I SA/Wa 247/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska sędzia WSA Bożena Marciniak Protokolant starszy referent Magdalena Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2024 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia 16 listopada 2023 r. nr KKU-132/22 w przedmiocie nabycia prawa własności nieruchomości oddala skargę.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją nr KKU-132/22 z 16 listopada 2023 r. - po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. z siedzibą w [...] - utrzymała w mocy decyzję Wojewody Wielkopolskiego nr SN-Vl.7532.1.46.2018.13 z 30 czerwca 2022 r. stwierdzającą, że z dniem 27 maja 1990 r. Miasto [...] nabyło z mocy prawa nieodpłatnie prawo własności nieruchomości położonych w jednostce ewidencyjnej [...], obręb [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,7948 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0814 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0717 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0904 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,2056 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0278 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0333 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,1742 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,2077 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,2205 ha. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Prezydent Miasta [...] w piśmie z 18 stycznia 2018 r. wniósł o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie przez Miasto [...] prawa własności szeregu nieruchomości.. Po rozpoznaniu tego wniosku Wojewoda Wielkopolski decyzją z 30 czerwca 2022r. nr SN-Vl.7532.1.46.2018.13 - działając m.in. na podstawie art. 5 ust. 1 i art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), dalej jako ustawa komunalizacyjna lub ustawa z dnia 10 maja 1990 r. - stwierdził nieodpłatne nabycie z mocy prawa, z dniem 27 maja 1990 roku, przez Miasto [...], mienia Skarbu Państwa, stanowiącego własność nieruchomości, oznaczonych w ewidencji gruntów: 1) jednostka ewidencyjna [...], obręb [...], arkusz mapy 2, działka nr [...] o powierzchni 0,7948 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0814 ha, arkusz mapy 3, działka nr [...] o powierzchni 0,0717 ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...], VI Wydział Ksiąg Wieczystych; 2) jednostka ewidencyjna [...], obręb [...], arkusz mapy 2, działka nr [...] o powierzchni 0,0904 ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...], VI Wydział Ksiąg Wieczystych; 3) jednostka ewidencyjna [...], obręb [...], arkusz mapy 2, działka nr [...] o powierzchni 0,2056 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0278 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0333 ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...], VI Wydział Ksiąg Wieczystych; 4) jednostka ewidencyjna [...], obręb [...], arkusz mapy 2, działka nr [...] o powierzchni 0,1742 ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...], VI Wydział Ksiąg Wieczystych; 5) jednostka ewidencyjna [...], obręb [...], arkusz mapy 2, działka nr [...] o powierzchni 0,2077 ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...], VI Wydział Ksiąg Wieczystych; 6) jednostka ewidencyjna [...], obręb [...], arkusz mapy 2, działka nr [...] o powierzchni 0,2205 ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...], VI Wydział Ksiąg Wieczystych. W uzasadnieniu decyzji podniósł, iż w dacie 27 maja 1990 r. przedmiotowe nieruchomości stanowiły własność Skarbu Państwa - co wynika z pisma Starosty [...] z 29 listopada 2017 r., ze stwierdzenia Prezydenta Miasta [...] z 11 września 1975 r. oraz z treści ksiąg wieczystych KW nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] prowadzonych przez Sąd Rejonowy w [...], VI Wydział Ksiąg Wieczystych. Natomiast jako władającego gruntem ujawniono [...]