Sygnatura
I SA/Wa 608/17
Wyrok WSA w Warszawie z 21 listopada 2017 r., I SA/Wa 608/17 – nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 21 listopada 2017
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2017 r. sprawy ze skargi A. K. i H. Z. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 13 grudnia 2016 r. nr DO.1.6614.2871.2016(3-JF) w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Minister Infrastruktury i Budownictwa decyzją z [...] grudnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] sierpnia 2016 r. nr [...] stwierdzającą nabycie przez Gminę W. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod część ul. [...] w W., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] m² w obrębie ewid. [...], stanowiącej część gruntów uregulowanych w KW nr [...]. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wojewoda [...] decyzją z [...] lutego 2015 r. nr [...], działając na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), dalej "ustawa" stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę W. prawa własności opisanej wyżej nieruchomości. Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z [...] października 2015 r. uchylił w/w decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Wojewoda [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z [...] sierpnia 2016 r. stwierdził nabycie przez Gminę W. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności przedmiotowej nieruchomości zajętej pod część ul. [...] w W. H. Z. i A. K. wnieśli odwołanie od powyższej decyzji. Minister Infrastruktury i Budownictwa po rozpatrzeniu odwołania oraz zbadaniu akt sprawy uznał, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest prawidłowe. Organ odwoławczy powołał art. 73 ust. 1 ustawy i wyjaśnił, że nabycie prawa własności na podstawie tego przepisu uzależnione jest od łącznego spełnienia w dniu 31 grudnia 1998 r. następujących przesłanek: zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną; pozostawania nieruchomości we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego; braku przysługiwania prawa własności nieruchomości Skarbowi Państwa lub jednostkom samorządu terytorialnego. Organ wskazał, że przepis art. 73 ust. 1 ma charakter wywłaszczeniowy i dotyczy sytuacji, gdy w dniu 31 grudnia 1998 r. prawo własności było uregulowane na rzecz innych podmiotów prawnych niż Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, przy istnieniu publicznego władania nad nieruchomością. Stosując ten przepis organ bada wyłącznie spełnienie przesłanek w nim wymienionych na dzień 31 grudnia 1998 r. Minister zaznaczył, że decyzja wydawana na podstawie powołanego art. 73 ma charakter deklaratoryjny. Oznacza to, że stanowi ona wiążące potwierdzenie dokonanych ex lege zmian w sytuacji prawnej konkretnego podmiotu, co wywołuje skutki ex tunc, czyli od chwili, gdy określony stan prawny zaistniał. Decyzja tego rodzaju nie tworzy nowego stanu prawnego, potwierdza jedynie stan prawny istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r. i jego skutki w dniu 1 stycznia 1999 r. Organ odwoławczy podkreślił, że z akt sprawy, w tym z treści KW nr [...] wynika, że nieruchomość położona w W., oznaczona jako działka nr [...] o ow. [...] m² stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. własność H. Z. (z d. K.), a zatem nie była własnością Skarbu Państwa ani jednostek samorządu terytorialnego. Na podstawie umowy przenoszącej własność w celu zwolnienia z długu z [...] września 2014 r., Rep. A nr [...] własność w/w nieruchomości nabył A. K. Minister wskazał, że kolejną z przesłanek zastosowania art. 73 ust. 1 ustawy jest zajętość danej nieruchomości pod drogę publiczną. Zgodnie z art. 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1440), również w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998 r., drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie tej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Z załącznika do uchwały nr [...] Rady Narodowej W. z [...] maja 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych na terenie W. i województwa [...] do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych (Dz. U. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) wynika, że ul. [...] została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich. Natomiast zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy dotychczasowe drogi lokalne miejskie stały się drogami gminnymi z dniem 1 stycznia 1999 r. Przestrzenny zasięg działania art. 73 ust. 1 ustawy w odniesieniu do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną determinowany jest możliwością zakwalifikowania danego stanu faktycznego z dnia 31 grudnia 1998 r., jako urządzenia technicznego, stanowiącego zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych, a więc spełniającego definicję pasa drogowego (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych). O przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga zatem stan jej urządzenia w dniu 31 grudnia 1998 r. bądź sposób korzystania z niej. W przypadku dróg publicznych od dawna istniejących, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach normatywnie zdefiniowanego pasa drogowego, a więc jezdnie wraz z poboczami, zatokami, ciągami dla pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym. Organ odwoławczy wskazał, że ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, iż przedmiotowa nieruchomość, oznaczona jako działka nr [...] znajdowała się w granicach pasa drogi lokalnej miejskiej w W. - ul. [...]. Fakt ten potwierdza mapa nieruchomości KW [...] z wydzieleniem gruntu zajętego pod drogę publiczną według stanu z dnia 31 grudnia 1998 r. opracowana w wyniku prac geodezyjnych i kartograficznych, których rezultaty zawiera operat techniczny wpisany do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, prowadzonego przez Prezydenta W. w dniu 16 maja 2016 r., identyfikator ewidencyjny materiału zasobu [...], sporządzona przez geodetę uprawnionego [...]. Kolejną z przesłanek zastosowania art. 73 ustawy jest przesłanka władania publicznoprawnego. Organ przytoczył stosowne orzecznictwo sądowoadministracyjne odnoszące się do środków dowodowych stanowiących podstawę do wykazania spełnienia przesłanki władania publicznego i podkreślił, że do spełnienia tej przesłanki nie jest konieczne udowodnienie przez podmiot publicznoprawny posiadania nieruchomości (w rozumieniu przepisów k.c.), a jedynie wykazanie faktycznego władania nią, nawet wbrew woli jej właściciela. Dla wykazania władania publicznoprawnego nie jest konieczne wymienienie w dokumentach mających je potwierdzać numerów ewidencyjnych poszczególnych działek wchodzących w skład danej ulicy. Władztwo publicznoprawne dotyczy całego odcinka drogi, a nie poszczególnych działek gruntu. Trudno bowiem uznać, że istnieje możliwość wykazania dokonywania czynności związanych z utrzymaniem danej drogi publicznej tylko w stosunku do konkretnych działek. W aktach przedmiotowej sprawy znajduje się oświadczenie Zastępcy Burmistrza [...] z 10 września 2014 r. z którego wynika, że według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. władanie gminy polegało na konserwacji nawierzchni gruntowej ul. [...] polegającej na profilowaniu z wałowaniem. Ponadto dokonywanie prac polegających na profilowaniu z wałowaniem m.in. ul. [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. przez podmiot publiczny potwierdza protokół odbioru spisany w dniu 8 kwietnia 1998 r. Organ odwoławczy zaznaczył, że wykonywanie faktycznych czynności w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną związanych z jej utrzymaniem odbywa się w formach określonych w ustawie o drogach publicznych. Przy czym w przypadku urządzenia drogi na gruncie prywatnym, który to grunt nie został jednocześnie zagospodarowany przez właściciela, w sposób uniemożliwiający realizację czynności związanych z zarządem drogi (np. poprzez jego ogrodzenie - a taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie, co wynika z całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego), istnieje domniemanie, że zarządca drogi wykonywał nad tym gruntem władztwo w formach określonych w ustawie o drogach publicznych. W ocenie Ministra powyższe okoliczności oraz dokumenty zgromadzone w sprawie należycie potwierdzają i dokumentują sprawowanie w dniu 31 grudnia 1998 r. władania publicznoprawnego nad ul. [...], co uzasadniało utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Odnosząc się do zarzutu skarżących, że przedmiotowa nieruchomość powinna zostać nabyta pod drogę w trybie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami organ wskazał, że powyższa kwestia pozostaje poza zakresem niniejszego postępowania. Organ odwoławczy nie jest uprawniony w niniejszym postępowaniu rozstrzygać kwestii, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Przepis art. 73 ust. 1 ustawy ma charakter wywłaszczeniowy i stosując ten przepis organ bada wyłącznie spełnienie przesłanek w nim wymienionych na dzień 3 grudnia 1998 r. Z akt sprawy nie wynika ponadto, aby działka nr [...] zajęta pod ul. [...], została wydzielona w trybie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli A. K. i H. Z. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie: - przepisów Konstytucji RP, a w szczególności art. 21 pkt 2 i art. 64 pkt 3, poprzez zastosowanie przepisów ustawy odbierającej A. K., jako obecnemu prawowitemu właścicielowi gruntu prawo do słusznego odszkodowania za wywłaszczenie jego własności na cele publiczne, - prawa materialnego - art. 73 ustawy poprzez jego zastosowanie pomimo braku przesłanek przewidzianych w tym artykule bowiem w dniu 31 grudnia 1998 r. nieruchomość położona w W. pod częścią ul. [...], działka ewid. nr [...] o pow. [...] m² nie znajdowała się we władaniu ani posiadaniu Skarbu Państwa lub innej jednostki samorządu terytorialnego i w dniu 1 stycznia 1999 r. nie doszło do nabycia własności przez Gminę W. zajętej pod część ul. [...] w W. w/w nieruchomości, - przepisów postępowania administracyjnego: tj. a) art. 6, art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz niedokonanie jego oceny przez wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn z powodu, których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz niezałatwienia sprawy mając na względzie interes prawny i dobra osobiste uczestników postępowania oraz interes społeczny i słuszny interes obywateli, b) art. 9 i art. 11 kpa poprzez nieinformowanie strony o okolicznościach faktycznych, prawnych i przesłankach, które miały wpływ na ustalenie jej praw oraz wydanie w sprawie stosownych rozstrzygnięć, ponadto poprzez nieudzielanie niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, tak aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, c) art. 8, art. 12, art. 35 § 1- § 3 i art. 36 § 1-§ 2, art. 107 § 3 kpa poprzez rażące naruszenie prawa, ustawowych terminów w przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i odwoławczego, interesów prawnych i dóbr osobistych A. K. w związku z bezczynnością i wydawanymi decyzjami i postanowieniami, które są niezgodne ze stanem prawnym i faktycznym nieruchomości należącej do w/w, - błąd w ustaleniach faktycznych poprzez uznanie, opierając się na nieprawidłowej ocenie dowodów, że na dzień 31 grudnia 1998 r. Gmina W. sprawowała władztwo publicznoprawne na przedmiotowej nieruchomości, podczas gdy prawidłowa ocena dowodów, a w szczególności oświadczenia właścicieli gruntu i brak wyczerpującej i niepodlegającej jakimkolwiek wątpliwościom dokumentacji poświadczającej okoliczność powstania (m.in. metryki ulicy), utrzymania, konserwacji, modernizacji i odśnieżania drogi na odcinku należącym do A. K. wskazują inaczej, organ na podstawie zebranych przez siebie dokumentów i protokołów nie był w stanie wykazać swojego władztwa na przedmiotowej nieruchomości, - bezprawne dochodzenie wywłaszczenia własności A. K. na rzecz Gminy W. bez należnego mu słusznego odszkodowania powołując się na art. 73 ustawy, w sytuacji jego przedawnienia zgodnie z art. 118 k.c. W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiono szereg argumentów na poparcie podnoszonych zarzutów i wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i uwzględnienie skargi oraz orzeczenie co do istoty sprawy poprzez stwierdzenie, że przedmiotowa nieruchomość została zajęta pod drogę w trybie art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i wezwanie Gminy W. do niezwłocznej zapłaty na rzecz A. K. odszkodowania zgodnie z obecną i faktyczną wartością przedmiotowej nieruchomości, której wywłaszczenia bez jego wypłaty próbują dokonać organy, łamiąc tym samym fundamentalne, konstytucyjne prawo własności oraz prawo dochodzenia słusznego odszkodowania za wywłaszczenie własności A. K. na cel publiczny. Zgodnie z art. 77 Konstytucji RP wniesiono ponadto o zasądzenie na rzecz A. K. odszkodowania i zadośćuczynienia za szkodę wyrządzoną przez organy administracji państwowej w związku z ich działaniem niezgodnym z prawem i rażącym naruszeniem wolności i praw A. K. Skarżący wniósł ponadto o zapłatę: - [...] zł od Gminy W. za wywłaszczenie gruntu, - odszkodowania w wysokości 12-krotności uposażenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa za przeprowadzenie postępowania wywłaszczeniowego niezgodnego z prawem, które trwa już ponad 4 lata tylko i wyłącznie ze względu na powoływanie się na błędne przepisy prawa naruszające interes prawny i prywatny A. K. oraz nie dość wnikliwe i błędne rozpoznanie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, - zadośćuczynienia w wysokości [...] zł za przeprowadzenie niniejszego postępowania z rażącym naruszeniem prawa i dóbr osobistych A. K., wraz z odsetkami liczonymi od dnia [...] listopada 2015 r. tj. dnia, w którym powinna była zostać wydana ostateczna decyzja przez Wojewodę [...] w toczącym się przed nim postępowaniu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Rozpoznając sprawę Sąd w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. Zauważyć trzeba, że zgodnie z treścią art. 73 ust. 1 ustawy, nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, powołany przepis określa przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntów. Przesłanki te to - zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, władanie nią w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nieprzysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości. Podkreślić należy, że przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie chociażby jednej z nich wyklucza możliwość nabycia przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości, na podstawie tego przepisu. Powołana ustawa z dnia 13 października 1998 r. nie zawiera definicji drogi publicznej. W związku z tym należy w tym względzie odnieść się do ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (w brzmieniu obowiązującym w 1998 r.). W rozumieniu art. 1 tej ustawy za drogę publiczną może być uważana droga spełniająca dwa wymienione w tym przepisie warunki. Po pierwsze, musi to być droga zaliczona na podstawie ustawy o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg. Po drugie zaś, z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Przepis art. 2 ust. 1 tej ustawy dzieli zaś drogi publiczne na drogi krajowe, wojewódzkie, gminne i lokalne miejskie oraz zakładowe. