I SAB/Wa 178/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. i K. D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość [...] postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz M. J. i K. D. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.

Pismem z dnia 18 kwietnia 2018 r. M. J. i K. D. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku złożonego w kwietniu 1992 r. przez F. D. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] nr hip [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 58 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Sytuacja, o której mowa w powołanym przepisie zachodzi wówczas, gdy wcześniej złożona skarga, w tym samym przedmiocie i między tymi samymi stronami, jest rozpoznawana merytorycznie (lis pendens) lub nastąpiło już wcześniejsze merytoryczne prawomocne rozpoznanie skargi (res iudicata), w zakresie tego samego przedmiotu i między tymi samymi podmiotami. Przy ustalaniu tożsamości sprawy należy brać pod uwagę element podmiotowy i przedmiotowy, przy czym tożsamość podmiotowa, to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. Stąd badając, czy wskazana zasada została naruszona, sąd administracyjny analizuje: co jest przedmiotem sprawy i jakie występują strony. Jeżeli dojdzie do przekonania, że sprawa "o to samo" między tymi samymi stronami została już rozstrzygnięta, zobowiązany jest do odrzucenia skargi (por. postanowienie NSA z 3 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 387/11 oraz postanowienie NSA z 28 lipca 2017 r. sygn. akt I OZ 1133/17; dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Kierując się powyższym Sąd zauważa, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 36/14 po rozpoznaniu skargi M. J. i K. D. na bezczynność Prezydenta [...], zobowiązał ten organ do rozpoznania wniosku następców prawnych byłych właścicieli nieruchomości F. i M. D. w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną przy dawnej ul. [...] obecnie [...] w [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto Sąd wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości dwóch tysięcy złotych, płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zauważyć należy, że zarówno w sprawie I SAB/Wa 36/14, jak i w sprawie niniejszej zachodzi tożsamość podmiotowa, gdyż podmiotem praw i obowiązków był organ – Prezydent [...] oraz skarżący – M. J. i K. D. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia mają zatem granice powagi rzeczy osądzonej, jakie wyznaczyło rozstrzygnięcie w sprawie zakończonej wyrokiem z 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 36/14. Z punktu pierwszego sentencji wyroku z 17 kwietnia 2014 r. oraz jego uzasadnienia wynika, że przedmiotem kontroli Sądu było rozpoznanie przez Prezydenta [...] sprawy z wniosku z kwietnia 1992 r. F. D. w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] (obecnie [...]), ozn. hip. nr [...]. Analiza powyższego wyroku oraz treść uzasadnienia przedmiotowej skargi nie budzi wątpliwości, że przedmiotem skargi z dnia 18 kwietnia 2018 r. jest postępowanie organu w zakresie rozpoznania powyższego wniosku. Zarówno w sprawie niniejszej, jak i zakończonej wyrokiem z 17 kwietnia 2014 r. przedmiot sprawy jest więc tożsamy. Powyższy wyrok stał się prawomocny z dniem 24 czerwca 2014 r., zaś akta administracyjne wraz z odpisem prawomocnego wyroku zostały zwrócone do organu w dniu 17 lipca 2014 r. Powyższe dowodzi, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania jest tożsama zarówno pod względem podmiotów jak i przedmiotu ze skargą rozpoznaną powyższym prawomocnym wyrokiem. Z powyższego wynika, że sprawa objęta przedmiotową skargą została już prawomocnie osądzona. Wskazać przy tym należy, że to do Sądu należy określenie czy w sprawie wystąpiła bezczynność czy też przewlekłość postępowania. Przedmiot postępowania zarówno w sprawie ze skargi zarówno na bezczynność, jak i w sprawie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, stanowi bowiem zasadniczo ustalenie, czy zachodzi potrzeba zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. W obu przypadkach sąd administracyjny dysponuje tymi samymi środkami prawnymi, a ich zastosowanie jest zaś obowiązkowe w razie stwierdzenia jakiejkolwiek postaci niesprawnego funkcjonowania organu, niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów i wniosków oraz podstawy prawnej (por. wyrok NSA z 5 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 709/12). Zaznaczenia wymaga, że w razie niewykonania przez organ wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, strona może wnieść skargę żądając wymierzenia temu organowi grzywny (art. 154 § 1 p.p.s.a.). Skargę w tym przedmiocie można złożyć wielokrotnie. Sąd uwzględniając skargę w tym przedmiocie ocenia czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ po wydaniu wyroku miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. To właśnie w tym postępowaniu Sąd jest władny ocenić czy po wydaniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organ załatwił sprawę, czy też wciąż pozostaje bezczynny lub w dalszym ciągu przewlekle prowadzi sprawę. Wskazać należy, że skarżący korzystali już z tego uprawnienia, albowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokami z dnia 29 czerwca 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 358/15 oraz z dnia 9 czerwca 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 275/16 wymierzył organowi grzywnę odpowiednio w kwocie 1000 zł i 5000 zł. Ponadto w wyroku z dnia 9 czerwca 2016 r. przyznał od organu na rzecz skarżących solidarnie kwotę 5000 zł. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 sentencji postanowienia znalazło swoje oparcie w art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.