. Przy czym - w myśl art. 6268 § 6 KPC - w postępowaniu wieczystoksięgowym wpis w księdze wieczystej jest orzeczeniem. Po uprawomocnieniu się wpis wiąże zatem, zgodnie z art. 365 § 1 KPC, nie tylko strony i sąd, które je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Przedstawił także przeznaczenie przedmiotowych nieruchomości w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta [...] oraz ich sposób użytkowania. W dalszej części uzasadnienia stwierdził, że: - Wojewoda [...] decyzją z 22 grudnia 1997 r., nr [...], działając na podstawie przepisów ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, art. 236 ustawy Kodeks cywilny oraz art. 42 ustawy z 6 lipca 1995 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", stwierdził m. in. nabycie przez [...] prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] (z której wydzielono działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]) z dniem 5 grudnia 1990 r. - Wojewoda Wielkopolski decyzją z 7 lipca 2015 r. nr SN-V.752.5.2015.4, działając na podstawie art. 200 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu, art. 37 ustawy z 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz art. 8 ustawy z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, stwierdził m. in. nabycie przez [...] prawa użytkowania wieczystego działek nr: [...], [...] i [...] z dniem 5 grudnia 1990 r. Od decyzji tej zostało wniesione odwołanie, wskutek czego przed Ministrem Funduszy i Polityki Regionalnej toczy się aktualnie postępowanie odwoławcze. Następnie podkreślił, że [...] S.A. nie powołała się na istnienie decyzji terenowego organu administracji państwowej o oddaniu gruntów państwowych w zarząd albo umowy zawartej za zezwoleniem tego organu o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi bądź umowy o nabyciu nieruchomości zgodnie z przepisami art. 38 ust. 2 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości. Przy czym zauważył, że prawo zarządu do przedmiotowych nieruchomości nie powstało z mocy samego prawa. Dalej stwierdził, że punktem wyjścia do dalszych rozważań są przepisy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Tym samym, istotnym z punktu widzenia przywołanej regulacji jest. art. 87 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dniu wejścia w życia ustawy komunalizacyjnej, zgodnie z którym grunty państwowe będące w dniu wejścia w życie ustawy w użytkowaniu państwowych jednostek organizacyjnych przechodzą w zarząd tych jednostek. Zatem grunty państwowe, oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste, nie należały - w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - do rady narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, wobec czego nie podlegają komunalizacji w myśl przepisów właściwych. Jednakże o przynależności mienia do terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego decydowała treść art. 6 ust. 1 obowiązującej wówczas ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - zgodnie z którym tylko grunty państwowe, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste, były zarządzane przez terenowy organ administracji państwowej. Oznacza to, że nieruchomości, które nie zostały przez terenowy organ administracji państwowej rozdysponowane w sposób tam określony, "należały" do tego organu, niezależnie od tego, jaki podmiot faktycznie władał danym mieniem. W związku z tym, za nieruchomość "nienależącą" do terenowego organu administracji państwowej można było uznać tylko taką nieruchomość, która w dniu 27 maja 1990 r., była w sposób prawem przewidziany oddana w zarząd lub użytkowanie państwowej jednostce organizacyjnej. Przy czym w tym czasie ustanowienie zarządu wymagało stosownej formy prawnej, tj. decyzji lub umowy, co jednoznacznie wynikało z art. 38 ust. 2 obowiązującej wówczas ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. W przypadku braku takiej decyzji lub umowy odnoszącej się do konkretnej nieruchomości bezwzględnie trzeba było przyjąć, że nieruchomość taka w dniu 27 maja 1990 r. "należała" do terenowego organu administracji państwowej. Zatem jeżeli określone mienie ogólnonarodowe należało do innego podmiotu w sensie faktycznym, a nie prawnym, gdyż podmiot ten nie legitymował się odpowiednim tytułem prawnym, to władane mienie było objęte komunalizacją z mocy prawa. Podsumowując Wojewoda stwierdził, że powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w utrwalonym od wielu lat orzecznictwie NSA - w którym powszechnie przyjmowano i przyjmuje się, że brak udokumentowanego prawa zarządu przedsiębiorstwa do nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r., nie pozwala na wyłączenie tego mienia z komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej. Dowodem potwierdzającym istnienie prawa zarządu państwowej jednostki organizacyjnej mogły być: decyzja o oddaniu w zarząd, zawarta za zezwoleniem tego organu umowa o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowa o nabyciu nieruchomości. Ponadto, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA, istnienia zarządu nie można domniemywać, jak również nie można go było uzyskać w sposób dorozumiany, a zatem jego powstanie musiało powodować określone zdarzenie prawne, np. decyzja administracyjna. Dodał, że aby ostatecznie usunąć wątpliwości natury prawnej w zakresie interpretacji przepisów regulujących kwestię nabycia przez gminę z mocy prawa własności nieruchomości w trybie ustawy komunalizacyjnej oraz pojawiającą się w orzecznictwie rozbieżność, NSA podjął dwie uchwały: z dnia 27 lutego 2017 r., sygn. akt I OPS 2/16 oraz z dnia 26 lutego 2018 r., sygn. akt I OPS 5/17. W jednobrzmiących tezach tych uchwał NSA przyjął, że: "Pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa PKP bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości oznacza, że nieruchomość ta należała w dniu 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r." W związku z powyższym stwierdził, że przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, iż przed dniem 27 maja 1990 r. nie zostało ustanowione w formie prawem przewidzianej prawo zarządu [...] do przedmiotowego gruntu, gdyż nie odnaleziono żadnych dokumentów potwierdzających ten fakt. Ponadto nie zaszły negatywne przesłanki komunalizacji zawarte w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Zatem przedmiotowe działki spełniały przesłanki określone w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 10 maja 1990 r. - bowiem stanowiły własność Skarbu Państwa i należały do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Odwołanie od decyzji Wojewody Wielkopolskiego wniosła spółka [...] S.A. z siedzibą w [...] - wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Podniosła, że Wojewoda nieprecyzyjnie określił stan prawny oraz sposób zagospodarowania przedmiotowych nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r. - co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie zawarte w skarżonej decyzji. Ponadto poczynił powyższe ustalenia w odniesieniu do działek, które nie istniały w dniu 27 maja 1997 r., gdyż podział działki nr [...] na działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] nastąpił dopiero decyzją Prezydenta z 4 września 2000 r. Stwierdziła też, iż okoliczność, że sporna nieruchomość stanowiła w dniu 27 maja 1990 r. własność Skarbu Państwa, nie była kwestionowana w niniejszym postępowaniu, chociaż uzasadnienie tego ustalenia zawarte w skarżonej decyzji nie jest prawidłowe. Następnie zakwestionowała stanowisko Wojewody, który uznał, że podstawą ustalenia w skarżonej decyzji, że sporna nieruchomość podlegała komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1) ustawy komunalizacyjnej, był fakt, iż [...] S.A. nie powołała się na istnienie decyzji terenowego organu administracji państwowej o oddaniu gruntów państwowych w zarząd albo umowy zawartej za zezwoleniem tego organu o przekazaniu nieruchomości miedzy państwowymi jednostkami organizacyjnymi bądź umowy o nabyciu nieruchomości - zgodnie z przepisami art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - a prawo zarządu nie powstało z mocy prawa. Podniosła, że literalne brzmienie tego przepisu prowadzi do wniosku, że dotyczy on nieruchomości, co do których zarząd ma dopiero powstać po wejściu w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami. Nie dotyczy zaś gruntów, które już były we władaniu państwowych jednostek organizacyjnych w dniu wejścia w życie tej ustawy. W odniesieniu bowiem do takich gruntów jednostki nie musza podejmować starań, aby te nieruchomości "uzyskać", co do tych nieruchomości, mocą art. 80 ust.1 ustawy o gospodarce gruntami, państwowe jednostki organizacyjne uzyskiwały prawo ich zarządu. Zakres i treść zarządu, który powstawał na podstawie art. 38 ustawy o gospodarce gruntami regulowała decyzja administracyjna. Zaś prawo użytkowania, które przysługiwało państwowym jednostkom organizacyjnym, przed wejściem w życie ustawy o gospodarce gruntami i które przekształcało się na podstawie art. 87 ust. 1 tej ustawy w zarząd, winno być definiowane na podstawie przepisów ogólnie obowiązujących, a więc na podstawie art. 252 kodeksu cywilnego - użytkowanie w tym rozumieniu to używanie i pobieranie pożytków. Następnie Skarżąca dokonała analizy historycznej obrazującej sposób przejęcia nieruchomości przez [...] przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami - stwierdzając, że żaden z przedwojennych i powojennych aktów prawnych nie zmienił ustanowionej w 1926 r. zasady powierniczego zarządu mieniem przez [...]