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że zawarte w art. 73 ust. 1 ustawy sformułowanie - nieruchomości zajęte pod drogi publiczne - oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999 r. Zauważyć przy tym trzeba, że droga to nie tylko jezdnia, ale tzw. pas drogowy czyli wszystko to, co znajduje się w jej liniach rozgraniczających, a więc także chodnik, ścieżka rowerowa, pobocze, zatoki, rowy przeznaczone do powszechnego korzystania. Definicję pasa drogowego zawiera art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych określając go jako urządzenie techniczne, stanowiące zorganizowaną całość funkcjonalną podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych, co słusznie podniósł organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu organy administracji publicznej rozpoznające niniejszą sprawę prawidłowo uznały, że w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy umożliwiające wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę W. prawa własności nieruchomości zajętej pod część ul. [...] w W. oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewid. nr [...] o powierzchni [...] m² w obrębie ewidencyjnym [...], stanowiącej część gruntów uregulowanych w KW nr [...]. Zaznaczyć należy, że ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, iż właścicielem przedmiotowej działki nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. była osoba fizyczna H. Z., a następnie na skutek umowy przenoszącej własność w celu zwolnienia z długu z dnia [...] września 2014 r. Rep. A nr [...] nieruchomość ta stała się własnością A. K. Okoliczność powyższa nie jest przez strony postępowania w żaden sposób kwestionowana. Oczywiste zatem jest, że przedmiotowa działka w dniu 31 grudnia 1998 r. nie była własnością Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego. Analiza akt sprawy wskazuje jednocześnie, że objęta zaskarżoną decyzją działka w dniu 31 grudnia 1998 r. pozostawała we władaniu publicznoprawnym - wchodziła w skład drogi lokalnej miejskiej - ul. [...] w W. Ulica ta na mocy uchwały nr [...] Rady Narodowej W. z [...] maja 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych na terenie W. i województwa [...] do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych (Dz. U. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich. Zgodnie natomiast z art. 103 ust. 2 ustawy dotychczasowe drogi lokalne miejskie z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się drogami gminnymi. W ocenie Sądu o tym, że działka nr [...] wchodziła w dniu 31 grudnia 1998 r. w skład ul. [...] w W. świadczy m.in. znajdująca się aktach sprawy mapa nieruchomości KW [...] z wydzieleniem gruntu zajętego pod drogę publiczną (ul. [...]) według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r., wpisana w dniu [...] maja 2016 r. do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego prowadzonego przez Prezydenta W. Zauważyć trzeba, że przedmiotowa mapa sporządzona została przez uprawnionego geodetę [...], który wykonał dokumentację geodezyjną – mapę części nieruchomości oznaczonej jako działka ewid. nr [...] i w piśmie z dnia 17 maja 2016 r. jednoznacznie wskazał, że przedmiotowa dokumentacja przedstawia stan nieruchomości zajętych pod drogi ( w tym działki nr [...]) według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. Istotne jest przy tym, że sporządzone przez uprawnionego geodetę dokumenty mają charakter dokumentów urzędowych, określonych w art. 76 kpa, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone i brak jest podstaw do ich kwestionowania. Zdaniem Sądu nie ulega również wątpliwości, że działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. pozostawała we władaniu publicznoprawnym. Zauważyć należy, że w znajdującym się w aktach sprawy piśmie Zastępcy Burmistrza [...] z dnia 10 września 2014 r. wskazano, że ul. [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. miała nawierzchnię gruntową, która podlegała konserwacji polegającej na profilowaniu z wałowaniem oraz że po zachodniej stronie drogi usytuowane były słupy elektroenergetyczne i telefoniczne. Wykonywanie powyższych prac na ul. [...] poświadcza załączony do powyższego pisma "protokół odbioru robót profilowania z wałowaniem wykonanych przez [...]" spisany w dniu 8 kwietnia 1999 r. Zdaniem Sądu