II FZ 498/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Beata Cieloch (sprawozdawca), , , po rozpoznaniu w dniu 13 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 28 kwietnia 2017 r. sygn. akt I SA/Bd 334/16 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 31 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn postanawia oddalić zażalenie.

1. Zaskarżonym postanowieniem z 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt I SA/Bd 334/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił zażalenie J. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 4 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Bd 334/16 odrzucające skargę kasacyjną w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 31 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn. 2. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że postanowieniem z 4 stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę kasacyjną J. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 4 października 2016 r. Odpis postanowienia zawierający pouczenie o sposobie wniesienia zażalenia, terminie, jak również o innych wymogach przysługującego środka zaskarżenia został doręczony Stronie 6 lutego 2017 r. Pismem z 10 lutego 2017 r. nadanym 13 lutego 2017 r. za pośrednictwem poczty Skarżący złożył zażalenie, które podpisał osobiście. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnił, że zażalenie podlega odrzuceniu, bowiem zostało sporządzone przez osobę nieuprawnioną. Zgodnie bowiem z art. 194 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.) na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego odrzucające skargę kasacyjną przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zażalenie powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, o czym stanowi art. 194 § 4 p.p.s.a. Stosownie do art. 175 § 2 i 3 p.p.s.a., który stosuje się odpowiednio, uprawnionym do sporządzenia zażalenia jest również sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli zażalenie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną może być sporządzone również przez doradcę podatkowego - w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami, a także przez rzecznika patentowego - w sprawach własności przemysłowej. Skarżący był pouczony o przymusie adwokacko-radcowskim, jednak nie zastosował się do tego pouczenia i wniósł zażalenie, które podpisał osobiście. Sąd pierwszej instancji działając więc stosownie do art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne. 3. W zażaleniu na to postanowienie Skarżący wniósł o jego uchylenie. Skarżący wskazał, że pierwszą skargę kasacyjną podpisał osobiście przez pomyłkę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Pełnomocnik reprezentujący Skarżącego nie wskazał w zażaleniu żadnego zarzutu naruszenia przepisów prawa, toteż nie ma podstaw, by przyjąć, że oprócz niezadowolenia z wyniku sprawy, były jakiekolwiek nieprawidłowości usprawiedliwiające zażalenie. W zaskarżonym postanowieniu, co umknęło pełnomocnikowi, odrzucono zażalenie z 10 lutego 2017 r., bowiem Skarżący wniósł je z pominięciem przymusu adwokacko-radcowskiego, o którym był pouczony. Okoliczności tej w obecnie rozpatrywanym zażaleniu nie podważono, bowiem autor zażalenia w swoim wywodzie skoncentrował się na pierwszej skardze kasacyjnej, która wszak została już odrzucona postanowieniem WSA z 4 stycznia 2017 r. Powoływanie się w zażaleniu na orzecznictwo – bez jakichkolwiek przykładów, w którym sformułowanie "sporządzenie" interpretuje się inaczej niż "napisanie i podpisanie" należy uznać za nieskuteczne. Nie da się zresztą przeoczyć, że w odrzuconym zażaleniu na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną Skarżący, mimo że był pouczony o konieczności sporządzenia tego środka zaskarżenia przez profesjonalistę, a nadto był już świadomy konsekwencji takiego braku, samodzielnie podpisał to zażalenie. Wskazał na to wyraźnie - "Informuję ponadto, że niniejszy dokument również został sporządzony przez radcę, ja go tylko podpisuję." Nie ma jednak żadnej podstawy, by uznać, że pismo sporządził radca prawny, skoro po pierwsze, pod tym zażaleniem się nie podpisał ani nie wskazał żadnych swoich danych, a po drugie pismo zawiera sformułowania w pierwszej osobie liczby pojedynczej, co sugeruje samodzielne jego sporządzenie przez Skarżącego. 5. W świetle art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Jak zaś stanowi art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. Skoro więc odrzucone zażalenie nie spełniało wymogów materialnoprawnych z art. 175 p.p.s.a., a braki w tym względzie nie mogą być usunięte w trybie przewidzianym dla braków formalnych, to słusznie Sąd pierwszej instancji odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne. 6. Nie znajdując więc podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.