I SAB/Wa 250/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Lenart po rozpoznaniu w dniu 16 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. N. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla [...] w W. w przedmiocie przekazania akt sprawy karnej właściwemu sądowi powszechnemu postanawia: odrzucić skargę.

Pismem z 8 lutego 2022 r. S. N. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla [...] w W. w przedmiocie przekazania akt sprawy karnej właściwemu sądowi powszechnemu. Skarżący wniósł o: 1) zobowiązanie Prezesa ww. Sądu do wydania akt sprawy o sygn. [...] Sądowi Rejonowemu dla [...] w W. bezprawnie przetrzymywanych przez administrację Sądu w terminie miesiąca, 2) zobowiązanie Prezesa ww. Sądu do wydania informacji będącej odpowiedzią na jego wniosek z 21 lipca 2021 r. w terminie miesiąca, 3) zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych, 4) stwierdzenie celowego działania na szkodę wnioskodawcy i rażącego naruszenia prawa i, że zostały spowodowane zawinionym działaniem lub zaniechaniem funkcjonariusza publicznego, w tym Prezesa ww. Sądu, 5) przyznanie odszkodowania wnioskodawcy w kwocie 40000 zł za ww. szkody. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego dla [...] w W. wniósł o odrzucenie skargi w zakresie pkt I tenoru skargi oraz o oddalenie skargi w pozostałym zakresie. Zarządzeniem z 21 marca 2022 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie rozdzielił skargę S. N. z 8 lutego 2022 r. na: - skargę na bezczynność Prezes Sądu Rejonowego dla [...] w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku nr 4 z 21 lipca 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej, oraz - skargę na bezczynność Prezes Sądu Rejonowego dla [...] w W. w przedmiocie przekazania akt sprawy karnej właściwemu sądowi powszechnemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie wskazać należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. określa art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a.) Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Skarga S. N., jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu, albowiem będąca przedmiotem skargi bezczynność Prezes Sądu Rejonowego dla [...] w W. w przedmiocie przekazania akt sprawy karnej właściwemu sądowi powszechnemu nie mieści się w określonej powyżej właściwości rzeczowej sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 § 2 i 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 2072 ze zm.), dalej jako ustawa, sądy powszechne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie nienależącym do sądów administracyjnych, sądów wojskowych oraz Sądu Najwyższego (§ 2). Sądy powszechne wykonują również inne zadania z zakresu ochrony prawnej, powierzone w drodze ustaw lub przez wiążące Rzeczpospolitą Polską prawo międzynarodowe lub prawo stanowione przez organizację międzynarodową, jeżeli z wiążącej Rzeczpospolitą Polską umowy ją konstytuującej wynika, że jest ono stosowane bezpośrednio (§ 3). W myśl art. 7 ustawy nadzór nad działalnością sądów w zakresie orzekania sprawuje Sąd Najwyższy, w trybie określonym ustawami. Zgodnie z art. 8 pkt 1 i 2 ustawy działalność administracyjna sądów polega na: zapewnieniu odpowiednich warunków techniczno-organizacyjnych oraz majątkowych funkcjonowania sądu i wykonywania przez sąd zadań, o których mowa w art. 1 § 2 i 3 ustawy (pkt 1); zapewnieniu właściwego toku wewnętrznego urzędowania sądu, bezpośrednio związanego z wykonywaniem przez sąd zadań, o których mowa w art. 1 § 2 i 3 ustawy (pkt 2). Stosownie do art. 9a § 1 ustawy wewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością sądów, o której mowa w art. 8 pkt 2, sprawują prezesi sądów. W myśl art. 9b ustawy czynności z zakresu nadzoru administracyjnego nie mogą wkraczać w dziedzinę, w której sędziowie i asesorzy sądowi są niezawiśli. Wskazać należy również, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2022, poz. 1375), dalej jako k.p.k., postępowanie karne w sprawach należących do właściwości sądów toczy się według przepisów niniejszego kodeksu. Według art. 31 § 1 k.p.k. miejscowo właściwy do rozpoznania sprawy jest sąd, w którego okręgu popełniono przestępstwo. W myśl art. 35 § 1 i 3 k.p.k. sąd bada z urzędu swą właściwość, a w razie stwierdzenia swej niewłaściwości przekazuje sprawę właściwemu sądowi lub innemu organowi (§ 1). Na postanowienie w kwestii właściwości przysługuje zażalenie (§ 3). Zatem sprawa karna należy do właściwości rzeczowej sądów powszechnych prowadzących postępowania karne według przepisów procedury karnej. W ramach tej procedury została kompleksowo uregulowana kwestia przekazania sprawy karnej według właściwości innemu sądowi. Orzeczenie sądu o przekazaniu sprawy według właściwości związane jest bezpośrednio ze sprawowaniem przez sąd wymiaru sprawiedliwości, działalnością orzeczniczą sądu i rozpoznawaniem konkretnej sprawy karnej. Czynności sądu karnego podlegają kontroli i weryfikacji poprzez stosowne środki prawne przewidziane w ustawie regulującej postępowanie karne. Zgodnie z art. 35 § 3 k.p.k. postanowienie sądu w kwestii właściwości podlega kontroli w drodze zażalenia. W konsekwencji sprawy karne, jako należące do kognicji sądów karnych, nie podlegają właściwości sądów administracyjnych, co oznacza, że w sprawach tych nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Stwierdzić zatem należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.