II FZ 1592/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Wolf - Kalamala po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 sierpnia 2014 r., sygn. akt I SA/Gl 789/14 w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 28 maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe stowarzyszenia postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2014 r., sygn. akt I SA/Gl 789/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił skarżącemu A. W. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu orzeczenia podano, że w złożonej przez A. W. skardze na decyzję w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe stowarzyszenia, strona zamieściła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Skarżący wskazał, że wykonanie decyzji wyrządzi znaczną szkodę w jego mieniu oraz spowoduje trudne do odwrócenia skutki w postaci wyegzekwowania nienależnych organowi podatkowemu kwot. Zwrócił uwagę, że uwzględnieniu wniosku nie stoi na przeszkodzie interes publiczny, bowiem dokonano zabezpieczenia obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji poprzez ustanowienie hipoteki na nieruchomości będącej jego własnością. Postanowieniem z dnia 22 lipca 2014 r., działając na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), Dyrektor Izby Skarbowej w K. odmówił stronie wstrzymania wykonania kwestionowanej decyzji, akcentując, że A. W. nie przedstawił żadnych argumentów potwierdzających istnienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w motywach rozstrzygnięcia podniósł, że skarżący nie wykazał podstaw wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż nie przedstawił jakiejkolwiek dokumentacji źródłowej na poparcie sygnalizowanych we wniosku okoliczności. W zażaleniu A. W., zarzucając naruszenie "art. 64 § 3" p.p.s.a., wniósł o zmianę powyższego postanowienia, ewentualnie jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz przyznanie zwrotu kosztów postępowania wywołanego zażaleniem. W uzasadnieniu skarżący ponawiając dotychczasowe twierdzenia, zwrócił uwagę, że organ wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji będącej podstawą jego odpowiedzialności. Zdaniem strony, faktu zagrożenia niepowetowaną szkodą wskutek egzekucji znacznej kwoty 45.461 zł nie da się udokumentować, wniosek taki wynika bowiem z wiedzy i doświadczenia życiowego. Skarżący wskazał ponadto na nieodwracalny charakter skutków egzekucji. W odpowiedzi na zażalenie Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o utrzymanie zaskarżonego postanowienia w mocy i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie podkreślenia wymaga, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 powołanej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W judykaturze dominuje stanowisko – akceptowane przez skład orzekający w niniejszym postępowaniu – kładące nacisk na obowiązek wykazania przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie tymczasowej ochrony sądowej (por. postanowienia NSA: z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 106/11, z dnia 9 września 2011 r., sygn. akt II FSK 1501/11, z dnia 28 września 2011 r., sygn. akt I FZ 219/11 czy z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07 – treść orzeczeń dostępna w internetowej bazie orzecznictwa sądów administracyjnych www.nsa.gov.pl; zwanej dalej: "CBOSA"). Za zasadne uznać należy przyjęcie, że skoro postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest inicjowane wnioskiem strony, to na wnioskodawcy spoczywa powinność wskazania konkretnych zagrożeń płynących z wykonania kwestionowanego aktu. Podmiot występujący o wstrzymanie wykonania decyzji, który zaniechał podania jakichkolwiek okoliczności mających uzasadniać jego żądanie, nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. np. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04 – treść orzeczeń dostępna w CBOSA). W rozpatrywanej sprawie strona zamieszczając w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie przedstawiła w istocie jakichkolwiek racji przemawiających za przyznaniem tymczasowej ochrony sądowej w formie przewidzianej przez art. 61 § 3 p.p.s.a. Za niewystarczające należy bowiem uznać podnoszone w tym względzie ogólne twierdzenia o zagrożeniu niepowetowaną szkodą w przypadku egzekucji kwoty 45.461 zł, czy nieodwracalności skutków egzekucji z nieruchomości. Nie sposób także podzielić stanowiska skarżącego co do braku możliwości udokumentowania okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nic nie stało na przeszkodzie, by strona - zmierzając do wykazania przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. - przedłożyła stosowną dokumentację i opisała konkretne okoliczności obrazujące jej sytuację materialną czy osobistą, które potwierdzałyby wniosek o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w danej sprawie. Skarżący poprzestał jednak – również na obecnym etapie postępowania zażaleniowego - na gołosłownych i lakonicznych stwierdzeniach, mimo iż brak wyczerpującej argumentacji i dokumentacji źródłowej był sygnalizowany zarówno przez Dyrektora Izby Skarbowej w K., jak i Sąd pierwszej instancji, którzy odmawiali uwzględnienia zgłoszonego żądania. W świetle powyższych uwag Naczelny Sąd Administracyjny uznał zaskarżone postanowienie za odpowiadające prawu i oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.