I SAB/Wa 230/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska (spr.) Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Przemysław Żmich po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi H. A. i A. K. na bezczynność Ministra Inwestycji i Rozwoju w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji 1. stwierdza, że Minister Inwestycji i Rozwoju dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. zasądza od Ministra Inwestycji i Rozwoju na rzecz H. A. i A. K. solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

H. A. i A. K. pismem z [...] czerwca 2018 r. wnieśli skargę na bezczynność Ministra Inwestycji i Rozwoju w przedmiocie nierozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 1995 r., nr [...], stwierdzającej nabycie z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Warszawskie Zakłady T. "[...]" w W., których następcą prawnym jest Przedsiębiorstwo Produkcji D. "[...]" w W. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego przy ul. [...] w części gruntu pochodzącego z nieruchomości oznaczonej jako "Tabela likwidacyjna nr [...] wsi Z.". Skarżący wnieśli o zobowiązanie organu do wydania decyzji i zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. Wnieśli także o rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt. 4 P.p.s.a. W uzasadnieniu skargi wskazali, że [...] lutego 2017 r. złożyli do Ministra Infrastruktury i Budownictwa wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 1995 r., nr [...] ( w skardze omyłkowo wskazano rok wydania decyzji Wojewody - 1992 r., zamiast 1995 r.). Podali, że pismem z [...] stycznia 2018 r. skarżący wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa i bezzwłocznego zakończenie postępowania. Podnieśli, że pomimo wezwania oraz zebranego materiału dowodowego organ nie wydał decyzji w sprawie. Dodali, że Minister nie poinformował o przyczynach zwłoki w załatwieniu sprawy i przewidywanym terminie zakończenia postępowania. W odpowiedzi na skargę Minister Inwestycji i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że przedmiotowe postępowanie dotyczy działki oznaczonej obecnie nr [...]. Organ wskazał, że brak załatwienia sprawy w terminie przewidzianym w K.p.a. spowodowany był wyjątkowo skomplikowanym i złożonym jej charakterem, wymagającym prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Ponadto, było to związane z bardzo dużym wpływem nowych spraw do Wydziału Uwłaszczeń i Gospodarki Nieruchomościami prowadzącego postępowanie nadzorcze. Minister zaznaczył, że poszczególne sprawy rozstrzygane są (co do zasady) według kolejności wpływu. Poinformował, że obecnie w Wydziale Uwłaszczeń i Gospodarki Nieruchomościami jest łącznie ponad 1100 spraw, zaś średnio ok. 220 spraw przypada na każdego referenta. Podkreślił, że z uwagi na dużą liczbę spraw podjęcie wszystkich niezbędnych czynności w każdej z tych spraw w sposób terminowy jest niemożliwe pomimo podejmowanych starań. Minister wyjaśnił, że w chwili obecnej brak jest możliwości zakończenia postępowania, gdyż ustalane są adresy stron postępowania oraz wyjaśniana jest kwestia postępowania prowadzonego przed Urzędem W. co do rozpatrzenia wniosku S. A. o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości [...]. W dniu [...] września 2018 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęło nadesłane przez Ministra postanowienie z [...] września 2018 r., nr [...], którym organ zawiesił postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 1995 r., nr [...] do czasu wydania przez Prezydenta W. ostatecznej i prawomocnej decyzji w sprawie wniosku dawnych właścicieli o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu, w części dotyczącej działki nr [...], obręb [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Niniejsza skarga dotyczy bezczynności organu, wobec czego Sąd rozpoznał ją w wyżej wskazanym trybie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zgodnie natomiast z art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z treścią art. 35 § 1 i 3 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 K.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie wniesienia ponaglenia. Organ administracji publicznej pozostaje zatem w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 K.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu, że organ pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku z [...] lutego 2017 r.(data wpływu do organu [...] lutego 2017 r.) o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 1995 r., nr [...]. Trzeba mieć na uwadze, że maksymalny termin na załatwienie sprawy, jaki przewiduje przepis art. 35 § 3 K.p.a. - miesiąc, a w sprawach szczególnie skomplikowanych dwa miesiące od daty wszczęcia postępowania został w niniejszej sprawie przekroczony. Oceniając charakter bezczynności Ministra Inwestycji i Rozwoju licząc od daty wpływu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody do daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania ([...] września 2018 r.) Sąd uznał, że bezczynność organu, choć naganna nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (wyrok NSA z 23 X 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Przy dokonywanej ocenie charakteru bezczynności Sąd uwzględnił bowiem stopień skomplikowania sprawy, czynności podejmowane przez organ mające na celu wyjaśnienie całokształtu okoliczności sprawy. Podkreślenia wymaga, że Sąd podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, uwzględnia stan sprawy istniejący w dniu orzekania. Dlatego też w przedmiotowej sprawie Sąd nie mógł uwzględnić skargi w zakresie zobowiązania Ministra Inwestycji i Rozwoju do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 1995 r., nr [...]. Z akt sprawy wynika bowiem, że Minister Inwestycji i Rozwoju, po wniesieniu skargi na bezczynność organu w przedmiocie nierozpoznania ww. wniosku, postanowieniem z [...] września 2018 r., nr [...] zawiesił postępowanie w sprawie do czasu wydania przez Prezydenta W. ostatecznej i prawomocnej decyzji w sprawie wniosku dawnych właścicieli o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowej nieruchomości [...]. Zgodnie z art. 103 K.p.a zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie. Wobec tego w okresie zawieszenia postępowania organ nie pozostaje w zwłoce. Z powyższych względów Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu (pkt 2 wyroku). W przedmiocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na koszty te składa się wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości [...] zł. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w pkt 1 wyroku wydano na podstawie art. 149 § 1 a) P.p.s.a., w pkt 2 na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., a w pkt 3 na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.