I SAB/Wa 253/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Kamil Kowalewski po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi W. K. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie przyznania świadczeń wychowawczych postanawia: odrzucić skargę.

W dniu 8 września 2025 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga W. K. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie przyznania świadczeń wychowawczych. Zarządzeniem z 15 września 2025 r. Przewodniczący przekazał skargę wraz z załącznikami Prezesowi ZUS na podstawie art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.). W dniu 10 października 2025 r. Prezes ZUS przesłał skargę W. K. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, jako bezzasadnej bowiem skarżący nie występował o przyznanie mu świadczeń wychowawczych na okres zasiłkowy 2024-2025. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd zwraca uwagę, że zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Z treści powołanego przepisu wyraźnie wynika, że dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej uzależniona jest od uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy, stosownie do treści art. 52 § 2 P.p.s.a., rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie przewidziany w ustawie. Warunek ten dotyczy także skargi na bezczynność organu. Z treści art. 37 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. wynika, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (bezczynność) oraz jeżeli postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość), stronie służy ponaglenie. Stosownie do art. 37 § 2 i 3 k.p.a., ponaglenie zawiera uzasadnienie i wnosi się je: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Przepisy art. 37 § 4-8 k.p.a. przewidują procedurę związaną z przekazaniem ponaglenia do organu wyższego stopnia oraz formę i sposób rozpatrzenia ponaglenia przez właściwy organ administracji. Z kolei w myśl art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Przepis ten wskazuje na konieczność złożenia ponaglenia jako warunku formalnego wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania, jednak nie określa w żaden sposób jaki czas powinien dzielić obie te czynności. Ustawodawca nie zakreśla także terminu, w którym można wnieść skargę na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania) wprowadzając jedynie warunek, że skargę w tym zakresie można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że przed złożeniem skargi na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie przyznania świadczeń wychowawczych na okres zasiłkowy 2024-2025 skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia. Wniesiona skarga, jak wynika z akt sprawy nie była bowiem poprzedzona złożeniem przez skarżącego ponaglenia na bezczynność lub przewlekłe prowadzenia postępowania w trybie przepisów art. 37 k.p.a. Tym samym wniesiona skarga na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.