II FZ 99/23

Dnia 11 października 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Antoni Hanusz po rozpoznaniu w dniu 11 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E[...] sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 sierpnia 2023 r. sygn. akt III SA/Wa 1552/23 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi E[...] sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora lzby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2023 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z 16 sierpnia 2023 r., III SA/Wa 1552/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę E. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 27 kwietnia 2023 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji uznał, że do skargi złożonej do Sądu nie zostały załączone dokumenty, z których wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę do reprezentacji spółki w dacie wniesienia skargi. Wobec powyższego Sąd, kierując się zasadą wynikająca z art. 49 § 1 p.p.s.a., wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania poprzez złożenie wskazanych wyżej dokumentów. W dniu 24 lipca 2023 r. do WSA w Warszawie wpłynęło pismo spółki, będące odpowiedzią na wezwanie z 7 lipca 2023 r. Do rzeczonego pisma zostało załączone pełnomocnictwo z 1 czerwca 2021 r. udzielone J. K przez działającego w imieniu spółki Y. I. Z treści przedmiotowego dokumentu wynika, że J. K jest uprawniony do występowania w imieniu spółki we wszelkich sprawa związanych z prowadzoną przez spółkę działalnością, w tym do występowania w postepowaniach sądowych. Sąd zauważa, że umocowanie do działania w imieniu osoby prawnej może wynikać również z innego dokumentu, np. pełnomocnictwa. Niemniej jednak zdaniem Sądu pierwszej instancji i w tym przypadku musi zostać zachowany ciąg przyczynowo – skutkowy do uznania pełnomocnictwa za prawidłowo udzielone i skuteczne. Innymi słowy, w przypadku skarżącej złożone do akt sądowych pełnomocnictwo dla J. K. powinno być uzupełnione stosownym dokumentem, że w dacie jego udzielenia, tj. w dniu 1 czerwca 2021 r. Y. I. był uprawniony do działania w imieniu spółki, w tym udzielenia skutecznego pełnomocnictwa. Ewentualnie brak formalny skargi mógłby zostać usunięty przez złożenie dokumentu, z którego wynikałoby, że J. K. był faktycznie, w dacie podpisania skargi, prezesem zarządu skarżącej. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu pomimo prawidłowego wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz poinformowania o skutkach zaniechania ich uzupełnienia, ów brak nie został usunięty. Jednocześnie Sąd zwrócił uwagę, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się datowany na 3 lipca 2023 r., wydruk z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS: [...]), Informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu z Rejestru Przedsiębiorców, dotyczący skarżącej. Ze wspomnianego wydruku wynika, że do składania oświadczeń woli w imieniu spółki jest upoważniony każdy z członków zarządu samodzielnie. Zaś zarząd jest jednoosobowy i jako pełniący funkcję prezesa zarządu został wskazany K. J. D. Zgodnie z danymi ujawnionym w KRS funkcje prezesa zarządu pełnił w okresie 9 maja 2016 r. do 30 maja 2023 r. Natomiast Y. I., zgodnie z danymi KRS, funkcję prezesa zarządu pełni od 30 maja 2023 r. W wyniku analizy rzeczonego KRS Sąd nie ujawnił, iż przed dniem 30 maja 2023 r. Y.I. pełnił inną funkcję uprawniającą go do działania w imieniu skarżącej, w tym z możliwością udzielenia pełnomocnictwa. W ocenie Sądu brak formalny skargi nie został usunięty, w szczególności złożenie pełnomocnictwa dla J. K. bez jednoczesnego położenia dokumentu źródłowego, z którego wynikałoby umocowanie do działania mocodawcy w imieniu skarżącej nie czyni zadość wezwaniu Sądu. 2. W zażaleniu powyższe postanowienie spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania - art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 28 i art. 29 oraz 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm., dalej: "P.p.s.a") w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Spółka wniosła uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. 3. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 28 § 1 P.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Natomiast w myśli art. 29 P.