II FZ 93/21

Dnia 11 sierpnia 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2021 r. sygn. akt III SA/Wa 2690/19 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 17 października 2019 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 15 lutego 2021 r. sygn. akt III SA/Wa 2690/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną w sprawie ze skargi J. M. (dalej jako "Skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 17 października 2019 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych (treść uzasadnienia orzeczeń sądów administracyjnych powołanych w niniejszym uzasadnieniu dostępna jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W uzasadnieniu Sąd wskazał, że jak wynika z pokwitowania na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, pełnomocnik Skarżącego odebrał wyrok z dnia 16 września 2020 r. III SA/Wa 2690/19 wraz z uzasadnieniem w dniu 27 listopada 2020 r., natomiast skargę kasacyjną złożył w dniu 28 grudnia 2020 r., lecz zaadresował ją na adres "ul. Boduena 3/5 00-011 Warszawa", i pod tym adresem w dniu 31 grudnia 2020 r. został odnotowany wpływ tego pisma procesowego. Należało więc uznać, że pełnomocnik Skarżącego uchybił trzydziestodniowemu terminowi do złożenia skargi kasacyjnej. W sytuacji wniesienia skargi kasacyjnej bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego z pominięciem właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego datą wniesienia skargi kasacyjnej jest data jej przekazania przez Naczelny Sąd Administracyjny do sądu właściwego: dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej decydująca jest data nadania (przekazania) tej skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął bezskutecznie w dniu 28 grudnia 2020 r., w którym nadano ją na poczcie, ale na przywołany wyżej błędny adres. Skargę kasacyjną przekazano z Naczelnego Sądu Administracyjnego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu 7 stycznia 2021 r., zatem z uchybieniem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W zażaleniu na powyższe postanowienie wskazano, że pełnomocnikowi Skarżącego nie można przypisać winy w tym, że omyłkowo zaadresował kopertę i wysłał skargę kasacyjną bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, bowiem w dniu wysłania skargi występowały u niego nasilone objawy choroby COVID-19, na którą chorował od dnia 22 grudnia 2020 r., co potwierdza załączona informacja o pobycie w izolacji w dniach od 22 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r. W dniu 28 grudnia 2020 r. u pełnomocnika Skarżącego nasiliły się objawy w postaci ogólnego osłabienia, braku koncentracji, duszności i wysokiej gorączki. W takich warunkach pełnomocnik był bardziej zaabsorbowany pogarszającym się stanem zdrowia i rozważaniem tego czy udać się do szpitala, niż kwestią prawidłowego zaadresowania koperty, która bezwiednie została skierowana do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chociaż z treści skargi jasno wynika, że zamiarem pełnomocnika Skarżącego nie jest skierowanie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, tylko do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a zatem w sposób prawidłowy. Biorąc zatem pod uwagę, że brak winy w uchybieniu terminu winien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy - w okolicznościach niniejszej sprawy uchybienie terminowi, z uwagi na błędne zaadresowanie koperty znajduje usprawiedliwienie. W zażaleniu zawarto również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne. Na wstępie rozważań należy wyjaśnić, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest jedynie zażalenie Skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2021 r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej, nie zaś kwestie związane z wnioskiem Skarżącego o przywrócenie terminu do dokonania spóźnionej czynności procesowej, co będzie przedmiotem osobnego rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a", skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Jednocześnie w myśl art. 178 P.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Przepis art. 177 § 1 P.p.s.a. określił tryb wnoszenia skargi kasacyjnej, przewidując, że środek ten wnosi się w określonym terminie do (za pośrednictwem) określonego w nim sądu. Skierowanie skargi kasacyjnej do niewłaściwego sądu administracyjnego powoduje, że nie została ona wniesiona do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie. W celu zapobiegnięcia nadmiernemu rygoryzmowi i odrzucaniu skarg kasacyjnych wniesionych do niewłaściwych sądów, w szczególności Naczelnego Sądu Administracyjnego, wypracowana została praktyka, że o zachowaniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej decyduje data jej przekazania przez sąd niewłaściwy do wojewódzkiego sądu administracyjnego, który wydał zaskarżone orzeczenie (por. postanowienie NSA z dnia 29 stycznia 2015 r. sygn. akt II OZ 59/15). Bez tak ukształtowanej praktyki odrzuceniu podlegałyby wszystkie skargi kasacyjne wniesione do niewłaściwego sądu jako złożone niezgodnie z dyspozycją art. 177 § 1 p.p.s.a. Tym samym nie można uznać tej praktyki za nadmiernie formalistyczną i prowadzącą do zamknięcia stronie skarżącej drogi do obrony przysługującej jej praw. Zgodnie z dyspozycją art. 175 § 1 P.p.s.a., skarga kasacyjna została wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego, od którego należy wymagać dochowania wyższych standardów w zakresie przestrzegania przepisów procedury sądowoadministracyjnej, w tym w szczególności w zakresie trybu wniesienia skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, w dniu 28 grudnia 2020 r. nadał na adres Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną, która została przesłana przez Naczelny Sąd Administracyjny do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przy piśmie z dnia 7 stycznia 2021 r. Tym samym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy uznać, że w rozpoznawanej sprawie zaszły przesłanki odrzucenia wniesionej skargi kasacyjnej jako złożonej z uchybieniem ustawowego terminu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji[pic]