II FSK 2651/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący, Sędzia NSA Andrzej Jagiełło (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 3 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej A.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 maja 2018 r. sygn. akt I SA/Po 106/18 w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 29 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji

II FSK 2651/18 Uzasadnienie A.S. (skarżąca) w skardze kasacyjnej z dnia 12 lipca 2018 r., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 maja 2018r., w sprawie o sygnaturze akt I SA/Po 106/18, oddalającego skargę skarżącej na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 29 listopada 2017 r., w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r., poz. 270) dalej p.p.s.a., przedstawiła wniosek o wstrzymanie przez Naczelny Sąd Administracyjny wykonania wskazanej powyżej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 29 listopada 2017 r. We wniosku wskazano, że jest on uzasadniony niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody dla skarżącej. Podniesiono, że skarżąca jest osobą starszą utrzymującą się z emerytury. Jej całoroczny dochód wynosi [...] zł, a więc niemal całą kwotę zobowiązania wynikającą z zaskarżonej decyzji. Podniesiono, że wyegzekwowanie tego zobowiązania może doprowadzić skarżącą do utraty środków do życia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, ani organ administracji, nie wydały w sprawie o sygn. akt I SA/Po 106/18, postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu lub czynności na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, a zatem na zasadzie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., należało odmówić wstrzymania wykonania decyzji. Wykładnia art. 61 p.p.s.a. prowadzi do wniosku, że sąd administracyjny (w tym także Naczelny Sąd Administracyjny na zasadzie odpowiedniego stosowania art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a.), rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu, złożony w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a., nie jest uprawniony do samodzielnego szukania okoliczności spełniających kryteria przyznania ochrony tymczasowej. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Normy art. 61 § 3 p.p.s.a poprzez wskazanie, że sąd jest władny do działania w tym zakresie jedynie na wniosek skarżącego, zaś decyzja sądu uzależniona jest od spełnienia choć jednej ze wskazanych powyżej, wynikających z ustawy przesłanek pozytywnych przesądzają, że sąd nie ma możliwości rozważania innych argumentów ponad te, które wskazano we wniosku. Oznacza to, że na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., to podmiot skarżący w celu uzyskania ochrony własnego interesu, po tym jak wniesie skargę kasacyjną bądź równocześnie z dokonaniem tej czynności, występując z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny, ma obowiązek wykazania istnienia oraz uzasadnienia ustawowych przesłanek popierających to żądanie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 13 maja 2010 r., II FZ 182/10, czy z 4 lipca 2013 r., II GZ 323/13, wszystkie orzeczenia publikowane na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy zatem uznać, że skarżąca w celu uzyskania tymczasowej ochrony swoich interesów poprzez wstrzymanie wykonania decyzji, we wniosku kierowanym do sądu, powinna przedstawić okoliczności wskazujące na niebezpieczeństwo powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, w związku z wykonaniem decyzji, na wypadek uwzględnienia skargi. Powinna wykazać, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi przy tym o adekwatny związek przyczynowy między wykonaniem decyzji przed zakończeniem postępowania jej sądowej kontroli, a możliwymi negatywnymi konsekwencjami wykonania opisanymi w art. 61 § 3 p.p.s.a., na wypadek jej uchylenia. Stwierdzenie istnienia związku przyczynowego jest ustaleniem faktycznym, z którym ustawa wiąże określone skutki prawne. Odbywa się to za każdym razem w oparciu o okoliczności faktyczne konkretnej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2014 roku, I FSK 1778/14). W świetle powyższych uwag należało uznać, że twierdzenie strony skarżącej prezentowane we wniosku, że wyegzekwowanie wynikającego z zaskarżonej decyzji zobowiązania może doprowadzić skarżącą do utraty środków do życia, nie jest wystarczające by uznać, że w sprawie spełniona została choć jedna z dwóch przesłanek wstrzymania wykonania decyzji wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega, że wysokość egzekwowanego zobowiązania podatkowego ciążącego na skarżącej może stanowić znaczne obciążenie dla jej budżetu. Oczywistym bowiem jest, że każde wykonanie decyzji dotyczącej należności pieniężnych jest uciążliwe i stanowi uszczerbek w budżecie jej adresata, jednak nie oznacza to automatycznie, że zapłata należności, także w trybie egzekucyjnym, będzie za każdym razem powodować powstanie po stronie podmiotu skarżącego znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Należy bowiem zauważyć, że jak wynika z oświadczenia skarżącej (k. 21), określone w zaskarżonej decyzji zobowiązanie podatkowe jest egzekwowane od skarżącej w wysokości 120 zł miesięcznie. Z tej przyczyny, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., odmówił skarżącej wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.