II FSK 1566/24

Dnia 4 lutego 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku J. P. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lipca 2024 r. sygn. akt III SA/Wa 764/24 w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 31 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.

Wnioskiem z dnia 8 stycznia 2025 r. J. P. (dalej jako "Skarżący") wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 31 stycznia 2024 r. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 11 kwietnia 2024 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. dokonał zajęcia rachunków bankowych Skarżącego o wymienionych numerach. Pomimo zajęcia rachunków bankowych, Skarżący, działając w dobrej wierze i chcąc ograniczyć potencjalne dalsze skutki egzekucyjne, dobrowolnie wpłacił na rachunek organu administracji publicznej kwotę 41 800 zł wraz z wszystkimi kosztami związanymi z wykonaniem zaskarżonej decyzji. Powyższe spowodowało uniemożliwienie Skarżącemu prowadzenie firmy - z uwagi na fakt, że po wpłacie kwoty Skarżący nie miał środków do zakupu materiałów do produkcji mebli oraz opłacenia zaliczek i wcześniejszych zamówień w hurtowniach na niezbędne surowce (Skarżący zajmuje się produkcją mebli w swojej działalności gospodarczej), spowodowało to spadek zaufania finansowego u dostawców, zamrożenie dostaw materiałów, przekładające się na opóźnienia montaży, a w rezultacie utratę kontrahentów i brak kolejnych zleceń. Wszystko to doprowadziło do utraty ciężko wypracowanej renomy godnej zaufania i wywiązującej się ze swoich zobowiązań finansowych i produkcyjnych firmy meblowej. Brak dostępu do pieniędzy firmowych przełożył się na brak możliwości regulowania bieżących zobowiązań ciążących na Skarżącym w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, takich jak: opłata za najem warsztatu, koszt związany z prowadzeniem księgowości, wynagrodzenie dla pracownika, zakup paliwa, ponad to comiesięcznych wpłat na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu składek swoich i pracownika. Wstrzymane wypłaty wynagrodzenia pracownika (umowa zlecenie) i brak płatności za faktury kooperujących podwykonawców w krótkim czasie doprowadzą do ich utraty. Wyżej wymienione doprowadzą do upadłości Skarżącego - konieczności zamknięcia przez niego działalności gospodarczej co z punktu widzenia realizowania przez niego zobowiązań Skarbu Państwa leży w sprzeczności z interesem Skarbu Państwa. Ponadto wpłata kwoty na rzecz organu uniemożliwia codzienne funkcjonowanie przez brak możliwości opłacania rat kredytu mieszkaniowego, bieżących opłat za media i żywność, co stawia Skarżącego w bardzo trudnej sytuacji finansowej i konieczność zaciągania pożyczek u osób prywatnych aby przeżyć. Zgromadzone środki stanowiły zabezpieczenie finansowe na wypadek nieprzewidzianych sytuacji losowych, a także rezerwę na miesiące niższych przychodów związanych z koniunkturą i sezonowością na rynku meblowym. Planowane niezbędne inwestycje w firmę również zostały wstrzymane. Skarżący stwierdził, że, mimo iż decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. została już wykonana, a dobrowolna wpłata kwoty 41 800 zł wraz z wszystkimi kosztami związanymi z wykonaniem zaskarżonej decyzji stała się faktem, w dalszym ciągu domaga się, aby Sąd wstrzymał wykonanie tej decyzji. Wstrzymanie wykonania decyzji przez Sąd jest konieczne, aby organ administracji publicznej, który otrzymał środki finansowe, był zobowiązany do zwrotu tych należności na rzecz Skarżącego. Zajęcie zostało dokonane na podstawie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 31 stycznia 2024 r., która została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. W tej chwili sprawa toczy się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, gdzie istnieje realna możliwość, że wyrok Sądu pierwszej instancji zostanie utrzymany w mocy. Dalsze wykonanie tej decyzji, w sytuacji gdy sprawa toczy się przed NSA, jest nieuzasadnione i naraża Skarżącego na dalsze, nieodwracalne szkody. Działanie takie jest konieczne, aby zapobiec dalszemu pogorszeniu sytuacji Skarżącego, który już teraz, w wyniku zajęcia wierzytelności, zmaga się z poważnymi trudnościami materialnymi. Kontynuowanie wykonania decyzji grozi nie tylko bankructwem Skarżącego, ale także naruszeniem jego podstawowego prawa do prowadzenia działalności gospodarczej i życia na poziomie zapewniającym godne funkcjonowanie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", Sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z powyższego przepisu wynikają dwa rodzaje obowiązków. Z jednej strony wskazany przepis obciąża wnioskodawcę ciężarem uprawdopodobnienia przesłanek w nim określonych. Z drugiej zaś nakłada na Sąd obowiązek dokonania wszechstronnej i rzetelnej oceny wskazanych we wniosku okoliczności z uwzględnieniem zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego, dostępnej wiedzy oraz innych elementów, które pozwalają domniemywać, że wskazane okoliczności mieszczą się w hipotezie art. 61 § 3 P.p.s.a. (zob. postanowienia NSA z dnia 15 grudnia 2005 r. sygn. akt I FZ 633/05, z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt I FZ 433/10, z dnia 23 września 2014 r. sygn. akt II GZ 518/14, publ. CBOSA). Rozpoznając tego rodzaju wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, że wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, że o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Sąd oceniając zasadność wniosku orzeka na podstawie akt sprawy, dokumentów, które ma przed sobą. Jeśli strona oczekuje uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, to powinna takowe dokumenty przedstawić. W niniejszej sprawie Skarżący nie dołączył dokumentacji na poparcie swych twierdzeń, a więc Naczelny Sąd Administracyjny nie może uwzględnić wniosku. Spełnienie przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest tożsame z nie satysfakcjonującą sytuacją finansową Skarżącego, jak również nie wynika z samej wysokości zobowiązania podatkowego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.