy to wydana została decyzja o nałożeniu kary, kara w wysokości 800.000 zł jest karą nie tylko spełniającą swoją funkcję represyjną, ale także karą, która doprowadzi do pogrążenia Spółki i jej niewydolności finansowej. Skarżąca zaznaczyła, że obecnie złożony został wniosek o ogłoszenie upadłości. Skarżąca wniosła natomiast, że nie ma środków na pokrycie postępowania upadłościowego. Aktualnie kara w wysokości 800.000 zł jest więc karą znacznie dotkliwszą niż by nią była w dniu, w którym Skarżący dopuścił się naruszenia. Skarżąca przedłożyła Sprawozdanie z czynności tymczasowego nadzorcy sądowego w sprawie z wniosku o ogłoszenie upadłości dłużnika M. S.A z dnia [...] października 2017 roku. Skarżąca podniosła, że jak wynika ze sprawozdania z czynności tymczasowego nadzorcy sadowego i zamieszczonego w nim bilansu oraz rachunku zysków i strat na dzień [...] sierpnia 2017 roku: - przychody ze sprzedaży wyniosły zaledwie 69.000,00 złotych (znaczne zmniejszenie w porównaniu do 209.000,00 złotych z raportu za rok 2016 i wobec 312.000,00 złotych za rok 2015); - strata netto wyniosła 12.583.000,00 złotych (podobnie do raportu za rok 2016 roku); - kapitał własny wyniósł zaledwie 61.853.000 złotych (znowu znacznie zmniejszenie w porównaniu do 93.385.000 złotych z raportu za rok 2016 i wobec 103.451.000,00 złotych za rok 2015). Dalej skarżąca zaznaczyła, że jak wynika ze sprawozdania tymczasowego nadzorcy środki pieniężne skarżącej to zaledwie 30.508,70 zł i 5.600 zł środków pieniężnych w drodze. Co więcej, środki te nie pochodzą z bieżących wpływów spółki i spółka nie ma do nich dostępu w związku z prowadzonymi postępowaniami egzekucyjnymi. Zobowiązania skarżącej stanowią kwotę 23.196.000 zł. Jak wynika ze sprawozdania, skarżący nie ma nawet środków na prowadzenie postępowania upadłościowego, którego koszty przewidziane są na kwotę 100.000 zł. W chwili obecnej kara w wysokości 800.000 zł jest więc karą niewspółmierną do sytuacji finansowej skarżącej i karą znacznie przewyższająca możliwości skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Instytucja procesowa wstrzymania wykonania aktu (postanowienia) jest odstępstwem od generalnej zasady jej wykonalności i służyć ma stronie postępowania, chroniąc ją przed negatywnymi skutkami, jakie mogą powstać w wyniku wykonania rozstrzygnięcia. Przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.) przewiduje możliwość wstrzymania wykonania postanowienia po przekazaniu skargi sądowi administracyjnemu. Przepis ten określa przesłanki warunkujące wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, tj. wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które uzasadniają zastosowanie ochrony tymczasowej spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy, który musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności w stosunku do wnioskodawcy jest zasadne. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca nie wykazała ziszczenia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Wobec braku takiego uzasadnienia wniosku nie jest możliwa prawidłowa ocena twierdzeń przedstawionych we wniosku. Stanowisko skarżącej przedstawione we wniosku sprowadza się bowiem do kwestionowania wysokości ustalonej w zaskarżonej decyzji kary w wysokości 800.000 zł, a nie skutków jej wyegzekwowania. Tymczasem w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że oparcie wniosku o ochronę tymczasową na argumencie o niezgodności zaskarżonego aktu z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie Sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 26 lutego 2014 r., o sygn. akt II FSK 2195/13, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto należy wskazać, że "każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego". Orzecznictwo wskazuje bowiem, że fakt zmniejszenia ilości środków pozostających w dyspozycji dłużnika w efekcie zapłaty należności podatkowych nie jest argumentem przemawiającym na wstrzymaniem wykonania decyzji (por. postanowienia NSA: z dnia 19 czerwca 2008 r., II FZ 248/08; z dnia 23 grudnia 2014 r., II FZ 2008/14; publik. CBOSA). Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy bowiem zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2014 r., II FZ 1741/14; publik. CBOSA). Powyższej oceny zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zmienia fakt odwoływania się przez spółkę do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości oraz braku odpowiednich środków finansowych na pokrycie postępowania upadłościowego. Pomimo wskazania na powyższe okoliczności spółka w dalszym ciągu funkcjonuje, działa i uzyskuje przychód i dochód uzasadniający twierdzenie, że posiada środki na prowadzenie działalności. Tym samym okoliczności powołane przez skarżącą nie mają wpływu na działalność. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien odnosić się do konkretnych (realnych) zdarzeń (okoliczności, które mogą wystąpić w przyszłości) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Strona powinna w tym celu należycie uzasadnić złożony wniosek, tj. poprzeć go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, aby okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – Sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. W związku z powyższym, brak prawidłowego uzasadnienia i udokumentowania wniosku stanowi naruszenie obowiązku nałożonego na wnioskodawcę o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. tj. wykazania okoliczności lub konkretnych zdarzeń przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie