II FZ 914/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. sp. z o. o. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 30 kwietnia 2014 r. sygn. akt I SA/Rz 985/13 w zakresie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi P. sp. z o. o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu z dnia 14 sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od gier za listopad 2010 r. postanawia: zażalenie oddalić.

Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Rz 985/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (zwanemu dalej "spółką", "skarżącą") zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 17 grudnia 2013 r. sygn. akt I SA/Rz 985/13, oddalającego wniosek spółki o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy z dnia 24 kwietnia 2014 r. jest kolejnym już wnioskiem w tym przedmiocie w tej samej sprawie. Skoro poprzedni został oddalony postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Rz 985/13, a postanowienie to w wyniku wniesionego zażalenia zostało skontrolowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, który zażalenie oddalił (postanowienie z dnia 12 lutego 2014 r.), to tym samym postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. I SA/Rz 985/13 w kwestii prawa pomocy stało się prawomocne. Zatem aktualny wniosek o przyznanie prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych należało potraktować jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa w toczącym się postępowaniu. Powołując się na art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej "p.p.s.a.") WSA stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie spółka ubiegała się o prawo pomocy w tym samym co obecnie zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych). Z porównania wniosków wynika, że informacje podane w rozpoznawanym aktualnie wniosku nie różnią się od podanych we wniosku poprzednio rozpoznanym przez Sąd. Zarówno dane liczbowe co do wielkości zadeklarowanego majątku spółki (kapitał zakładowy, wartość środków trwałych, wysokość zysku), jak i informacje opisowe zostały powielone, co należy interpretować jako brak zmian. Jedyną różnicę można odnaleźć w rubryce nr 13 formularza PPPr, gdzie należy podać miejscowość i datę; we wniosku rozpoznanym już przez Sąd widnieje: "Kraków, 13 listopada 2013 r.", w obecnie rozpoznawanym jest to: "22 kwietnia 2014 r.", a zatem nie są one na tyle istotne, by wpływały na zmianę rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa pomocy. Skarżąca nie dołączyła jakichkolwiek dodatkowych dokumentów mających na tyle istotne znaczenie dla sprawy, że pozwoliłoby to na zmianę prawomocnego orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy z uwagi na wystąpienie przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Również argumentacja podnoszona przez skarżącą, a mająca przemawiać za przyznaniem prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, nie uległa żadnej, nawet najmniejszej zmianie. Spółka nadal deklaruje, że na jej rachunku bankowym znajduje się kwota 180.334,29 zł, co w sytuacji konieczności poniesienia na obecnym etapie sprawy kosztów w wysokości 100 zł stoi w sprzeczności z przesłankami przyznania prawa pomocy. Sąd uznał, że okoliczności podnoszone przez spółkę zostały już wzięte pod uwagę poprzednio, a zatem nie doszło do zmiany sytuacji w sprawie umożliwiającej uznanie, że obecnie skarżąca wykazała się przesłankami z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Powyższe postanowienie spółka zaskarżyła w całości zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., poprzez jego błędne zastosowanie polegające na nieuwzględnieniu przy ocenie sytuacji majątkowej skarżącej takich okoliczności jak: wielość prowadzonych w całym kraju postępowań, brak możliwości zbycia aktywów spółki, czy konieczność zachowania środków na realizację bieżących zobowiązań, co skutkowało bezpodstawną odmową przyznania spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku. Uzasadniając zażalenie spółka podniosła, że Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił faktu, że działalność spółki ze swej istoty wymaga posiadania - tylko z pozoru znacznych - zasobów obrotowych. W praktyce bowiem spółka musi mieć możliwość regulowania na bieżąco i bez opóźnień zobowiązań względem wynajmujących lokale, wypłacania wygranych, opłacania serwisu i obsługi urządzeń. Spółka musi również na bieżąco uiszczać zryczałtowany podatek od gier niezależnie od tego, czy działalność przynosi pozytywny wynik finansowy. Z tego też względu stan rachunku bankowego spółki, przy uwzględnieniu specyfiki prowadzonej działalności i jej rozmiarów, nie jest wcale wysoki. Błędem jest wywodzenie wniosków o korzystnej sytuacji spółki z rozmiarów prowadzonej działalności. Jakkolwiek przychody wydają się imponujące, to przy znacznych kosztach funkcjonowania na rynku czysty dochód spółki nie jest wysoki, a dodatkowo pomniejsza go konieczność wypłaty dywidendy dla wspólników. O sytuacji majątkowej spółki nie świadczy również wartość bilansowa aktywów takich jak środki trwałe, czy inwestycje. Wartość bilansowa nie odzwierciedla bowiem ich wartości rzeczywistej, a jedynie wartość księgową, która znacząco odbiega od wartości rzeczywistej. Dodała, że z uwagi na obecną sytuację prawną automaty o niskich wygranych mają realnie wartość rynkową taką, jak materiały wtórne, które można z nich uzyskać po demontażu, albowiem na rynku brak potencjalnych nabywców tych urządzeń w celu ich dalszej eksploatacji zgodnej z przeznaczeniem. Wykorzystanie tych automatów jako automatów o niskich wygranych, zgodnie z ich konstrukcją i specyfiką, nie będzie możliwe najpóźniej z końcem 2015 r. w związku z wygaśnięciem posiadanych zezwoleń. W ocenie spółki, Sąd pierwszej instancji powinien także mieć na względzie fakt, że przedmiotowe postępowanie nie stanowi typowego elementu działalności spółki i innych spółek działających na rynku automatów o niskich wygranych, a jedynie próbę ochrony przed nie dającą się przewidzieć agresywną polityką państwa względem przedsiębiorców branży hazardowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestia przyznania spółce prawa pomocy była już raz przedmiotem postanowień zarówno WSA, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował w tym przypadku przepis art. 165 p.p.s.a. Zgodnie z treścią powołanego przepisu, postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W świetle tej regulacji zmiana postanowienia wydanego w kwestii incydentalnej może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy nastąpiły zmiany okoliczności sprawy tak istotne, że tę zmianę uzasadniające. W art. 165 p.p.s.a. nie chodzi, więc o jakąkolwiek zmianę okoliczności sprawy, a o taką zmianę, która w porównaniu ze stanem poprzednim, dawałaby sądowi możliwość zmiany czy uchylenia poprzedniego orzeczenia. Z przedstawionego przez spółkę wniosku nie wynika zaś, że w sprawie zaszły takie właśnie zmiany okoliczności w porównaniu z pierwotnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy stanowił zasadniczo powtórzenie argumentacji, jaką zawierał wniosek wcześniejszy. Zważywszy, że skarżąca nie wykazała skutecznie nowych okoliczności, które jednocześnie byłby tego rodzaju, iż przemawiałyby za zmianą dotychczasowego rozstrzygnięcia i przyznaniem prawa pomocy, uznać należy, że WSA zasadnie odmówił zmiany pierwotnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, wobec nie naruszenia prawa przez WSA, a tym samym braku podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., należało zażalenie oddalić.