II FZ 582/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Lu 79/17 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi S.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie z dnia 7 listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem z dnia 24 października 2017 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek S.K.o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Po rozpoznaniu sprzeciwu, postanowieniem z dnia 7 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie utrzymał w mocy ww. zarządzenie referendarza sądowego. Postanowieniem z dnia 18 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił wniesione przez skarżącego zażalenie wskazując, że jest niedopuszczalne. Zwrócono uwagę, że skarżący wniósł zażalenie na postanowienie, którym rozpoznano sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) według stanu prawnego na dzień 15 sierpnia 2015 r. sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzenia lub postanowień referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia lub utrzymuje w mocy. W tych sprawach Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Z powyższych regulacji wynika, że postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy jest traktowane przez ustawodawcę jako orzeczenie wydane w pierwszej instancji. Sprzeciw wniesiony od postanowienia referendarza sądowego jest więc środkiem odwoławczym. Z kolei, wojewódzki sąd administracyjny, który rozpoznaje sprzeciw z zakresu prawa pomocy działa jako sąd drugiej instancji. Oznacza to, że postanowienie tego sądu o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia referendarza sądowego jest ostateczne i nie przysługuje od niego zażalenie. W związku z tym zaskarżenie postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego utrzymującego w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy w całości lub w części będzie skutkowało odrzuceniem zażalenia z uwagi na niedopuszczalność tego środka zaskarżenia. W związku z tym, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej (art. 197 § 2 p.p.s.a.), prawidłowo sąd pierwszej instancji uznał, iż zażalenie skarżącej w tej sprawie jako niedopuszczalne podlegało odrzuceniu, na podstawie art. 178 p.p.s.a. Przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego jest postanowienie o odrzuceniu zażalenia strony, nie zaś kwestia zasadności przyznania jej prawa pomocy. Na marginesie należy jednak zauważyć, że na skutek złożenia przez skarżącego ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 28 lutego 2018 r. sygn. akt I SA/Lu 79/17 zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił dla niego adwokata z urzędu. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji