I SA/Wa 599/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie Sędzia WSA Monika Sawa (spr.) Asesor WSA Marek Maliński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa oddala skargę.

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: "organ") decyzją z dnia 19 lutego 2024 r., nr 054237631/GSOL, po rozpoznaniu wniosku M. M. (dalej: "skarżący") o przyznanie prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa, na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023, poz. 1073, dalej: "u.ś.p."), odmówił skarżącemu przyznania prawa do tego świadczenia. Decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne. Skarżący w dniu 16 lutego 2024 r. zwrócił się do Placówki Terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w [...] z wnioskiem o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Do wniosku załączył oświadczenie o niekaralności za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione w związku z pełnieniem funkcji sołtysa oraz zaświadczenie od Wójta Gminy [...], że w okresie od 9 marca 1991 r. do 23 lutego 1999 r., tj. przez dwie kadencje pełnił funkcję sołtysa sołectwa [...]. Organ w uzasadnieniu decyzji, przytoczył treść art. 2 ust. 1 u.ś.p., który stanowi, że świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki: 1) pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023r. poz. 40 i 572) przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat; 2) osiągnęła wiek: a) w przypadku kobiet - 60 lat, b) w przypadku mężczyzn - 65 lat. Wskazał, że skarżący pełnił funkcję sołtysa przez okres 7 lat, 11 miesięcy i 15 dni. Wobec tego skarżący nie legitymuje się wymaganym okresem pełnienia funkcji sołtysa przez co najmniej dwie kadencje, nie mniej niż przez 8 lat. W związku z tym, zdaniem organu, brak jest podstaw do przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia. Skarżący nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której podniósł, że z dokumentacji znajdującej się w Urzędzie Gminy [...] wynika, że sołectwo [...] zostało utworzone w dniu 22 lutego 1991 r., a na sołtysa tego sołectwa został wybrany w dniu 9 marca 1991 r. Kolejne wybory na sołtysa sołectwa odbyły się w dniu 18 listopada 1994 r., gdzie skarżący został wybrany na drugą kadencję. Okres tej kadencji zakończył się 23 lutego 1999 r. Skarżący wskazał, że brak pełnych 8 lat pełnienia przez niego funkcji sołtysa wynika z zaplanowanego harmonogramu zebrań sołeckich, a nie z jego rezygnacji bądź zwołania przedwczesnych wyborów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 19 lutego 2024 r., nr 054237631/GSOL odmawiającej skarżącemu przyznania prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Zdaniem Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 2 ust. 1 i 3 u.ś.p., zgodnie z którym świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki: 1) pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40 i 572) przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat; 2) osiągnęła wiek: a) w przypadku kobiet - 60 lat, b) w przypadku mężczyzn - 65 lat. Z powołanego art. 2 ust. 1 u.ś.p. wynika zatem, że przyznanie świadczenia z tytułu pełnienia funkcji sołtysa uzależnione jest od spełnienia kumulatywnie przede wszystkim następujących przesłanek - pełnienie funkcji sołtysa przez co najmniej dwie kadencje nie mniej niż 8 lat oraz osiągnięcie odpowiednio wieku, w przypadku skarżącego 65 lat. Skarżący pełnił funkcje sołtysa przez dwie kadencje. Kadencje te trwały krócej niż okres 8 lat, a mianowicie 7 lat, 11 miesięcy i 15 dni. Okoliczności te wynikają wprost z zaświadczenia Wójta Gminy [...] potwierdzającego, że skarżący pełnił funkcję sołtysa w sołectwie [...] w okresie od 9 marca 1991 r. do 23 lutego 1999 r. tj. przez dwie kadencje. Z uwagi na fakt, że skarżący nie spełnił jednego z wymogów ustawowych do przyznania świadczenia tj. sprawował funkcje sołtysa przez okres krótszy niż 8 lat, organ prawidłowo odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia. W związku z powyższym Sąd podziela przyjętą w decyzji interpretację art. 2 ust. 1 u.ś.p. o możliwości przyznania omawianego świadczenia pieniężnego przesądza bowiem fakt, że skarżący pełnił funkcję sołtysa przez okres krótszy niż 8 lat pomimo, że sprawował tę funkcję przez dwie kadencje. Takie rozumienie omawianego przepisu wynika wprost z językowego brzmienia przepisu, gdyż już w pierwszym zdaniu art. 2 ust. 1 u.ś.p. określono, że warunki przyznania świadczenia muszą być spełnione łącznie. Podnoszone zaś przez skarżącego zarzuty, że pełnienie przez niego funkcji sołtysa przez dwie kadencje nie obejmowało łącznie 8 lat z przyczyn od niego niezależnych tj. ustalonych terminów wyborów sołtysów - nie mogą być podstawą przyznania świadczenia. Ustawodawca nie przewidział bowiem żadnych wyjątków w zakresie ustalenia okresu sprawowania funkcji sołtysa wpisując wprost, że mają to być dwie kadencje w okresie nie krótszym niż 8 lat. Tym samym celem ustawodawcy nie było przyznanie tego świadczenia wszystkim osobom pełniącym funkcje sołtysa. Skoro zatem warunkiem uzyskania świadczenia jest, poza wymogiem osiągnięcia odpowiedniego wieku i sprawowania urzędu sołtysa przez dwie kadencje, dopełnienie także wymogu łącznego pełnienia tej funkcji przez co najmniej 8 lat, a w niniejszej sprawie tego ostatniego warunku skarżący nie spełniła - co jest okolicznością niesporną i znajduje oparcie w treści znajdującego się w aktach zaświadczenia Wójta Gminy [...] - to decyzja odmawiająca skarżącemu z tego powodu przyznania tego świadczenia odpowiada prawu, co czyni skargę niezasadną. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.