II FZ 2149/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Anna Dumas po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H. K. w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 października 2014 r. sygn. akt III SA/Wa 1176/14 w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 10 lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki postanawia: oddalić zażalenie.

II FZ 2149/14 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 28 października 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 1176/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 10 lutego 2014 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za styczeń, luty 2009 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd pierwszej instancji podniósł, że skarżąca zawarła w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji, wskazując, iż ich natychmiastowe wykonanie narazi ją i jej rodzinę na powstanie znacznej szkody. W zaskarżonym postanowieniu Sąd uznał, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, podnosząc, iż jego uzasadnienie sprowadza się w istocie do ogólnego stwierdzenia o narażeniu skarżącej i jej rodziny na powstanie znacznej szkody, zaś takie gołosłowne i w zasadzie hasłowe oświadczenie bez podania konkretnych informacji, z których wynikałoby, że uregulowanie spornych zaległości podatkowych mogłoby skutkować powstaniem po stronie skarżącej szkody, uniemożliwia w istocie stwierdzenie, czy rzeczywiście spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". Sąd zaznaczył, że skarżąca nie zobrazowała swoich twierdzeń dokumentami źródłowymi, takie dokumenty nie zostały dołączone do wniosku, również i akta sprawy, a przede wszystkim dokumenty i informacje przedłożone w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, nie wskazują na nieodzowność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu na to postanowienie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez bezzasadne nieuwzględnienie wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wnosząc o zmianę ww. postanowienia oraz uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że na etapie wniosku o zwolnienie od kosztów przedstawiła szereg dokumentów, które pokazywały jej sytuację materialną; w szczególności zwracając uwagę na fakt, iż pozostaje w rozdzielności majątkowej z mężem, że utrzymuje się z emerytury, która jest zajęta przez urząd skarbowy oraz, że aktualnie nie jest w stanie regulować bieżących zobowiązań. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: np. postanowienie NSA z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II FSK 1064/12; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl – zwana dalej: CBOSA). Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt II FZ 110/10, CBOSA). W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt II FSK 2540/13 i powołane tam orzecznictwo, CBOSA). Samo powołanie się przez niego na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę na lakoniczność uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Ogólnikowe wskazanie skarżącej, że natychmiastowe wykonanie zaskarżonych decyzji narazi skarżącą i jej rodzinę na powstanie znacznej szkody samo przez się nie oznacza wykazania przez stronę, że okoliczność ta, stanowiąca, w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., podstawę wstrzymania przez sąd administracyjny wykonania decyzji, rzeczywiście istnieje. Poza tym skarżąca nie dołączyła do wniosku (do czego był zobowiązana) żadnych dokumentów potwierdzających zaistnienie przewidywanych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym strona uniemożliwiła Sądowi pierwszej instancji zapoznanie się oraz ocenę jej stanu majątkowego, co jest niezbędne do oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Takich dokumentów nie zamieściła strona także w zażaleniu, podnieść jednak przy tym należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w ramach postępowania zażaleniowego ocenia legalność działania sądu pierwszej instancji w związku z wydanym postanowieniem, nie rozpatruje natomiast powtórnie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Biorąc z kolei pod uwagę okoliczności, które strona wskazała w związku z postępowaniem w sprawie przyznania prawa pomocy, podnieść należy, że przedstawiona dokumentacja nie daje obrazu, który w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości przekonywałby, iż w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za nienaruszające prawa i dlatego postanowił oddalić zażalenie skarżącej na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.