II FSK 1800/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku L. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej L. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 23 października 2017 r., sygn. akt I SA/Bd 643/17 w sprawie ze skargi L. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 23 maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 23 października 2017 r., sygn. akt I SA/Bd 643/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę L. P. (zwanego dalej "Skarżącym") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 23 maja 2017 r. w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności podatkowej za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r., luty, marzec 2011r. oraz za miesiące od maja do listopada 2011 r. Skarżący wywiódł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017, poz. 1369 ze zm. - zwanej dalej "P.p.s.a."), zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" - wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionych okolicznościach, zobrazowanych przez zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy. Taka konkretyzacja jest obowiązkiem wnioskodawcy. Uzasadnienie wniosku powinno się więc odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej. W sytuacji, gdy chodzi o akt administracyjny rodzący obowiązek zapłaty określonej sumy pieniężnej, a zatem rozporządzenia majątkiem wnioskodawcy, konieczne jest zobrazowanie okoliczności wskazujących na jego trudną sytuację materialną oraz wykazanie, że uszczuplenie majątku o kolejne sumy grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem skutków trudnych do odwrócenia. Obowiązkiem sądu jest natomiast wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę. W niniejszej sprawie Skarżący, uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, podał, że sam fakt wysokości zaległości podatkowych pozwala na przyjęcie, że ich egzekucja doprowadzi Skarżącego do całkowitej ruiny. Wobec Skarżącego zostało już wdrożone postępowanie egzekucyjne. Uzasadniając powyższe Skarżący przedstawił szereg dokumentów. W opinii NSA, okoliczności podane przez stronę rzeczywiście wskazują na wysokie prawdopodobieństwo wystąpienia skutków, o których stanowi art. 61 § 3 P.p.s.a. Mając bowiem na uwadze fakt, że wartość zaległości podatkowych jest znaczna, uznać trzeba, że w niniejszej sprawie istnieje niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. [pic]