I SA/Wa 2647/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Łukasz Trochym, asesor WSA Justyna Wtulich-Gruszczyńska, Protokolant referent Agata Szczepanik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2024 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 13 września 2023 r. nr 000035671/GSOL w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa oddala skargę.

Zaskarżoną decyzją z dnia 13 września 2023 r. nr 000035671/GSOL Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: organ, Prezes KRUS) utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia 27 lipca 2023 r. nr jw. odmawiającą przyznania [...] (dalej: skarżący) prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: W dniu 10 lipca 2023 r. skarżący wystąpił do Placówki Terenowej KRUS w [...] z wnioskiem o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Do wniosku dołączył: postanowienie Burmistrza [...] z dnia 5 lipca 2023r. o odmowie wydania zaświadczenia dotyczącego pełnienia funkcji sołtysa w okresie 1975-1992 w sołectwie [...], oświadczenie własne i oświadczenia 5 świadków potwierdzające, że skarżący pełnił funkcję sołtysa w sołectwie [...] w okresie 1975 - 27 listopada 1990 r. Decyzją z dnia 27 lipca 2023 r. wydaną na podstawie art. 5 ust. 2 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023 r. poz. 1073) – dalej ustawa, Prezes KRUS-u odmówił skarżącemu przyznania prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. W uzasadnieniu organ stwierdził, że skarżący pełnił funkcję sołtysa wyłącznie na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. w związku z tym brak było podstaw do przyznania mu wnioskowanego świadczenia. Od powyższej decyzji skarżący złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Prezes KRUS-u rozpoznając ponownie sprawę, powołując się art. 2 ust. 1 ustawy, podtrzymał w całości stanowisko Prezesa KRUS wyrażone we wcześniejszej decyzji. Skarżący nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznanie mu świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Skarżący wskazał, że funkcję sołtysa wsi [...] pełnił od 1975 r. do 27 listopada 1990 r., tj. przez okres 3 kadencji i 15 lat. Funkcję tę pełnił, jak podał, także na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2023 r. poz. 40 i 572), tj. po dniu 27 maja 1990 r. do 27 listopada 1990 r., a zatem, w jego ocenie, spełnia przesłanki ustawowe do przyznania mu świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. W odpowiedzi na skargę, Prezes KRUS-u wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu jest w niniejszej sprawie ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Prezesa KRUS-u z dnia 13 września 2023 r. odmawiającej skarżącemu prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023 r. poz. 1073) – dalej: ustawa, który stanowi, że świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki: 1) pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2023 r. poz. 40 i 572) przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat; 2) osiągnęła wiek: a) w przypadku kobiet - 60 lat, b) w przypadku mężczyzn - 65 lat. Z powołanego przepisu art. 2 ust. 1 ustawy wynika zatem, że przyznanie świadczenia z tytułu pełnienia funkcji sołtysa uzależnione jest od spełnienia kumulatywnie przede wszystkim następujących przesłanek - pełnienie funkcji sołtysa przez co najmniej dwie kadencje nie mniej niż 8 lat na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz osiągnięcie odpowiednio wieku, w przypadku skarżącego 65 lat. Zgodnie zaś z ust. 3 tego artykułu do okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, wlicza się również okres pełnienia funkcji sołtysa na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, jeżeli osoba ta następnie pełniła funkcję sołtysa na podstawie przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do stwierdzenia czy skarżący spełnił przesłankę dotyczącą pełnienia funkcji sołtysa przez co najmniej dwie kadencje, nie mniej niż przez 8 lat na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. W ocenie Sądu, organ zasadnie uznał na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, że skarżący nie wykazał, że spełnia przesłanki z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy. Z akt administracyjnych m.in. postanowienia Burmistrza [...] z dnia 5 lipca 2023 r. wynika, że na podstawie dostępnych zasobów danych archiwalnych nie zdołano potwierdzić, aby skarżący pełnił funkcję sołtysa w okresie od 1975 r. do 27 listopada 1990 r. Wobec jednoznacznego ww. dowodu z dokumentu, przedstawione oświadczenia 5 świadków co do tego, że skarżący pełnił tę funkcję, w szczególności w okresie po wejściu w życie przepisów ustawy, (choć organ nie wskazał tego w decyzji, a w odpowiedzi na skargę) budzą uzasadnione wątpliwości co do ich wiarygodności. W ocenie Sądu organ zasadnie stwierdził, że skarżący o ile pełnił funkcję sołtysa, to pełnił ją wyłącznie przed wejściem przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, a zatem nie spełnia ustawowej przesłanki. Owszem, okres pełnienia tej funkcji w tym okresie mógłby zostać zaliczony – w myśl art. 2 ust. 3 ustawy – pod warunkiem, że skarżący pełniłby funkcję sołtysa także po wejściu w życie nowych przepisów dotyczących samorządu gminnego, tj. po dniu 27 maja 1990 r., jednakże taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie miała miejsca w świetle akt sprawy (postanowienia burmistrza i podważonych oświadczeń). W związku z powyższym, z uwagi na to, że skarżący nie spełnił jednego z koniecznych wymogów do przyznania świadczenia pieniężnego, tj. nie pełnił funkcji przez dwie kadencje (nie mniej niż 8 lat) na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, tj. po 27 maja 1990 r., tym samym organ prawidłowo odmówił skarżącemu przyznania wnioskowanego świadczenia. Organ ustalił stan faktyczny sprawy, prawidłowo zebrał i dokonał oceny materiału dowodowego, tj. że skarżący nie spełnia ustawowej przesłanki, w konsekwencji zasadnie odmówił skarżącemu przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. W ocenie Sądu, mimo, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest lakoniczne to organ nie uchybił art. 107 § 1 kpa. Wobec powyższego należy uznać, że zaskarżona decyzja Prezesa KRUS-u odpowiada prawu, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Z uwagi na powyższe, stosownie do art. 151 ppsa, Sąd oddalił skargę.