II FZ 152/16

Dnia 30 marca 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 stycznia 2016 roku sygn. akt I SA/Łd 469/15 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "E." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 22 stycznia 2015 roku nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości oraz określenia zobowiązania podatkowego za 2011 rok p o s t a n a w i a : oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z 20 stycznia 2016 roku, sygn. akt I SA/Łd 469/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zmienił postanowienie z dnia 24 czerwca 2015 roku i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "E." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 22 stycznia 2015 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości oraz określenia zobowiązania podatkowego za 2011 rok, na podstawie przepisu art. 61 § 4 w zw. z art. 61 § 3 i § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270, ze zm., dalej p.p.s.a.). W zaskarżonym postanowieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie złożonego wniosku przez pełnomocnika skarżącej Spółki dnia 7 grudnia 2015 roku, orzekł o zmianie postanowienie z dnia 24 czerwca 2015 roku i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu pierwszej instancji, skarżąca Spółka przedstawiła argumentację przemawiającą za zmianą postanowienia i uwzględniła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd wskazał, że dnia 14 maja 2015 roku dla nieruchomości przy ul. P. w L., wpisana została hipoteka przymusowa w kwocie 489 909,75 zł (Karta nr 133 akt sądowych) na rzecz Gminy Miasta L. Ponadto wyjaśniono, że ustanowiona w toku egzekucji hipoteka na jedynej nieruchomości spółki spowodowało jej znaczące obciążenie, co bez wątpienia przekłada się na pogorszenie sytuacji majątkowej skarżącej Spółki i grozi jej powstaniem trudnych do odwrócenia skutków, bowiem doszło do obciążenia jej jedynego składnika majątkowego. Od postanowienia WSA w Łodzi z dnia 20 stycznia 2016 roku, zażalenie złożyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, dokonało tego dnia 4 lutego 2016 roku (przesłane za pośrednictwem poczty dnia 2 lutego 2016 roku). W przedmiotowym zażaleniu SKO: (1) cyt. "zaskarża powyższy wyrok w całości, na podstawie art. 194 § 1 pkt 2 p.p.s.a."; (2) cyt. "zaskarżonemu wyrokowi zarzuca naruszenie przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 61 § 4 w zw. z art. 61 § 3 p.p.s.a., oraz art. 133 § 1 i art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a., poprzez bezzasadne przyjęcie, że doszło do zmiany okoliczności w sposób powodujący niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oraz brak wyjaśnienia podstawy prawnej poprzez wykazanie w oparciu o akta sprawy, że w przedmiotowej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków"; (3) cyt. "wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.". W uzasadnieniu zażalenia, SKO wskazuje m.in. że jak wynika ze złożonych przez Spółkę dokumentów (m.in. KRS), została ona powołana wyłącznie w celu prowadzenia inwestycji na zabytkowej nieruchomości oraz jest "spółka córką" o niskim kapitale zakładowym (tj. 50 000 zł.), należąca do spółki A S.A., co w opinii organu administracji publicznej nie może być podstawą udzielenia ochrony tymczasowej wynikającej z art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto organ zarzuca zaskarżonemu postanowieniu, że bezzasadnie przyjęto, że nastąpiła zmiana okoliczności uzasadniająca zmianę orzeczenia z dnia 24 czerwca 2015 roku. Skarżąca Spółka przesłała dnia 26 lutego 2016 roku, po wpłynięciu sprawy do Naczelnego Sądu Administracyjnego (akt sprawy wpłynęły 2 marca 2016 roku) odpowiedź na zażalenie SKO w Łodzi, w którym wniosła o: (1) oddalenie zażalenia; (2) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych. Pełnomocnik skarżącej Spółki wskazał, że ustanowienie hipoteki na jedynej nieruchomości Spółki, spowodowało jej znaczące obciążenie, co bez w opinii Spółki przekłada się na pogorszenie sytuacji majątkowej i świadczy o podjęciu przez organ działań egzekucyjnych, których kontynuacja już bezpośrednio grozi Spółce powstaniem trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca Spółka wskazała także, że na przedmiotowej nieruchomości rozpoczęto inwestycje, polegające m.in. na remoncie dachu oraz rozmowami z architektami w celu ustalenia zakresu zmian projektowych. W ocenie skarżącej Spółki, kwota należności wynikająca z zaskarżonych decyzji spowoduje zablokowanie możliwości prowadzenia kolejnych prac remontowych oraz przełoży się na blokadę całej inwestycji (Karta 165 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwione podstawy. Na wstępie zaznaczyć należy, że przedmiotem niniejszego postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 stycznia 2016 roku, sygn. akt I SA/Łd 468/15, na które zostało złożone zażalenie na podstawie art. 194 § 1 pkt 2 p.p.s.a., nie zaś "wyrok" na który powołuje się Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi. W niniejszej sprawie postępowanie sądowoadministracyjne przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi nie zostało zakończone, a przed NSA rozpoznawane jest postanowienie incydentalne dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi prawidłowo wskazał, że warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest uprawdopodobnienie przez stronę skarżącą, że w związku z wykonaniem tego aktu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie może zostać zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, przewidziana w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Przenosząc powyższe uwagi na okoliczności tej sprawy stwierdzić należy, że strona Skarżąca ponad wszelką wątpliwość wykazała możliwość powstania ryzyka o cechach opisanych powyżej. Sąd pierwszej instancji wskazał m.in. na powstanie hipoteki przymusowej w kwocie 489 909,75 zł, ustanowionej na rzecz Gminy Miasta L. Podkreślenia również w niniejszej sprawie wymaga, że hipoteka przymusowa została ustanowiona na jedynej nieruchomości należącej do skarżącej Spółki, która jednocześnie stanowi jego jedyny składnik majątkowy. Problem ten zauważyło także Samorządowe Kolegium Odwoławcze w złożonym zażaleniu (Karta nr 150 akt sądowych). Zauważyć należy, że w związku z powyższym, jak słusznie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, w tak zarysowanej stanie faktycznym, egzekucja ta doprowadzi do sytuacji, w której skarżąca Spółka nigdy nie będzie w stanie zrealizować inwestycji, ponieważ może utracić nieruchomość, na której są prowadzone inwestycje np. naprawa dachu. Odmowa wstrzymania zaskarżonej decyzji w przedmiotowej sprawie doprowadziłoby do utraty sensu istnienia samej Spółki, która bezspornie została powołana wyłącznie w celu prowadzenia inwestycji na zabytkowej nieruchomości i która w związku z tym musiałaby ulec likwidacji. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi prawidłowo ocenił wniosek skarżącej Spółki z dnia 7 grudnia 2015 roku i uzasadnił go wyczerpująco. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny – działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. NSA postanowił jak w sentencji.