II FZ 778/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, , , po rozpoznaniu w dniu 29 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 2 lipca 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 466/15 oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia 2 marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 2 lipca 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 466/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (dalej: "WSA") oddalił wniosek T. W. (dalej: "Skarżący") o wstrzymanie wykonania postanowienia Dyrektora Izby skarbowej w Szczecinie (dalej: "Dyrektor IS") z dnia 2 marca 2015 r. w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Podstawą prawną powyższego orzeczenia był art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."). W uzasadnieniu postanowienia WSA wskazał, że Skarżący wniósł do WSA skargę na wyżej opisane postanowienie Dyrektora IS, którym odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. (dalej: "Dyrektor UKS") z dnia 31 grudnia 2013 r., określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. Jednocześnie, Skarżący zamieścił w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozpoznania złożonej przez niego skargi. W uzasadnieniu WSA wskazał, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów dotyczy tylko takich sytuacji, w których akt organu administracyjnego nakłada na stronę określone obowiązki i gdy wykonanie rozstrzygnięcia organu może spowodować wystąpienie po stronie skarżącego znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Innymi słowy, przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie te akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Według WSA w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, którym organ odwoławczy odmówił jej przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. Zaskarżone postanowienie posiada cechy rozstrzygnięcia procesowego i nie posiada przymiotu wykonalności; nie rodzi ono żadnych praw, jak też nie nakłada obowiązków nadających się do wykonania. Zarówno jego treść, jak i obowiązujące przepisy prawa nie wiążą z jego wydaniem konieczności zrealizowania określonego stanu rzeczy. Jego skuteczność może być oceniana wyłącznie przez pryzmat skutku jaki powoduje w sferze procesowej. Na powyższe postanowienie Skarżąca złożyła zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia art. 32 w zw. z art. 141 § 1 i § 2 p.p.s.a., poprzez sprzeczność uzasadnienia z treścią sentencji. W uzasadnieniu zażalenia zostały uszczegółowione powyższe zarzuty. Mając na uwadze powyższą argumentację, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania względnie o jego zmianę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tegoż artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wykazanie przy tym okoliczności, które uprawdopodabniałyby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków spoczywa na stronie. W rozpatrywanej sprawie, zasadnicze znaczenie ma charakter prawny aktu, objętego wnioskiem Skarżącego. Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem Dyrektor IS odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora UKS. Zauważyć w tym miejscu należy, jak też słusznie skonstatował WSA, przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Z zaskarżonego postanowienia, którym odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora UKS, nie wynika zatem wprost obowiązek uiszczenia konkretnej kwoty zobowiązania podatkowego. Nie kreuje ona zatem obowiązku podatkowego, nie obliguje adresata do określonego zachowania, nie może być również wykonana w trybie przymusowym poprzez wdrożenie administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Jest to zatem akt prawny nienoszący znamion wykonalności, niezależnie od tego, że jego wydanie otwiera możliwość wyegzekwowania od Skarżącego (ustalonej inną decyzją administracyjną) zaległości podatkowej. Z powyższego wynika zatem, że zaskarżone postanowienie należy do tej kategorii aktów administracyjnych, które nie posiadają przymiotu wykonalności, a tym samym nie można orzec o wstrzymaniu jego wykonania. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.