Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II GSK 1299/24

II GSK 1299/24 - Wyrok NSA z 2024-10-17

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
17 października 2024
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2023 r. sygn. akt V SA/Wa 651/22 w sprawie ze skargi R. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 5 marca 2020 r. nr 1401-IOA.4246.6.2020.BM w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od R. D. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie 8100 (słownie: osiem tysięcy sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 25 maja 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 651/22 oddalił skargę R.D. (dalej: strona, skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (dalej: Dyrektor IAS, DIAS) z 5 marca 2020 r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno - Skarbowego w [...] (dalej: Naczelnik [...]UC-S) z 28 listopada 2019 r. wymierzającą stronie karę pieniężną w wysokości 900.000 zł z tytułu urządzania gier hazardowych bez koncesji, zezwolenia lub dokonania wymaganego zgłoszenia na automatach do gier: BLACK HORSE bez numeru, HOT SPOT ADMIRAL bez numeru, SUPER BANK bez numeru, BLACK HORSE bez numeru, HOT SPOT PLATIN bez numeru, BLACK HORSE nr [...]1, BLACK HORSE nr [...]2, HOT SPOT PLATIN bez numeru, HOT SPOT PLATIN bez numeru, na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 pkt 1 lit. a) ustawy z 19 listopada 2009r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2019r. poz. 847 z późn. zm.; dalej: u.g.h.). Podstawą wymierzenia kary były ustalenia kontroli z zakresu urządzania gier hazardowych, przeprowadzonej 16 lutego 2018 r. w lokalu przy ul. [...] w miejscowości B., podczas której w lokalu, którego część – 16 m2 wynajmowała strona, stwierdzono dziewięć włączonych wyżej opisanych automatów, stanowiących własność strony i będących w jego dyspozycji. Kontrolujący przeprowadzili oględziny zewnętrzne automatów oraz oględziny wewnętrzne tychże automatów (za wyjątkiem automatu SUPER BANK bez numeru, którego nie udało się otworzyć), opisane w protokole oględzin z 16 lutego 2018 r. oraz eksperyment procesowy, które udowodniły hazardowy charakter ww. urządzeń w rozumieniu art. 2 ust. 3-5 u.g.h. (w automatach znajdowały się inne środki pieniężne, niż tylko użyte przez kontrolujących, urządzenia posiadały: monitory (automat o nazwie SUPER BANK bez numeru, posiadał mechaniczne bębny z kolorowymi znakami graficznymi), panele sterowania z przyciskami, wrzutniki monet, akceptory banknotów). Lokal ten nie był kasynem gry. Strona aktywnie uczestniczyła w urządzaniu gier na opisanych automatach, gdyż także zorganizowała miejsce, tj. w kontrolowanym lokalu zainstalowała na trwałe opisane automaty. Strona, wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA), zaskarżając orzeczenie w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: I. mogące mieć wpływ na wynik postępowania naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie: 1. art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.) poprzez niedokonanie wbrew ustawie kontroli działalności administracji publicznej, tj. wydanej przez Dyrektora IAS w Warszawie decyzji z 5 marca 2020 r., nr 1401.IOA.4246.6.2020.BM utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika [...]UC-S w [...], nr [...] z 28.XI.2019 r., nakładającej na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 900.000,00 zł za urządzanie gier na automatach bez koncesji, zezwolenia lub dokonania wymaganego zgłoszenia, co poskutkowało utrzymaniem w mocy decyzji wydanych przez Organy obu instancji, wadliwych ze względu na istnienie naruszenia tylko w zakresie przepisów postępowania, ale i przepisów prawa materialnego gdzie: prawidłowe zastosowanie norm prawa materialnego jak również prawidłowa ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego winna prowadzić do wniosku, iż zarówno decyzja Naczelnika [...]UC-S jak również decyzja Dyrektora IAS z 5 marca 2020 r. winny zostać uchylone w całości, bowiem uznać należy, że czynności "urządzania gier hazardowych" na gruncie ustawy o grach hazardowych jest równoznaczna z działalnością polegającą na ich organizacji – co nie zachodzi w sprawie; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi na decyzję Dyrektora IAS decyzji z 5 marca 2020 r., podczas gdy decyzja wydana przez Dyrektora IAS w Warszawie została wydana z naruszeniem art, 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 z późn. zm.; dalej: O.p.), a polegającym na niezgromadzeniu, a w konsekwencji nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego sprawy w postaci zeznań zgłoszonych przez Skarżącego świadka. Naruszenie powyższe mogło mieć wpływ na wynik sprawy w zakresie kluczowego ustalenia dla sprawy faktu nieurządzania przez Skarżącego gier hazardowych; 3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi na decyzję Dyrektora IAS w Warszawie z 5 marca 2020 r., podczas gdy decyzja wydana przez Dyrektora IAS w Warszawie została faktycznie wydana z naruszeniem art. 188 O.p., a polegającym na bezzasadnym nieuwzględnieniu przez Organ II instancji żądania Skarżącego o przeprowadzenie dowodu z zeznań zgłoszonego świadka, podczas gdy przedmiotem tegoż dowodu były fakty mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a mianowicie, że Skarżący nie urządzał gier hazardowych w rozumieniu ustawy o grach hazardowych. Naruszenie więc powyższego miało wpływ na wynik sprawy w zakresie kluczowego ustalenia dla sprawy faktu nieurządzania przez Skarżącego gier hazardowych w sposób sprzeczny z obowiązującym prawem. 4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi na decyzję Dyrektora IAS w Warszawie z 5 marca 2020 r., podczas gdy decyzja wydana przez Dyrektora IAS w Warszawie została wydana z naruszeniem art. 191 O.p., a polegającym na błędnej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci protokołu oględzin z 16 listopada 2018 r., a zatem błędne przyjęcie, że postępowanie Skarżącego wypełnia przesłanki uznania go za osobę urządzającą gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonanego zgłoszenia, skoro pomija całkowicie przesłanki następujące a więc, że Skarżący uczestniczył w procesie urządzania nielegalnych gier. Naruszenie ma zatem wpływ na wynik sprawy w zakresie kluczowego ustalenia dla sprawy faktu nieurządzania przez Skarżącego gier hazardowych w sposób sprzeczny z obowiązującym prawem. 5. w konsekwencji wskazanych wyżej naruszeń przepisów postępowania zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. poprzez błędne zastosowanie przy oczywiście błędnym ustaleniu, że postępowanie Skarżącego pozwala na uznanie go za osobę urządzającą gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonanego zgłoszenia, podczas gdy prawidłowe ustalenie stanu fatycznego sprawy, poprzedzone kompletnym zgromadzeniem materiału dowodowego oraz jego wszechstronną oceną, winno prowadzić do wniosku, że Skarżący nie jest osobą urządzającą gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonanego zgłoszenia, a w związku z tym nie powinna zostać wymierzona kara pieniężna. Mając na względzie powyższe zarzuty autor skargi kasacyjnej wnosił o: zmianę zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi kasacyjnej, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania, zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, z uwagi na zrzeczenie się przez Skarżącego przeprowadzenia rozprawy, jak i o przyznanie Skarżącemu prawa pomocy w postaci zwolnienia od konieczności poniesienia ciężaru wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, ponieważ nie jest w stanie uiścić rzeczonego wpisu sądowego bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona przedstawiła argumenty na poparcie podniesionych zarzutów. Skarżący uiścił wpis od skargi kasacyjnej, więc jego żądanie co do zwolnienia od wpisu sądowego od ww. środka, stało się bezprzedmiotowe. Dyrektor IAS w odpowiedzi na skargę kasacyjną wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej Skarżącego oraz o zasądzenie na rzecz Organu od Skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz zrzekł się rozpoznania sprawy na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Wobec tego, że Strona w skardze kasacyjnej oraz organ – DIAS w odpowiedzi na skargę kasacyjną nie żądali przeprowadzenia rozprawy, Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 182 § 3 p.p.s.a. rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym. Przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej, wymaga przypomnienia, że w myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu, które w niniejszej sprawie nie wystąpiły. Skargę kasacyjną, w granicach której NSA podejmuje czynności, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Naczelny Sąd Administracyjny - wobec niestwierdzenia okoliczności skutkujących nieważnością postępowania przed Sądem I instancji - rozpoznał wniesioną w tej sprawie skargę kasacyjną w granicach postawionych zarzutów kasacyjnych. Skarga nie mogła zostać uznać za usprawiedliwioną. Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczył oceny stanowiska WSA, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Dyrektora IAS w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że przeprowadzone przez organ ustalenia faktyczne uzasadniały – zdaniem Sądu I instancji – przyjęcie ich za podstawę wyrokowania w rozpatrywanej sprawie, jak i zaakceptowanie dokonanej na ich podstawie oceny, że strona była urządzającym gry hazardowe na automatach poza kasynem, bez zezwolenia lub bez dokonanego zgłoszenia i prawidłowo nałożono na skarżącego, na podstawie przepisów art. 89 ust. 1 pkt 1, ust. 4 pkt 1 lit. a) u.g.h. karę pieniężną z tego tytułu. Zarzuty skargi kasacyjnej nie uzasadniały twierdzenia, że rezultat kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie wyroku WSA, której konsekwencją powinno być jego uchylenie. Innymi słowy, zarzuty skargi kasacyjnej nie podważają stanowiska Sądu I instancji, że kontrolowana przez ten Sąd decyzja wydana w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, nie jest niezgodna z prawem. Zdaniem NSA komplementarny charakter zarzutów postawionych w pkt 2. – 5. petitum skargi kasacyjnej uzasadniał ich łączne rozpoznanie, gdyż zarzuty te zostały skierowane wobec faktycznych podstaw wydanego w sprawie orzeczenia, odnoszących się do roli skarżącego jako urządzającego gry hazardowe na automatach i oceny prawnej tych ustaleń prowadzącej do uznania strony za urządzającego gry. Z przepisu art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. jednoznacznie wynika, że ustawodawca sankcjonuje karą pieniężną urządzanie gier hazardowych bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia. Zgodnie z art. 1 ust. 2 u.g.h. grami hazardowymi są gry losowe, zakłady wzajemne, gry w karty, gry na automatach. Gry na automatach zostały zdefiniowane w art. 2 ust. 3, 4, 5 u.g.h. Nie było sporne, że zabezpieczone w lokalu 9 sztuk urządzeń było automatami do gier w rozumieniu art. 2 ust. 3-5 u.g.h. Przy czym skarżący podnosił budzące wątpliwości argumenty, że automaty te legalnie zakupił i były magazynowane w lokalu przed dalszą sprzedażą, i służyły stronie do celów prywatnych. Należy podnieść, że z dniem 1 kwietnia 2017 r. na mocy ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 88) nastąpiło "rozszerzenie katalogu podmiotów podlegających karze pieniężnej za naruszenie przepisów regulujących rynek gier hazardowych. Katalog ten został rozszerzony o podmioty urządzające gry hazardowe z naruszeniem udzielonej koncesji lub zezwolenia, właściciela lokalu, podmiot posiadający tytuł prawny do lokalu lub podmiot faktycznie władający lokalem, w którym organizowane są nielegalne gry hazardowe, podmioty naruszające przepisy w zakresie obowiązku blokowania stron internetowych oraz płatności dokonywanych na rzecz podmiotów oferujących nielegalne gry hazardowe, podmioty posiadające tytuł prawny do stron internetowych, na których takie gry są organizowane, podmioty kierujące działalnością gastronomiczną, handlową lub usługową w lokalu, w którym znajdują się automaty do gier oraz urządzających w sieci Internet gry hazardowe objęte monopolem państwa. Wprowadzono również odpowiedzialność osób pełniących funkcje kierownicze lub wchodzących w skład organów zarządzających podmiotami urządzającymi gry hazardowe bez wymaganej koncesji, zezwolenia bądź zgłoszenia" (uzasadnienie projektu ww. ustawy, druk sejmowy VIII.795). Wypracowane w orzecznictwie rozumienie "urządzającego gry" pozostało aktualne na gruncie art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h., zastosowanego w rozpatrywanej sprawie. Podobnie jak dotąd u.g.h. – w brzmieniu mającym zastosowanie w rozpatrywanej sprawie – nie definiuje pojęcia "urządzającego gry", o którym mowa w jej art. 89 ust. 1 pkt 1, to jednak posługuje się tym pojęciem w wielu przepisach, które umożliwiają określenie i ustalenie jego treściowego zakresu. Na ich podstawie, przy uwzględnieniu szerokiego podejścia do rozumienia pojęcia "urządzającego gry na automatach" oraz "urządzania gier na automatach" (sankcja może zostać nałożona na więcej niż jeden podmiot, w sytuacji gdy każdemu z nich można przypisać cechę "urządzającego gry" na tym samym automacie w tym samym miejscu i czasie), przyjmuje się, że "urządzanie gier hazardowych" to ogół czynności i działań stanowiących zaplecze logistyczne dla umożliwienia realizowania w praktyce działalności w zakresie gier hazardowych, w szczególności: zorganizowanie i pozyskanie odpowiedniego miejsca na zamontowanie urządzeń, przystosowanie go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego miejsca nieograniczonej liczbie graczy, utrzymywanie automatów w stanie sprawności oraz stałej aktywności, umożliwiającym ich funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, obsługa urządzeń, zatrudnienie i odpowiednie przeszkolenie personelu, zapewniające graczom możliwość uczestniczenia w grze. Warunkiem przypisania odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. jest wykazanie, że dany podmiot aktywnie uczestniczył w procesie urządzania nielegalnych gier hazardowych, a więc podejmował określone czynności nie tylko związane z procesem udostępniania automatów, lecz także stwarzaniem technicznych, ekonomicznych i organizacyjnych warunków umożliwiających sprawne i niezakłócone funkcjonowanie samego urządzenia oraz jego używanie do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier hazardowych. Przedstawione rozumienie "urządzania" potwierdza również definicja zawarta w Słowniku Języka Polskiego PWN, zgodnie z którą "urządzić – urządzać" oznacza: "wyposażyć coś w odpowiednie sprzęty", "zorganizować [jakąś imprezę], jakieś przedsięwzięcie itp.", "zapewnić komuś dobre warunki" (por. https://sjp.pwn.pl/sjp/urzadzic;2533410.html). "Urządzanie", to w myśl powyżej przedstawionego słownikowego rozumienia tego zwrotu również "stwarzanie komuś odpowiednich warunków" (por. wyroki NSA z: 30 października 2023 r., sygn. akt II GSK 764/20; 27 lipca 2023 r., sygn. akt II GSK 376/20; 25 lipca 2023 r., sygn. akt II GSK 510/20; 26 maja 2023 r., sygn. akt II GSK 640/21, II GSK 642/21; opubl.: orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego za uzasadnione należy więc uznać stwierdzenie, że ustalenia faktyczne dotyczące zachowania skarżącego, dokonane przez organy i ich ocena prawna, następnie zaakceptowane przez WSA odpowiadały sytuacji opisanej w hipotezie normy prawnej rekonstruowanej z art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h., w przedstawionym powyżej jego rozumieniu. Z protokołu przeszukania lokalu z 16 lutego 2018 r., sporządzonego w obecności i podpisanego bez zgłaszania jakichkolwiek uwag przez skarżącego (k. 13 – 18 akt administracyjnych) jednoznacznie wynikało, że: w chwili rozpoczęcia kontroli funkcjonariusze zastali otwarty lokal, w którym znajdowało się 9 włączonych automatów do gier (co przeczy późniejszym odmiennym twierdzeniom strony, w szczególności jakoby automaty nie były dostępne dla publiczności); automaty były przykręcone do metalowych listew śrubami (co przeczy tezie o ich jedynie czasowym magazynowaniu bez użytkowania przed dalszą sprzedażą); w lokalu znaleziono klucze do automatów, znajdowały się w urządzeniach pieniądze, zabezpieczono zapiski wskazujące osoby i przypisane im kwoty pieniędzy (co przeczy twierdzeniom o niewykorzystywaniu automatów do gier hazardowych a jedynie uruchamianiu relaksacyjnemu gier przez skarżącego). Do tego z umowy najmu zawartej przez stronę z właścicielem lokalu wynikało, że została wynajęta wolnostojąca część lokalu użytkowego o powierzchni 16 m2 wyposażona w energię elektryczną (§ 1 umowy najmu) i jak się okazało, na tej powierzchni trwale zamontowanych było aż 9 automatów. Zasadnie Sąd I instancji za organem przyjął, że skarżący jako dysponent lokalu, w którym prowadził własną działalność gospodarczą, zapewniał klientom lokalu, czyli nieograniczonej liczbie potencjalnych graczy swobodny dostęp do urządzeń w godzinach otwarcia lokalu. Pomimo odmiennych twierdzeń skarżącego, że lokal był nieczynny dla klientów, a on sam urządzał gry na automatach jedynie dla własnego użytku, to istotny jest fakt, że to skarżący stworzył techniczne i organizacyjne warunki umożliwiające sprawne i niezakłócone funkcjonowanie urządzeń używanych do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier hazardowych, takich jak zapewnienie ciągłości dostępu energii elektrycznej, zapewnienie obsługi automatów, niezbędnych środków bezpieczeństwa oraz odpowiedniego zabezpieczenia technicznego, a przez to organizacji urządzania gier na automatach. Zatem skarżący świadomie ignorował przepisy dotyczące koncesjonowanego charakteru działalności w tym zakresie, czyniąc z procederu urządzania gier hazardowych na automatach stałe źródło dochodu. Fakt zakupu niektórych z automatów w drodze przetargu w Izbie Celnej przez podmiot, który następnie zbył urządzenie stronie, nie zwalniało skarżącego z obowiązku posiadania dokumentów potwierdzających posiadanie koncesji albo zezwolenie na urządzanie gier, niezależnie od tego, że warunkiem sprzedaży automatów w formie przetargu przez organ jest wcześniejsze dostarczenie takich dokumentów (por. oferta Dyrektora Izby Celnej w Warszawie sprzedaży w trybie wolnej ręki automatów, k. -4 akt adm.), co kłóci się z protokołem zdawczo – odbiorczym automatu podpisanym przez stronę i Dyrektora Izby Celnej w Warszawie k. – 2 akt adm.), przy czym dokument nie odnosił się do automatów zabezpieczonych w lokalu. Ponadto z akt sprawy wynikało, że skarżący zakupił automaty od P. sp. z o.o. z siedzibą w K. oraz S.K., a zatem to nie skarżący nabył je na przetargach organizowanych przez organ. Zasadnie także nie uznano za usprawiedliwione argumentów dotyczących rzekomo czasowego magazynowania spornych automatów w kontrolowanym lokalu w celu ich remontu (automaty były włączone i działały) i dalszej odsprzedaży za granicę, skoro urządzenia były poprzykręcane śrubami do metalowych listew. Skarżący kasacyjnie nie podważył skutecznie powyższych ustaleń organów i ich oceny przeprowadzonej przez WSA. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 120 O.p. organy działają na podstawie prawa. Z kolei art. 187 § 1 O.p. przewiduje, że organ jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przepis ten stanowi gwarancję realizacji naczelnej zasady postępowania - zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 122 O.p. i zarazem wyznacza granicę obowiązków organu w tym postępowaniu. Jego realizacji służy m. in. art. 180 § 1 O.p. i stanowiący jego uzupełnienie art. 181 O.p. z których wynika, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z art. 188 O.p. wynika, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Zebrane według powyższych reguł dowody organ ocenia w ich całokształcie, pod kątem ustalenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 191 O.p.). Zatem zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 122 O.p. i konkretyzującym tę zasadę art. 187 § 1 O.p., na organach spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu, jak również obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. O tym zaś, jakie fakty mają znaczenie dla załatwienia sprawy decyduje znajdująca zastosowanie w sprawie norma prawa materialnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie Sąd I instancji przyjął, że w toku prowadzonego postępowania podjęto wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Postępowanie zostało przeprowadzone starannie i merytorycznie poprawnie. W toku postępowania organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Trafnie ustalił Sąd I instancji, że organ nie miał obowiązku przeprowadzania wszelkich możliwych do przeprowadzenia dowodów, ale tylko tych, które były istotne dla ustalenia stanu faktycznego. Nie miał zatem obowiązku ich przeprowadzania, jeżeli stan faktyczny został już wyjaśniony innymi dowodami zgodnie z tym, co miało wynikać z dowodów nowych. W sposób logiczny i nie noszący cech dowolności dokonano również wszechstronnej oceny materiału dowodowego i nie wykroczono poza ramy swobodnej oceny tych dowodów. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, w zaskarżonym rozstrzygnięciu wyjaśniono, dlaczego organ uznał określone dowody za zgodne z prawem i dlaczego określonym dowodom dał wiarę, w szczególności w zakresie kwestionowanym przez skarżącego kasacyjnie. W świetle powyższego, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko skarżącego kasacyjnie o naruszeniu wyżej omówionych przepisów postępowania wskutek pominięcia dowodu z przesłuchania w charakterze świadka osoby z obsługi lokalu, zastępującej skarżącego, nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż wszystkie istotne okoliczności wynikały z protokołu przeszukania lokalu w dniu 16 lutego 2018 r., podpisanego przez skarżącego i załączników do niego oraz umowy najmu ww. lokalu, przekazanej przez stronę. W konsekwencji Sąd odwoławczy stwierdził, że dokonana przez organy subsumpcja ustalonego w sprawie stanu faktycznego – w odniesieniu do tych jego aspektów, które dotyczyły roli skarżącego w organizowaniu przedsięwzięcia hazardowego – pozwalała na przyjęcie, że był on urządzającym gry w rozumieniu u.g.h. W efekcie przeprowadzona przez WSA kontrola prawidłowości tego procesu subsumpcji była prawidłowa. Brak było podstaw dla podważenia zasadności oceny, że skoro w istocie skarżący był właścicielem i realnie dysponował automatami do gier w wynajętym lokalu, to właśnie prowadził działalność polegającą na urządzaniu gier na automatach. Połączenie wymienionych składników majątkowych, tj. lokalu użytkowego, którym skarżący dysponował oraz zainstalowanych w nim automatów do gier umożliwiało uruchomienie w tymże lokalu gier w sposób i w miejscu dostępnym dla ogółu, a więc ich urządzanie, w przedstawionym wyżej rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. Dlatego, jak zaznaczono, nietrafne okazały się zarzuty postawione w pkt 2-5 petitum skargi kasacyjnej. Niezasadny okazał się także zarzut zgłoszony w pkt 1. petitum skargi kasacyjnej, tj. naruszenia art.3 § 1 p.p.s.a. Należy bowiem wyjaśnić, że do naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. może dojść w przypadku, gdy sąd rozpoznający skargę uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie, nie zaś z tego powodu, że skarżący kasacyjnie nie zgadza się z rozstrzygnięciem sądu oraz z uzasadnieniem zaskarżonego orzeczenia. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, uznając skargę kasacyjną za nieuprawiedliwioną, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił ją, o czym orzekł w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego, jak w punkcie drugim sentencji wyroku, postanowiono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1935) .

Informacje o sprawie

Data wpływu
27 czerwca 2024
Symbol z opisem
6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Sędziowie
Andrzej Skoczylas Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /sprawozdawca/ Joanna Kabat-Rembelska /przewodniczący/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny