II FZ 118/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia I.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Po 1171/17 w zakresie zmiany postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia 29 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za grudzień 2012 r. i 2013-2015r. postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 21 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Po 1171/17 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I.B.na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia 29 września 2017 r. Pismem z 3 stycznia 2018 r. skarżąca złożyła wniosek o zmianę powyższego postanowienia, poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji albowiem zaistniały nowe okoliczności faktyczne w sprawie, które wpłynęły na pogłębienie się trudnej sytuacji finansowej skarżącej. Skarżąca wskazała, że nieuwzględnienie jej wniosku wiązać się będzie z koniecznością natychmiastowej zapłaty zobowiązania w wysokości 67.734,00 zł i przez co utraci płynność finansową. Skarżąca wskazała na liczne posiadane przez nią zobowiązania do których należą m.in. zadłużenia z tytułu spłaty zachowku w wysokości 280.000,00 zł, zobowiązania podatkowe po zmarłej matce, w wysokości 20.423,60 zł wraz z odsetkami wynoszącymi 9.776,00 zł, łączna kwota pozostałych do spłaty kredytów zaciągniętych w Banku Spółdzielczym w Koninie w wysokości 250.000,00 zł. Skarżąca wskazała, że działalność gospodarcza, którą prowadzi (Żwirownia Gołąbek Krystyna Janiak sp. z o.o.) przynosi obecnie straty, a spółka posiada zaległości podatkowe wobec Wójta Gminy K., które wynoszą 92.619,00 zł. Na dowód swoich twierdzeń załączyła zeznanie podatkowe CIT-8 za 2015 r. i 2016 r. Skarżąca prowadzi też działalność gospodarczą pod nazwą "B. I.B." zajmującą się wynajmem pomieszczeń o przeznaczeniu mieszkalno – użytkowym. Działalność ta przynosi wprawdzie zyski w wysokości 5.000,00 zł miesięcznie, ale są one w całości przekazywane na spłatę kredytu zaciągniętego na remont budynku, którego przeprowadzenie było konieczne ze względu na zagrożenie wystąpienia katastrofy budowlanej. Skarżąca uzyskuje także dochód z udziałów w spółce cywilnej w wysokości 3.500,00 zł. Wydatki na utrzymanie wynoszą 2.000,00 zł. Na koniec skarżąca stwierdziła, że niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji doprowadzi do utraty płynności finansowej skarżącej oraz konieczności sprzedaży licytacyjnej nieruchomości, która sama w sobie powoduje trudne do przezwyciężenia skutki oraz szkodę, a zwrócona kwota pobranego podatku w przypadku zasadności skargi, nie będzie powiększona o straty powstałe wskutek dokonania sprzedaży w trybie licytacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 11 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Po 1171/17 odmówił zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 21 grudnia 2017r. w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazano, że skarżąca nie wykazała okoliczności, z których wynika, że jej aktualna sytuacja finansowa jest trudna. Skarżąca wprawdzie załączyła do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji szereg dokumentów wskazujących na liczne wydatki jakie musi ponosić, jednak nie podała żadnych informacji o wielkości swojego majątku, np. czy poza odziedziczonymi nieruchomościami w skład majątku wchodzą jakieś inne nieruchomości (o jakiej wartości), przedmioty wartościowe, oszczędności, jaki jest stan majątkowy osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Pismem z dnia 25 stycznia 2018 r. skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zatem należało je oddalić. W świetle regulacji art. 61 § 3 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd - co do zasady - może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte przez ustawodawcę w powołanym przepisie nieostre pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności zaprezentować wnioskodawca. Samo powołanie się na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy w żaden sposób nie uzasadnia bowiem żądania wniosku. Wykładnia art. 61 p.p.s.a. prowadzi ponadto do konkluzji, że sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji złożony w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a., nie jest uprawniony do samodzielnego szukania okoliczności spełniających kryteria przyznania ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania decyzji. Normy art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez wskazanie, że sąd jest władny do działania w tym zakresie jedynie na wniosek strony skarżącej, zaś decyzja sądu uzależniona jest od spełnienia choć jednej ze wskazanych w ustawie przesłanek pozytywnych przesądzają, że sąd nie ma możliwości rozważania innych argumentów ponad te, które wskazano we wniosku. Oznacza to, że na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., to podmiot skarżący w celu uzyskania ochrony własnego interesu, po tym jak wniesie skargę bądź równocześnie z dokonaniem tej czynności, występując z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji przez sąd administracyjny, ma obowiązek wykazania istnienia oraz uzasadnienia ustawowych przesłanek popierających to żądanie (por. postanowienia NSA: z dnia 13 maja 2010 r., II FZ 182/10, CBOSA). Zaś w świetle art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia wydane w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. W tym celu należy złożyć ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji oraz go uzasadnić. Jak słusznie wskazał sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu, skarżąca nie wykazała okoliczności, z których wynika, że jej aktualna sytuacja finansowa jest trudna. Skarżąca wprawdzie załączyła do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji szereg dokumentów wskazujących na liczne wydatki jakie musi ponosić, jednak nie podała żadnych informacji o wielkości swojego majątku, np. czy poza odziedziczonymi nieruchomościami w skład majątku wchodzą jakieś inne nieruchomości (o jakiej wartości), przedmioty wartościowe, oszczędności, jaki jest stan majątkowy osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Skarżąca nie przedłożyła też żadnych wyciągów z rachunków bankowych, kont czy lokat bankowych. Jedyną informacją jaką posiada Sąd jest informacja wynikająca z "wniosku o zawezwanie do próby ugodowej", gdzie podano wartość spadku otrzymanego przez skarżącą po zmarłej matce, a ustaloną przez Komornika Sądowego na kwotę 1.023.700,00 zł. Należy bowiem zauważyć, że sama wysokość ciążącego na danym podmiocie zobowiązania podatkowego nie stanowi wystarczającej przesłanki do udzielenia ochrony tymczasowej, nie ulega bowiem wątpliwości, że skutki egzekucji danej kwoty zależą nie tylko od jej wysokości, ale również od wartości majątku, z którego egzekucja jest dokonywana. Na podstawie obecnego wniosku skarżącej i załączonych do niego dokumentów nie jest możliwe ustalenie czy faktycznie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dopiero bowiem porównanie wydatków skarżącej z jej majątkiem czynnym mogłoby pozwolić ustalić jakie skutki w odniesieniu do sytuacji finansowej skarżącej i osób pozostających na jej utrzymaniu wywoła wykonanie decyzji. Na marginesie warto też zauważyć, że przepisy zawarte w art. 8-10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.) przewidują ograniczenie dopuszczalności prowadzenia egzekucji do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Zasadnie zatem stwierdził również sąd pierwszej instancji, że ponowny wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wskazuje na zmianę okoliczności faktycznych, ani też prawnych, które uzasadniałyby zmianę postanowienia. W konkluzji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.