I SPP/Sz 77/23

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 539/23 ze skargi A. R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 4 sierpnia 2023 r. nr 3201-IEE2.7113.74.2023.3 w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

A. R. w skardze na wyżej powołane postanowienie wystąpiła o przyznanie prawa pomocy m.in. poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W myśl art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634), dalej: "p.p.s.a.", strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przepisem szczególnym jest art. 239 § 1 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. stanowiący, iż nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się sprawa Skarżącej. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Szczecinie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W uchwale z 23 maja 2016 r. sygn. akt II GPS 2/15 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że sprawy ze skarg na postanowienia organów egzekucyjnych wydawane w toku egzekucji administracyjnej dotyczącej tytułów wykonawczych wystawianych przez organy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego należą do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, o których mowa w art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. (obecnie jest to art. 239 § 1 pkt 1 lit. e) z uwagi na nowelizację z 2015 r., która dodała § 2 do art. 239). W konsekwencji na podstawie tego przepisu strona skarżąca w sprawach ze skarg na ww. postanowienia zwolniona jest z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Zwolnienie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. ma charakter ustawowy, a więc strona skarżąca rozstrzygnięcia organów w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych (tj. m.in. wpisów sądowych i opłat kancelaryjnych) już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem I instancji (wojewódzkim sądem administracyjnym) jak i przed sądem II instancji (Naczelnym Sądem Administracyjnym). W związku z powyższym w niniejszej sprawie rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne, a postępowanie jako bezprzedmiotowe należy umorzyć. Stosownie bowiem do art. 249a p.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z wyłożonych względów, na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.