I SAB/Gd 6/17

Dnia 24 lipca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.B. na bezczynność Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanawia odrzucić skargę.

Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął na wniosek wierzyciela Poczty Polskiej S.A. postępowanie egzekucyjne wobec majątku zobowiązanej A.B. na podstawie tytułu wykonawczego o [...]. Zobowiązana zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, które organ egzekucyjny przekazał wierzycielowi celem wyrażenia stanowiska. Postanowieniem z dnia 7 września 2016 r. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. uznał zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione. Pismem z dnia 19 września 2016 r. zobowiązana złożyła zażalenie na powyższe postanowienie. Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2017 r. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. utrzymał w mocy postanowienie z dnia 7 września 2016 r. Pismem z dnia 8 maja 2017 r. A.B. wezwała Pocztę Polską S.A. do usunięcia naruszenia prawa polegającego na niezałatwieniu sprawy w postępowaniu odwoławczym w terminie 1 miesiące od dnia otrzymania dowołania i wycofanie tytułu wykonawczego, a następnie w dniu 7 czerwca 2017 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu administracji publicznej w granicach, w jakich przysługuje skarga do sądu administracyjnego na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających (art.3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). Sąd administracyjny rozpoznając sprawę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ obowiązany jest zatem w pierwszej kolejności ustalić, czy sprawa, w której została wniesiona skarga, jest sprawą określoną w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Następnie winien rozważyć, czy dopuszczalność skargi uwarunkowana jest zachowaniem określonego trybu przeciwdziałania bezczynności oraz czy taki tryb przed wniesieniem skargi został wyczerpany. W dalszej kolejności, o ile wynik badania dwóch pierwszych kwestii będzie pozytywny, sąd musi ustalić, czy organowi administracji można przypisać bezczynność lub przewlekłość postępowania (por. wyrok NSA z 18 maja 2010 r., II GSK 381/10, Lex nr 596787). Powszechnie przyjmuje się, że skarga na bezczynność organu jest pochodną skargi na określone formy działania organu, czyli jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje administracyjne, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz w razie niewydania pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego (postanowienia NSA z: 4 września 2012r., II GSK 1324/12 i 17 lipca 2012 r., I OSK 1620/12, dostępne w CBOSA, 7 lipca 2010 r., II GSK 737/10, LEX nr 663493, a także B. Adamiak, J. Borkowski: Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, wyd. 5, Warszawa 2007, s. 378). Powyższy pogląd, wywodzący się z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., wskazuje, że zawarte w tym przepisie sformułowanie "w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a " oznacza, że sąd administracyjny rozpoznaje skargi tylko na tak kwalifikowaną bezczynność organów administracji, tj. na ich niedziałanie, w sytuacji gdy łącznie są spełnione dwie przesłanki: po pierwsze, są one zobowiązane zająć stanowisko w jednej z wyliczonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. prawnych form działania; po drugie zaś, wyrażenie stanowiska w danej formie jest poddane kontroli sądu administracyjnego, czyli nie zachodzą wyłączenia, o których mowa w art. 5 i art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz w ustawach szczególnych. Jak wynika z art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., kontrola legalności postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu, została wyłączona spod kognicji sądów administracyjnych. Tymczasem to właśnie bezczynności w sprawie wydania takiego postanowienia dotyczy wniesiona skarga. Skoro kognicja sądu administracyjnego nie obejmuje orzekania w sprawie postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu, to nie obejmują ona również bezczynności organu (lub przewlekłości postępowania) w sprawie wydania takiego postanowienia. Skarga dotyczy zatem sprawy, która nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Ze względu na powyższe skargę należy odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.