powyższe dokumenty jednoznacznie potwierdzają, że nad objętą zaskarżoną decyzją działką nr [...] wchodząca w skład ul. [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. sprawowane było władztwo publicznoprawne. Przy czym podkreślić należy, jak słusznie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dla wykazania władztwa publicznego wystarczające są dokumenty, z których wynika, że na określonej drodze wykonywane były prace związane z jej utrzymaniem i nie jest nawet konieczne wymienianie konkretnych numerów ewidencyjnych poszczególnych działek wchodzących w skład określonej drogi. Oczywiste bowiem jest, że prace związane z utrzymaniem drogi wykonywane były w całym jej przebiegu, a nie na poszczególnych jej częściach. Ponadto wykonywanie określonych prac przez inny podmiot niż Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego nie wyłącza władania drogą przez podmiot publicznoprawny. Zaznaczyć trzeba, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż skoro ustawa z dnia 13 października 1998 r. nie zawiera normatywnie zdefiniowanego pojęcia "władania nieruchomością", to podstawowe znaczenie w świetle powołanego przepisu ma to, czy działające poprzez swoje jednostki organizacyjne Skarb Państwa lub gmina wykonywały faktyczne czynności w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, wykazując przy tym i dokumentując wykonywanie prac związanych m.in. z utrzymaniem drogi, jej konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem. W świetle powyższego stwierdzić trzeba, że organy obu instancji orzekające w sprawie dokonały prawidłowej oceny przesłanek wynikających z art. 73 ust. 1 ustawy w odniesieniu do wskazanej wyżej działki nr [...]. Wydane w sprawie rozstrzygnięcia są więc zgodne z prawem. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd nie dopatrzył się również naruszenia powołanych w skardze przepisów Konstytucji RP oraz szeregu przepisów kpa, co uzasadniałoby ewentualne uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć. Strona nie przedstawiła argumentów pozwalających na uwzględnienie zarzutów w tym zakresie. Wbrew twierdzeniom skarżących postępowanie przeprowadzone zostało zgodnie z zasadami określonymi w kpa. Organy rozpoznające sprawę prawidłowo ustaliły strony postępowania, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy wymagany dla jej rozstrzygnięcia oraz w należyty sposób uzasadniły zajęte stanowisko. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika ponadto, że stosownymi pismami zawiadomiono strony postępowania o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie oraz o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, możliwości jego uzupełnienia oraz składania pisemnych wyjaśnień i dokumentów. Odnosząc się zaś do podnoszonych zarzutów związanych z naruszeniem uprawnienia do słusznego odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości wskazać należy, że wykraczają one poza przedmiot niniejszej sprawy i nie mogły być przedmiotem oceny organów administracji ani Sądu rozpoznającego sprawę. Poza zakresem przedmiotowej sprawy pozostają również podnoszone przez skarżącego kwestie dotyczące odszkodowania i zadośćuczynienia za szkodę wyrządzoną przez organy, w tym. m.in. za naruszenie wolności, praw i dóbr osobistych skarżącego. W rozpoznawanej sprawie Sąd kontrolował wyłącznie prawidłowość stanowiska organów co do zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 73 ust. 1 ustawy. W ocenie Sądu – wbrew twierdzeniom skarżącego – brak było również podstaw do zastosowania art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Powołany przepis ma zastosowanie w sprawach, w których działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe - z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Sytuacja, o której mowa w powołanym przepisie w niniejszej sprawie nie zachodzi. W świetle powyższego stwierdzić należy, że wniesiona skarga jest bezzasadna i brak jest podstaw do jej uwzględnienia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 20 kwietnia 2017
- Symbol z opisem
- 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
- Hasła tematyczne
- Nieruchomości
- Skarżony organ
- Minister Insfrastruktury i Budownictwa
- Sędziowie
- Dariusz Pirogowicz Emilia Lewandowska Gabriela Nowak /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
art. 73 · Dz.U. 1998 nr 133 poz. 872
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Wa 1692/17 · 21 listopada 2017
Postanowienie WSA w Warszawie z 21 listopada 2017 r., I SA/Wa 1692/17 – nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia
Sygnatura: I SA/Wa 1693/17 · 21 listopada 2017
Postanowienie WSA w Warszawie z 21 listopada 2017 r., I SA/Wa 1693/17 – nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia
Sygnatura: I OZ 1617/17 · 21 listopada 2017
Postanowienie NSA z 21 listopada 2017 r., I OZ 1617/17 – nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny