II FZ 698/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 października 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 1006/12 w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 lipca 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 1006/12 w przedmiocie pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 23 kwietnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012r. postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 5 października 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 1006/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie W. K. (dalej jako: "skarżący") na postanowienie z dnia 6 lipca 2015 r. w przedmiocie pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 23 kwietnia 2011 r. w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012 r. Stan sprawy przedstawia się następująco: Postanowieniem z dnia 6 lipca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Pismem z dnia 6 sierpnia 2015 r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Zarządzeniem z dnia 12 sierpnia 2015 r. (doręczonym w dniu 1 września 2015 r.) wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych zażalenia przez nadesłanie podpisanego odpisu zażalenia - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Skarżący nie usunął braku formalnego zażalenia. We wskazywanym na wstępie postanowieniu Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 47 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a"), do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika. Jak natomiast stanowi art. 47 § 2 p.p.s.a., odpisami w rozumieniu § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej. Wnosząc zażalenie z dnia 6 sierpnia 2015 r. skarżący nie dopełnił wymogu załączenia jego odpisu. Sąd prawidłowo wezwał skarżącego do uzupełnienia braku formalnego zażalenia poprzez nadesłanie jego podpisanego odpisu i pouczył o skutkach niezastosowania się do wezwania. Wyznaczony skarżącemu siedmiodniowy termin do wykonania wezwania upłynął bezskutecznie w dniu 8 września 2015 r., co skutkowało odrzuceniem zażalenia. Na postanowienie Sądu I instancji skarżący wniósł zażalenie, w którym zawarł wniosek o przywrócenie terminu i uchylenie postanowienia o zwrocie i odrzuceniu zażalenia. Skarżący wskazał na znaczną odległość (100 km), jaka dzieli go od miejsca zamieszkania do siedziby Sądu w Gdańsku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego właściwie Sąd pierwszej I postąpił odrzucając wniesione zażalenie na postanowienie z dnia 6 lipca 2015 r. z powodu nieuzupełnienia braków formalnych tego zażalenia. Niewątpliwie niezłożenie wymaganej liczby odpisów zażalenia stoi na przeszkodzie nadaniu temu pismu prawidłowego biegu. Zgodnie bowiem z art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. W myśl natomiast art. 49 § 1 p.p.s.a., gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku natomiast zażalenia, jeżeli strona w wyznaczonym terminie nie uzupełni jego braków, to zgodnie z art. 178 w zw. z art. 197 § 2 powołanej ustawy sąd wojewódzki odrzuci je na posiedzeniu niejawnym. Problem braku formalnego w postaci nieprzedłożenia odpisów wnoszonych do sądów administracyjnych pism procesowych był przedmiotem uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13, w której – koncentrując się na braku przedłożenia odpisów skargi w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym stwierdzono, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu. Jak wskazał bowiem poszerzony skład Naczelnego Sądu Administracyjnego: "Obowiązek dopełnienia wymagań formalnych przez stronę, które nie są nadmierne i służą celom postępowania sądowego, nie może być postrzegany jako ograniczenie prawa do sądu. [...] Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zamyka drogi sądowej do dochodzenia naruszonych praw i wolności jednostki (art. 77 ust. 2 Konstytucji RP), lecz umożliwia każdemu obywatelowi skorzystanie z tego prawa w ramach określonej procedury". Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający tę sprawę stoi na stanowisku, że sąd nie ma podstaw prawnych do sporządzania odpisów pisma za jedną ze stron postępowania w celu usunięcia braków. W powoływanej uchwale wyrażono stanowisko, że "sporządzenie odpisów pisma przez sąd w celu usunięcia braków za jedną ze stron postępowania nie tylko nie mieści się w zakresie dopuszczalnych czynności procesowych sądu, ale ponadto mogłoby wskazywać na działanie sądu w interesie jednej ze stron, a to z kolei podważałoby zasadę bezstronności sądu. Brak jest uzasadnienia prawnego dla stanowiska nakazującego sądowi uzupełnianie braków formalnych pisma procesowego za stronę w celu umożliwienia nadania mu dalszego biegu lub zapobieżenia sankcji prawnej w postaci odrzucenia pisma". W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższe stanowisko ma również odpowiednie zastosowanie do zażalenia. Mając zatem na uwadze powyższe, wobec niezasadności wniesionego zażalenia, na mocy art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.