II FSK 433/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Dauter (sprawozdawca) Sędziowie NSA Jolanta Sokołowska WSA (del.) Marek Kraus po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwa S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 28 listopada 2018 r. sygn. akt I SA/Bk 620/18 w sprawie ze skargi Prokuratora Okręgowego w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 29 sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2014 – 2017 oddala skargę kasacyjną.

Zaskarżonym wyrokiem z 28 listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Bk 620/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uwzględnił skargę Prokuratora Okręgowego w Suwałkach i uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z 29 sierpnia 2018 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2014-2017. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo S. zarzuciło na podstawie art. 174 pkt 1) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. : - art. 2 ust. 2 oraz art. 1a ust. 1 pkt 4 i pkt 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz.U z 2010 Nr 95 poz. 613 ze zm., dalej: u.p.o.l.) przez ich błędną interpretację i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że na nadleśnictwie ciąży obowiązek podatkowy za grunty, nad którymi przebiegają napowietrzne linie elektroenergetyczne według stawek jak za grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, - art. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o podatku leśnym w zw. z art. 1 ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym przez niezastosowanie wprowadzonych nowelizacją ustawy o podatku leśnym przepisów do stanu faktycznego niniejszej sprawy, w sytuacji gdy wprowadzone zmiany przepisów miały charakter doprecyzowujący, a ustawodawca nie wprowadził przepisów intertemporalnych. Nadleśnictwo wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi administracyjnemu pierwszej instancji, a także zasądzenie na rzecz nadleśnictwa od organu podatkowego zwrotu kosztów postępowania w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw. Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 2 ust. 2 u.p.o.l. ani przez błędną wykładnię, ani tym bardziej przez niewłaściwe zastosowanie. Przepis ten stanowił, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Kluczowa w sprawie i sporna zarazem część tego przepisu obejmuje zwrot normatywny "zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej". Brak definicji ustawowej przywołanego zwrotu normatywnego powoduje, że przy jego interpretacji należy posiłkować się znaczeniem językowym i rozumieć go jako faktyczne wykonanie na gruncie konkretnych czynności (działań) powodujących osiągnięcie zamierzonych celów lub konkretnego rezultatu, związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. To powszechnie przywoływane w orzecznictwie sądów administracyjnych znaczenie odzwierciedla treść poszczególnych słów zawartych w całym zwrocie, jak i cel wprowadzenia go do ustawy. Grunt leśny zajęty w określonej części na prowadzenie działalności gospodarczej, nie może korzystać z uprzywilejowanego opodatkowania lub zwolnienia, tylko podlega podobnym rygorom jak inne grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przy czym, co oczywiste, analizowany zwrot nie jest tożsamy znaczeniowo ze zwrotem "związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej", jakkolwiek w tym pojęciu się mieści, co ma wpływ na przyjętą stawkę podatkową. Wbrew odmiennym wywodom skargi kasacyjnej ustanowienie służebności przesyłu, w ustalonym zakresie, trwale ogranicza prawa właściciela (posiadacza) gruntu, zaś zakres tego ograniczenia pozostaje bez wpływu na kwalifikację prawnopodatkową tego gruntu (lasu), jeżeli jest on zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Taką niewątpliwie jest prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie przesyłu energii elektrycznej. Wiąże się ona z budową słupów i linii elektroenergetycznych oraz przesyłaniem nimi energii elektrycznej. Z tak prowadzoną działalnością gospodarczą wiąże się usuwanie awarii linii i urządzeń elektroenergetycznych, prowadzenie czynności eksploatacyjnych, konserwacyjnych, remontowych lub modernizacyjnych linii i urządzeń elektroenergetycznych, dokonywanie wycinki drzew bądź krzewów lub ich podkrzesywanie w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpiecznej pracy linii i urządzeń energetycznych. Obowiązki w tym zakresie wynikają także z przepisów Prawa energetycznego oraz wydanych na jego podstawie aktów wykonawczych. Zakład jako operator zobowiązany jest do realizacji celów publicznych, m.in. w zakresie utrzymywania we właściwym stanie technicznym sieci dystrybucyjnej, poprzez prowadzenie eksploatacji, konserwacji, remontów i modernizacji sieci w sposób gwarantujący niezawodność funkcjonowania systemu dystrybucyjnego. Okoliczności te nakazują przyjąć, że w niniejszej sprawie grunty pod liniami napowietrznymi zajęte były na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie przesyłu energii elektrycznej. Konstatacji takiej nie stoi na przeszkodzie możliwość prowadzenia na tych gruntach, w ograniczonym zakresie, określonych czynności w ramach działalności leśnej. Nie ma to jednak wpływu na opodatkowanie takich gruntów, o ile są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej i jest to główny i podstawowy cel ich wykorzystywania. W związku z powyższym, podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 2 ust. 2 u.p.o.l. jest nietrafny. Podobnie chybiony jest zarzut naruszenia art. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o podatku leśnym w zw. z art. 1 ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym. Wbrew jego wywodom zmiana przepisów obowiązująca od 1 stycznia 2019 r. ma ewidentnie charakter normatywny i wprowadza nowy stan prawny, który nie może mieć żadnego zastosowania, do wcześniejszych stanów faktycznych, w tym również z powodu braku przepisów intertemporalnych. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.