II FZ 139/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, , , po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 21 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Wr 502/12 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 października 2012 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wykonania zarządzenia Sądu z dnia 16 lipca 2012 r. w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 17 lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych za 2005 r. postanawia oddalić zażalenie.

,U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wr 502/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (dalej: "WSA") pozostawił bez rozpoznania wniosek S. K. (dalej: "Skarżący") o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie WSA z dnia 15 października 2012 r. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wykonania zarządzenia Sądu z dnia 16 lipca 2012 r. w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu (dalej: "Dyrektor IS") z dnia 17 lutego 2012 r. w przedmiocie umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. Podstawą prawną wydanego orzeczenia był art. z art. 87 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej p.p.s.a.). Ze stanu faktycznego przedstawionego przez WSA wynika, że postanowieniem z dnia 15 października 2012 r. WSA odrzucił wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do wykonania zarządzenia WSA z dnia 16 lipca 2012 r. Odpis tego postanowienia wraz z pouczeniem o prawie do jego zaskarżenia w drodze zażalenia doręczono pełnomocnikowi skarżącego – T. K. w dniu 2 listopada 2012 r. Zgodnie z pouczeniem, siedmiodniowy termin na ewentualne zaskarżenie postanowienia WSA z dnia 15 października 2012 r. mijał w dniu 9 listopada 2012 r. (piątek). W dniu 15 listopada 2012 r. (data stempla pocztowego) T. K. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie z dnia 15 października 2012 r. Do wniosku nie dołączono pisma procesowego w postaci zażalenia wraz z jego odpisem. Zarządzeniem z dnia 29 listopada 2012 r. WSA wezwał pełnomocnika strony Skarżącego, tj. T. K. do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu poprzez złożenie zażalenia (wraz z odpisem), w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Dodatkowo, WSA pouczył pełnomocnika strony skarżącej o treści art. 87 § 2 p.p.s.a., statuującego wymóg uprawdopodobnienia przez wnioskodawcę okoliczności wskazujących na brak zawinienia w uchybieniu terminowi do dokonania określonej czynności procesowej w postępowaniu sądowym. Jak wynika z akt sprawy, wyżej wymienione wezwanie WSA doręczono T. K. w dniu 21 grudnia 2012 r. Natomiast w dniu 28 grudnia 2012 r. (data stempla pocztowego) T. K. nadesłała do WSA pismo (z dnia 28 grudnia 2012 r.) w którym wskazała, że jej czternastoleni syn K. w dniu 21 lipca 2012 r. uległ wypadkowi, która to okoliczność, jak również "inne wielorakie sprawy" T. K. uniemożliwiły temu pełnomocnikowi terminowe dokonanie czynności procesowej. Pomimo wezwania WSA, nie został uzupełniony brak formalny wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia w postaci złożenia tego środka zaskarżenia wraz z jego odpisem. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia WSA wskazał, że w orzecznictwie sądowym wypracowanym na tle art. 87 p.p.s.a. za utrwalony należy uznać pogląd w myśl którego, warunkiem koniecznym przywrócenia uchybionego terminu jest - dokonanie czynności, której nie wykonał w terminie, o którego przywrócenie występuje. Mając to na uwadze WSA podniósł, że w stanie faktycznym sprawy, WSA pouczył pełnomocnika występującego z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia o obowiązku dołączenia do tego wniosku pisma procesowego w postaci zażalenia, a zatem, dokonania czynności dla której uchybiony termin miał zostać przywrócony. Skierowane w tej kwestii do pełnomocnika strony wezwanie Sądu o uzupełnienie – w terminie siedmiu dni - braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu poprzez dołączenie zażalenia wraz z odpisem zawierało jednocześnie pouczenie o rygorze pozostawienia wniosku bez rozpoznania w przypadku braku sanowania w tym terminie stwierdzonego braku formalnego wniosku. Z tych względów, skoro wśród nadesłanej do WSA (w odpowiedzi na to wezwanie) korespondencji z dnia 28 grudnia 2012 r. brak jest pisma procesowego w postaci zażalenia na postanowienie WSA z dnia 15 października 2012 r., to w ocenie WSA wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do dokonania tej właśnie czynności procesowej nie mógł zostać rozpoznany z przyczyn formalnych. Przepis art. 87 § 4 p.p.s.a. wyraźnie bowiem stanowi, że wnosząc o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej strona powinna jednocześnie dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Na powyższe postanowienie Skarżący złożył zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy stwierdzić, że niniejszym postępowaniu, wbrew oczekiwaniom Skarżącego, nie będzie dokonywana analiza całości materiału sprawy w kwestii ustalenia winnych uchybień terminów ich przewlekłości oraz nieprawidłowości, bowiem Naczelny Sąd Administracyjny ocenia jedynie prawidłowość wydanego przez WSA orzeczenia o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku Skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia. Oceniając zatem zaskarżone orzeczenie należy wskazać, iż zgodnie z art. 87 § 4 p.p.s.a., równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Niedopełnienie tego wymagania jest traktowane jako brak formalny, którego uzupełnienie powinno zostać zarządzone przez przewodniczącego w trybie art. 49 p.p.s.a., co miało miejsce w niniejszej sprawie. Stanowisko to potwierdza szereg orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienie z dnia 29 sierpnia 2005 r., II FZ 515/05, z dnia 15 grudnia 2005 r., I FZ 648/05, postanowienie z dnia 13 maja 2005 r., I OZ 437/05, opubl. w: CBOIS). W tej sytuacji wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia, do którego nie został załączony środek zaskarżenia w postaci zażalenia wraz z odpisem, należało pozostawić bez rozpoznania, bowiem, co wynika jednoznacznie z akt sprawy, Skarżący był wezwany w dniu 29 listopada 2012 r. do wypełnienia powyższego obowiązku, którego nie wykonał. Dlatego też WSA pozostawiając przedmiotowy wniosek bez rozpoznania, nie mógł tym samym merytorycznie odnieść się do okoliczności w nim zawartych uzasadniających przywrócenie terminu. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 oraz art. 198 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.