I SAB/Kr 7/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 9 września 2026r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.B. na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu D.B. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem uiszczonego wpisu od skargi.

Pismem z dnia 13 kwietnia 2026r. D.B. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 7 maja 2026r., pismem z dnia 3 lipca 2026r. wezwano skarżącego o przedłożenie dowodu wyczerpania przed wniesieniem skargi środków zaskarżenia, tj. wniesienia ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a. – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Przesyłka, zawierająca ww. wezwanie została dwukrotnie awizowana (I awizo: 8 lipca 2026r., II awizo: 16 lipca 2026r.). Adresat nie podjął przesyłki z placówki pocztowej i powróciła ona do nadawcy. Datą skutecznego doręczenia zastępczego był dzień 22 lipca 2026r. Wobec powyższego siedmiodniowy termin do przedłożenia dowodu na okoliczność wniesienia ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a., upłynął w dniu 29 lipca 2026r. Zarządzeniem sędziego z dnia 13 sierpnia 2026r. uznano przesyłkę za skutecznie doręczoną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024r. poz. 935; dalej jako: "p.p.s.a."). Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia, należy zaś rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b p.p.s.a.). Użyty w art. 53 § 2b p.p.s.a. zwrot "skargę na bezczynność (...) można wnieść (...) po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu" należy rozumieć, jako samoistny warunek dopuszczalności skargi, który trzeba spełnić, aby prawnie dopuszczalne stało się wniesienie takiego środka ochrony sądowej. Przepis ten nie ogranicza się jedynie do tego, że skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie, ani też, że taką skargę można wnieść w każdym czasie po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Dodatkowo wskazuje, jaki środek musi uprzednio zostać wyczerpany. Z przepisu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. wynika bowiem, że dopóki stronie przysługuje prawo wniesienia jakiegokolwiek środka zaskarżenia, dopóty wniesienie skargi na ten akt do sądu administracyjnego, jako przedwczesne jest niedopuszczalne (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2020r., sygn. akt I FSK 495/20; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 października 2020r., sygn. akt II SA/Wa 383/20). W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, jej wniesienie dopuszczalne jest wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej jako: "k.p.a."), to znaczy złożyła stosowne ponaglenie z uzasadnieniem do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie lub do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Z powołanych wyżej przepisów wynika zatem, że wniesienie ponaglenia, stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej. Takie też stanowisko jest konsekwentnie prezentowane w orzecznictwie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie 7 sędziów z dnia 2 września 2020r., sygn. akt II OSK 3732/18, postanowienia NSA z dnia 8 lutego 2021r., sygn. akt I OSK 2754/20, wyrok NSA z dnia 17 listopada 2020r., sygn. akt II OSK 973/19. Brak ponaglenia czyni skargę niedopuszczalną. W konsekwencji, jeżeli strona przed wniesieniem skargi nie wyczerpie przysługującego środka zaskarżenia, to skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 28 października 2016r., sygn. akt I OSK 125/15). Dodatkowo, należy zwrócić uwagę, że stosownie do art. 73 p.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-68, art. 69 § 1 oraz art. 70-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2, tj. zawiadomienia o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, które umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. Jak wynika z dyspozycji art. 73 § 3 p.p.s.a. w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie niedłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu, liczonego od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej bądź w urzędzie gminy (art. 73 § 4 p.p.s.a.). Jak wynika z akt sprawy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 7 maja 2026r., pismem z dnia 3 lipca 2026r. wezwano skarżącego o przedłożenie dowodu wyczerpania przed wniesieniem skargi środków zaskarżenia, tj. wniesienia ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a. – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Ww. przesyłka, zawierająca ww. wezwanie została dwukrotnie awizowana (I awizo: 8 lipca 2026r., II awizo: 16 lipca 2026r.). Adresat nie podjął przesyłki z placówki pocztowej i powróciła ona do nadawcy. Datą skutecznego doręczenia zastępczego był dzień 22 lipca 2026r. Wobec powyższego siedmiodniowy termin do przedłożenia dowodu na okoliczność wniesienia ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a., upłynął w dniu 29 lipca 2026r., jednak do dnia wydania przedmiotowego postanowienia skarżący nie uczynił zadość wezwaniu Sądu. W tym stanie rzeczy, skarga na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 52 § 2 p.p.s.a. podlegała odrzuceniu, o czym orzeczono w pkt I sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu od skargi, orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy (pkt II sentencji postanowienia).