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Istotą dokumentu, o którym mowa w art. 29 P.p.s.a. jest wykazanie na dzień wniesienia środka zaskarżenia prawidłowego i aktualnego umocowania lub istniejących uprawnień organu bądź osoby, o których mowa w art. 28 P.p.s.a. do reprezentowania i podejmowania czynności procesowych w imieniu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej mającej zdolność sądową, inicjującej postępowanie przed sądem administracyjnym. W sytuacji, gdy strona wnosząc skargę nie wypełnia obowiązku określonego w powołanym przepisie lub wypełnia go w sposób budzący wątpliwości odnośnie autentyczności czy istnienia umocowania, Sąd do którego skarga została skierowana obowiązany jest wezwać stronę do usunięcia takiego braku skargi. W przypadku nieuzupełnienia tego braku, nie można środkowi zaskarżenia nadać dalszego biegu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji słusznie uznał, że do skargi strony nie zostały załączone dokumenty, z których wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę do reprezentacji Spółki w dacie wniesienia skargi. Wobec powyższego zasadnie Sąd, kierując się zasadą wynikająca z art. 49 § 1 P.p.s.a., wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania poprzez złożenie wskazanych wyżej dokumentów. W dniu 24 lipca 2023 r. do WSA w Warszawie wpłynęło pismo spółki, będące odpowiedzią na wezwanie z 7 lipca 2023 r. Do rzeczonego pisma zostało załączone pełnomocnictwo z 1 czerwca 2021 r. udzielone J. K. przez działającego w imieniu spółki Y. I. Z treści przedmiotowego dokumentu wynika, że J. K. jest uprawniony do występowania w imieniu spółki we wszelkich sprawa związanych z prowadzoną przez spółkę działalnością, w tym do występowania w postepowaniach sądowych. Należy wskazać, że art. 57 § 1 P.p.s.a. zakreśla wymogi formalne skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Spełnienie wszystkich wskazanych wymogów determinuje skuteczność tego środka zaskarżenia. Jedynie prawidłowa i kompletna skarga może stać się przedmiotem merytorycznych rozważań sądu. Stosownie zaś do art. 28 § 1 w związku z art. 29 P.p.s.a., organy lub osoby uprawnione do działania w imieniu jednostek organizacyjnych muszą udowodnić, że mają prawo do działania za stronę, a przepis art. 29 P.p.s.a. nakazuje, aby udowodnienie umocowania miało formę dokumentu złożonego lub okazanego sądowi przy pierwszej czynności w postępowaniu (por. M. Niezgódka – Medek. Komentarz do art. 29 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX/el 2013 r.). Dokumentem wykazującym umocowanie do działania w imieniu strony skarżącej jest niewątpliwie odpis z KRS. Uchybienie skargi w postaci braku takiego dokumentu, stanowi brak formalny, który można konwalidować w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a. Jeśli strona nie uzupełni w terminie braków formalnych skargi, mimo prawidłowego wezwania, sąd zobowiązany jest do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Powyższej wykładni wskazanych przepisów w odniesieniu do dokumentu mającego wykazać umocowanie do działania w imieniu podmiotu wpisanego do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nie zmienia również treść art. 4 ust. 4aa ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Możliwość samodzielnego pobrania przez Sąd wydruku komputerowego aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru nie czyni wezwania do uzupełnienia braku w postaci odpisu z KRS zbędnym. Podkreślić bowiem należy, że to na stronie, stosownie do treści art. 29 P.p.s.a., spoczywa obowiązek wykazania umocowania do działania w jej imieniu. To spółka powinna we właściwym czasie podjąć działania mające na celu zabezpieczenie jej interesów. Naczelny Sąd Administracyjny za Sadem pierwszej instancji zauważa, że umocowanie do działania w imieniu osoby prawnej może wynikać również z innego dokumentu, np. pełnomocnictwa. Niemniej jednak i w tym przypadku musi zostać zachowany ciąg przyczynowo – skutkowy do uznania pełnomocnictwa za prawidłowo udzielone i skuteczne. Innymi słowy, w przypadku skarżącej złożone do akt sądowych pełnomocnictwo dla J. K. powinno być uzupełnione stosownym dokumentem, że w dacie jego udzielenia, tj. w dniu 1 czerwca 2021 r. Y. I. był uprawniony do działania w imieniu spółki, w tym udzielenia skutecznego pełnomocnictwa. Ewentualnie brak formalny skargi mógłby zostać usunięty przez złożenie dokumentu, z którego wynikałoby, że . K. był faktycznie, w dacie podpisania skargi, prezesem zarządu skarżącej. W niniejszej sprawie, pomimo prawidłowego wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz poinformowania o skutkach zaniechania ich uzupełnienia, brak ten nie został usunięty. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że w zakreślonym terminie brak formalny skargi, umożliwiający nadanie jej biegu, nie został usunięty. Mając na uwadze powyżej przedstawioną argumentację Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. [pic]