II FSK 3288/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Protokolant Joanna Bańbura, po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi E.Z. P. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2013 r. sygn. akt II FSK 478/13 uchylającym w całości zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt I SA/Bk 219/12 w sprawie ze skargi E.Z. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Białymstoku z dnia 18 maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów oddala skargę o wznowienie postępowania sądowego.

Wyrokiem z dnia 19 czerwca 2013 r. (sygn. akt II FSK 478/13) Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną E. Z. P. – nazywanej dalej "Skarżącą", i uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 14 listopada 2012 r. (sygn. akt I SA/Bk 219/12) w przedmiocie zryczałtowanego podatku od osób fizycznych za 2006 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych. Od powyższego wyroku Skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego, żądając uchylenia powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Skargę wniesiono na podstawie art. 273 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późń. zm.) – powoływanej dalej jako "P.p.s.a.". W jej uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 18 lipca 2013 r. (sygn. akt SK 18/09), art. 20 ust. 3 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późń. zm.) – powoływanej dalej jako "u.p.d.o.f."., w brzmieniu obowiązującym w latach 1998-2006, uznano za niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Treść wyroku, o którym Skarżąca dowiedziała się 14 października 2013 r., jest dla niej nową, nieznaną w poprzednim postępowaniu, okolicznością faktyczną. Dowodzi ona zastosowania błędnej podstawy prawnej zaskarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga o wznowienie postępowania w sprawie rozstrzygniętej wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2013 r., sygn. akt II FSK-478/13 podlega oddaleniu z uwagi na zasadniczy błąd natury konstrukcyjnej, wyrażający się w uznaniu za przesłankę wznowienia "ujawnienia nowej okoliczności faktycznej lub środków dowodowych w postaci wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r. [...], z których skarżąca nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu". Formułując to twierdzenie, autor skargi o wznowienie wyraźnie powołał się na podstawy wznowienia określone w art. 273 § 2 i 3 P.p.s.a. Wskazanie drugiej z nich (art. 273 § 3) dodatkowo zamazuje obraz intencji, które przyświecały wniesieniu wspomnianego środka, bowiem unormowanie to odnosi się do sytuacji wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W rozważanym przypadku nie sposób mówić o tak rozumianej okoliczności, żaden bowiem wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie może być utożsamiany z "prawomocnym orzeczeniem dotyczącym tej samej sprawy"; pojęcie to zarezerwowano dla innych – niż kwestionowane – orzeczeń sądowych, zapadłych w danej sprawie (zob. H. Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 925 – 926). Należy podkreślić, że w art. 272 P.p.s.a. ujęto odrębną, pominiętą w skardze o wznowienie, przesłankę w postaci orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. W myśl art. 282 § 1 P.p.s.a., "Sąd rozpoznaje sprawę na nowo w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia". Jest on zatem związany granicami podstaw wznowienia. Płynie z tego wniosek, że istnienie wskazanej uprzednio dystynkcji w przedmiocie przesłanek wznowienia sprawia, że okoliczności podniesione w skardze o wznowienie nie mogą zostać ocenione jako kwalifikujące do jej uwzględnienia w sensie zmiany zaskarżonego orzeczenia. Niezależnie od tego wypada zaznaczyć, że nakaz odpowiedniego stosowania w postępowaniu uregulowanym w dziale VII P.p.s.a. przepisu art. 175 tej ustawy narzuca konieczność przestrzegania wymagań profesjonalizmu, takich jak przewidziane dla postępowania ze skargi kasacyjnej. W tym stanie rzeczy, z mocy art. 282 § 2 ab initio P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.