II FZ 429/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Zborzyński po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. U. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 21 maja 2018 r. sygn. akt I SA/Wr 488/17 w przedmiocie umorzenia postępowania wywołanego sprzeciwem w sprawie ze skargi J. U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 22 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zaległości podatkowych postanawia: oddalić zażalenie.

Sygnatura akt II FZ 429/18 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu umorzył postępowanie wywołane sprzeciwem w sprawie ze skargi J. U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług za miesiące lipiec i sierpień 2016 r. W uzasadnieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że wnioskiem z dnia 15 stycznia 2018 r. skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 1 lutego 2018 r. starszy referendarz sądowy umorzył postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 26 lutego 2018 r. skarżący złożył wniosek o częściowe zwolnienie z kosztów sądowych, zakwalifikowany jako sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, z uwagi na wniesienie go w terminie otwartym do złożenia sprzeciwu. Pismem z dnia 24 kwietnia 2018 r. wnioskodawca cofnął wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych, wnosząc jednocześnie o wyznaczenie kwoty wpisu oraz podanie numeru konta bankowego do wpłaty. Umarzając postępowanie wywołane sprzeciwem na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że pismo procesowe z dnia 24 kwietnia 2018 r. pomimo jego treści, iż skarżący cofa wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych zostało uznane za cofnięcie sprzeciwu od postanowienia referendarza z dnia 1 lutego 2018 r., gdyż wcześniej pismo skarżącego z dnia 26 lutego 2018 r. zakwalifikowano jako sprzeciw od postanowienia referendarza, nie zaś jako nowy wniosek o przyznanie prawa pomocy. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż postanowieniem z dnia 1 lutego 2018 r. referendarz umorzył postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy wszczęte wnioskiem z dnia 15 stycznia 2018 r., ponieważ uznanie, iż wniosek dotyczy całego postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy, a nie tylko sprzeciwu, skutkowałoby dwukrotnym umorzeniem tego samego postępowania. W konsekwencji, ponieważ sprzeciw od postanowienia referendarza w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy został pismem z dnia 24 kwietnia 2018 r. cofnięty przed przystąpieniem do jego rozpoznania, pozbawiony został skutków prawnych, jakie wiążą się z jego wniesieniem. W konsekwencji postanowienie referendarza zyskuje skutki prawomocnego orzeczenia zgodnie z art. 259 § 3 P.p.s.a., a postępowanie na podstawie art. 260 P.p.s.a. nie może się już toczyć. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zaskarżył je w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu. Jednocześnie zawarł w nim wniosek o zwolnienie z opłat sądowych. Podniósł, że zarzuca błąd w ustaleniach faktycznych, gdyż w chwili obecnej nie ma możliwości dokonania opłat sądowych z powodu trudnej sytuacji finansowej. Wskazał, że pismo z dnia 24 kwietnia 2018 r., które Wojewódzki Sąd Administracyjny zakwalifikował jako cofnięcie sprzeciwu, było nowym wnioskiem o zwolnienie z kosztów sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe, a więc, gdy przestaje istnieć przedmiot postępowania. W rozpoznawanej spawie postępowanie zainicjonowane wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych stało się bezprzedmiotowe, bowiem prawidłowe było zakwalifikowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny pisma skarżącego z dnia 24 lutego 2018 r. jako cofnięcia sprzeciwu z dnia z 26 lutego 2018 r. na postanowienie referendarza w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania pomocy. W przeciwnym wypadku - jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny – doszłoby do dwukrotnego umorzenia tego samego postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Należy dodać, że jeżeli intencją skarżącego było wywołanie innych skutków procesowych, a w szczególności doprowadzenie do merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, treść i mnogość formułowanych przez niego oświadczeń procesowych nie pozwoliła na odczytanie takiej właśnie intencji. Także treść rozpoznawanego obecnie zażalenia w żaden sposób nie nawiązuje do argumentacji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zawartej w zaskarżonym postanowieniu, co niezależnie od pozostałych okoliczności niweczy procesową skuteczność tego zażalenia. W świetle powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, umarzające postępowanie wywołane sprzeciwem, odpowiada prawu. Dlatego też, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego.