I SAB/Wa 301/18

Sygn. akt I SAB/Wa 301/18 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 stycznia 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Dorota Apostolidis sędzia WSA Bożena Marciniak po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. S. i A. D. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z [...] maja 2012 r. o przyznanie odszkodowania za część nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], pochodzącej z tabeli likwidacyjnej wsi [...] o pow. [...] m² - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżących A. S. i A. D. solidarnie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pismem z [...] sierpnia 2018 r. A. S. i A. D. (Skarżące), wstąpiły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność Prezydenta [...] (Prezydent) w rozpoznaniu wniosku z [...] maja 2012 r. o przyznanie odszkodowania za część nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], pochodzącej z tabeli likwidacyjnej wsi [...] o pow. [...] m², wnosząc o: 1. zobowiązanie Prezydenta do wydania decyzji w terminie 1 miesiąca od daty zwrotu przez Sąd organowi akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżące wskazały, że pismem z [...] maja 2012 r. wystąpiły do organu o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość. Jednocześnie podniosły, iż na skutek braku podjęcia działań przez Prezydenta pismem z [...] czerwca 2018 r. (błędnie wskazano w skardze datę [...] lipca 2018 r.) wniosły do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie wynikającym z przepisów prawa. Do dnia wniesienia niniejszej skargi organ w żaden sposób nie ustosunkował się do treści wniesionego zażalenia, jak również nie wskazał nowego przewidywanego terminu załatwienia sprawy. Skarżące zarzuciły Prezydentowi rażące naruszenie art. 35 § kpa i art. 36 kpa, wskazując, że organ nie tylko nie zakończył postępowania poprzez wydanie decyzji ale nie zawiadomił też o przyczynach zwłoki w rozpoznaniu wniosku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że w toku prowadzonego postępowania podjęto czynności zmierzające do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego do wydania prawidłowej decyzji merytorycznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 149 § 1 ppsa sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z §1a powołanego przepisu, Sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny, opierając się o zgromadzony w sprawie materiał dokumentacyjny, winien ocenić czy organ administracji załatwiając sprawę podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, co wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 12 § 1 i art. 77 § 1 kpa. Obowiązkiem Sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem do załatwienia sprawy w terminie. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w danej sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, czy innego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu, ani stopień przekroczenia terminu załatwienia sprawy. Te okoliczności będą miały jedynie znaczenie przy ocenie charakteru stanu zwłoki, a więc czy przybrała ona postać rażącego naruszenia prawa. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie poza sporem jest, że Prezydent w prowadzonym postępowaniu dopuścił się bezczynności. Nie zakończył sprawy i nadal pozostaje w zwłoce w rozpoznaniu wniosku o odszkodowanie za przejętą nieruchomość. Wniosek wpłynął do organu [...] maja 2012 r. Zatem od tej daty rozpoczął bieg termin do załatwienia sprawy, określony w art. 35 § 3 kpa. Tymczasem pomimo upływu prawie siedmiu lat od złożenia opisanego wniosku, Prezydent nie zakończył postępowania zainicjowanego tym wnioskiem i nie podjął rozstrzygnięcia merytorycznego. Z tego względu Sąd zobowiązał Prezydenta do rozpatrzenia wniosku odszkodowawczego w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Ponadto, zdaniem Sądu, przebieg prowadzonego postępowania przez organ daje podstawy do stwierdzenia, że bezczynność ta miała charakter rażący. Rozpoznając sprawę Sąd wziął pod uwagę datę wpływu wniosku do organu oraz fakt, że organ ani razu nie poinformował stron postępowania o przewidywanym terminie załatwienia sprawy do czego był zobligowany mocą art. 36 § 1 kpa. Ponadto, organ w 2013 roku oraz w latach 2015-2017 nie podjął żadnych czynności zmierzających do rozpoznania wniosku. Powyższe okoliczności prowadzą do wniosku, że od prawie siedmiu lat organ pozostaje w stanie bezczynności, a ta - w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy przybiera postać kwalifikowaną, tj. rażąco narusza prawo. Brak bowiem podejmowania przez tak znaczny okres skutecznych działań zmierzających do załatwienia sprawy pozostaje w oczywistej sprzeczności z zasadą szybkości postępowania, co w dalszej kolejności prowadzić musi nieuchronnie do podważenia zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej, a tym samym w sposób rażący narusza normy zawarte w przepisach art. 8 i art. 12 kpa. Nie można pominąć również faktu, że organ prowadząc postępowanie nigdy nie informował stron o przyczynach niedotrzymania terminu, co stoi w rażącej sprzeczności z treścią art. 36 kpa. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a w związku z art. 119 pkt 4 ppsa orzekł jak pkt 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania (punkt 3 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 ppsa zasądzając na rzecz skarżących solidarnie 100 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych, to jest łącznie zasądzając kwotę 580 złotych.