I SAB/Wa 48/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Anna Milicka-Stojek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. R. na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie rozpoznania zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa postanawia: odrzucić skargę.

K. R. (dalej jako "skarżąca") pismem z 5 lutego 2025 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Sprawiedliwości (dalej jako "organ" lub "Minister") w przedmiocie rozpatrzenia jej pisma z 18 czerwca 2024 r. dotyczącego zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie i wskazał, że pismo skarżącej z 18 czerwca 2024 r. było zaadresowane do Prokuratury Krajowej w Warszawie i nigdy nie wpłynęło do Ministerstwa Sprawiedliwości. W konsekwencji w Ministerstwie nie wytworzono akt skargowych w związku z tym pismem. Organ zauważył, że Prokuratura Krajowa jest odrębną od Ministerstwa Sprawiedliwości jednostką. Stosownie bowiem do art. 1 § 2 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. – Prawo o prokuraturze (Dz.U. z 2024 r. poz. 390) urząd Prokuratora Generalnego sprawuje Minister Sprawiedliwości. Obsługę Prokuratora Generalnego zapewnia zaś Prokuratura Krajowa (art. 17 § 1 ww. ustawy), a nie Ministerstwo Sprawiedliwości. Urzędnicy Ministerstwa nie pełnią żadnych funkcji nadzorczych nad sposobem rozpatrywania korespondencji wpływającej do Prokuratury Krajowej, nie mają też wglądu do jej systemu elektronicznego, ani nie mogą wydawać jej jakichkolwiek wytycznych odnośnie do sposobu postępowania z korespondencją do niej wpływającą. Sąd pismem z 20 marca 2025 r., w wykonaniu zarządzenia z 14 marca 2025 r., wezwał skarżącą do wskazania, czy przed wniesieniem skargi występowała do organu z ponagleniem w trybie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), powoływanej dalej jako "K.p.a.", a jeśli tak – o nadesłanie odpisu tego ponaglenia, w terminie 7 dni pod rygorem uznania, że ponaglenia nie złożyła. Powyższe wezwanie doręczono skarżącej w dniu 26 marca 2025 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k-19 akt sądowych), jednak nie udzielono na nie odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Artykuł 37 § 1 K.p.a. stanowi, że stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Zgodnie natomiast z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", skargę do sądu administracyjnego wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (...). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). W przypadku, gdy stronie przysługuje prawo wniesienia jednego z tych środków, wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest niedopuszczalne. Stosownie zaś do art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z akt sprawy nie wynika natomiast, by skarżąca wystąpiła – w trybie art. 37 § 1 K.p.a. – z ponagleniem do załatwienia przez organ sprawy. Nie nadesłała też jego odpisu, mimo wezwania Sądu doręczonego skarżącej w dniu 26 marca 2025 r. Już z tej tylko przyczyny skarga wniesiona w niniejszej sprawie była niedopuszczalna. Niezależnie od powyższego zauważyć trzeba, że z pisma skarżącej z 18 czerwca 2024 r. - zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, którego nierozpoznanie skutkowało wniesieniem skargi na bezczynność wynika, że zostało ono skierowane do Prokuratury Krajowej, nie zaś do Ministra, którego bezczynności dotyczy ww. skarga. Jak zauważył organ w odpowiedzi na skargę, nigdy nie otrzymał pisma skarżącej, a zatem nie sposób zarzucić mu bezczynności w jego rozpoznaniu. Istotne jest przy tym, na co zwrócił także uwagę organ, że Prokuratura Krajowa jest odrębną od Ministerstwa Sprawiedliwości jednostką. Stosownie bowiem do art. 1 § 2 ustawy – Prawo o prokuraturze urząd Prokuratora Generalnego sprawuje Minister. Obsługę Prokuratora Generalnego zapewnia Prokuratura Krajowa (art. 17 § 1 ww. ustawy), nie zaś Ministerstwo Sprawiedliwości. Z kolei Prokuraturą Krajową kieruje Prokurator Krajowy (art. 18 § 1 K.p.a.). W konsekwencji Ministerstwo Sprawiedliwości nie pełni żadnej funkcji nadzorczej nad sposobem rozpatrywania korespondencji wpływającej do Prokuratury Krajowej, nie ma też wglądu do jej systemu elektronicznego, ani nie może wydawać jej jakichkolwiek wytycznych odnośnie do sposobu postępowania z korespondencją do niej wpływającą. Wskazać również należy, że z art. 3 § 1 ustawy – Prawo o prokuraturze wynika, że skarga na bezczynność Ministra w przedmiocie rozpatrzenia zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądów administracyjnych. Realizacja zadań przez Prokuratora Generalnego/Ministra Sprawiedliwości nie przybiera bowiem żadnej z form określonych w art. 3 p.p.s.a., i co za tym idzie nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Takiej kontroli nie podlega również ocena, czy Minister wykonując swoje ustawowe zadania był bezczynny. Ze wszystkich powyższych przyczyn Sąd uznał, że niedopuszczalna jest niniejsza skarga na bezczynność Ministra w rozpatrzeniu zawiadomienia o podejrzeniu popełnieniu przestępstw. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i pkt 6 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.