. Wszystkie powielały zasadę gospodarowania przez [...] powierzonym mu mieniem. Zatem na nieruchomościach użytkowanych przez [...], powstawało z mocy ustawy prawo zarządu lub użytkowania i ten tytuł prawny ulegał dalszym przekształceniom z mocy szczególnych przepisów prawa, które dotyczyły [...] jako osoby prawnej i wyposażenia jej w majątek. Podniosła też, iż nieruchomości objęte skarżoną decyzją (działki nr [...] i nr [...]) stanowią nieruchomości związane bezpośrednio z linią kolejową numer [...] relacji [...] [...], której budowa została zakończona w 1873 r. Działka numer [...] zabezpiecza lokowanie na niej urządzeń związanych z obsługą linii - aktualnie zlokalizowane są tam urządzenia energetyczne. Działka numer [...] natomiast zabudowana jest budynkiem socjalnym - noclegownią dla drużyn konduktorskich i obsługi pociągów Z kolei działka numer [...] w dniu 27 maja 1997 r. stanowiła mienie [...], na którym pobudowano budynki mieszkalne wybudowane dla jej pracowników, a działka numer [...] obecnie usytuowana jest obok drogi dojazdowej. Podsumowując Skarżąca uznała, że regulacje ustawowe i podustawowe, które skutkowały przejęciem w zarząd/użytkowanie/zarząd powierniczy, nieruchomości przez [...] przed 27 maja 1990 r., zwłaszcza tych, zajętych pod infrastrukturę związaną z liniami kolejowymi i przejętych jeszcze po byłych zaborcach, są wystarczające dla przyjęcia, że [...] na dzień 27 maja 1990 r. legitymowało się dokumentem (aktem prawnym) w formie prawem przewidzianej, oddającym te nieruchomości w jej użytkowanie/zarząd/zarząd powierniczy (podobnie: wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 marca 2007 r., sygn. I SA/Wa 35/07; wyrok NSA z dnia 8 listopada 2011 r., sygn. I OSK 1956/10). Na poparcie swojego stanowiska przytoczyła też wyrok Sądu Najwyższego z 16 marca 2021r. sygn. akt I OSK 2676/20 uznający, iż brak jest podstaw do stwierdzenia, że ustawa z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach poprzez uchylenie rozporządzenia o utworzeniu PKP doprowadziła do wygaśnięcia zarządu Kolei Państwowych, a tylko takie stwierdzenie uzasadnia konieczność poszukiwania w przepisach późniejszych nowej podstawy prawnej dla uznania przedsiębiorstwa "[...]" za sprawującego zarząd mieniem kolejowym. Z powyższych względów za nieadekwatne do stanu faktycznego niniejszej sprawy Skarżąca uznała stawianie [...] S.A. wymagania wylegitymowania się decyzją terenowego organu administracji państwowej oddającą w zarząd nieruchomość, która była w użytkowaniu [...] S.A. od czasów przedwojennych. Skarżąca zasygnalizowała też - z daleko posuniętej ostrożności - że gdyby organ odwoławczy uznał, iż w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej, a sporna nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. należała do terenowego organu administracji - to jako zarzut ewentualny zgłasza naruszenie art. 11 ust. 1 pkt 1) ustawy komunalizacyjnej poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wyrażające się przyjęciem, że nie zaszły przewidziane w tym przepisie negatywne przesłanki komunalizacyjne. Podniosła, że obowiązująca w dniu 27 maja 1990 r. ustawa z 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" w art. 1 wskazywała, iż PKP jest utworzone do wykonywania przewozu osób i rzeczy kolejami użytku publicznego w komunikacji krajowej i międzynarodowej, w celu zaspokajania potrzeb ludności i gospodarki narodowej, a także obronności i bezpieczeństwa państwa. Zaś z art. 1-3 obowiązującej na dzień 27 maja 1990 r. ustawy z 1 grudnia 1989 r. o utworzeniu urzędu Ministra Transportu i Gospodarki Wodnej wynika, że na dzień 27 maja 1990 r. [...] realizowała zadania publiczne, które należały do właściwości organów administracji rządowej. Przedsiębiorstwo [...] zostało bowiem właśnie w tym celu utworzone i w tym celu wykorzystywało użytkowany przez siebie majątek. Między innymi dla potrzeb publicznego transportu kolejowego wykorzystywana była linia kolejowa numer [...], z którą bezpośrednio związana jest część nieruchomości objętych skarżoną decyzją. Na zakończenie Skarżąca zarzuciła Wojewodzie naruszenie art. 7 i art., 77 §1 k.p.a. - uznając za nieprawidłowe oczekiwanie organu na przedłożenie przez [...] dokumentu potwierdzającego ustanowienie prawa użytkowania do gruntu, gdyż to obowiązkiem organu jest wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie za pomocą dostępnych i prawem dozwolonych źródeł i środków dowodowych. Po rozpoznaniu odwołania Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją nr KKU-132/22 z 16 listopada 2023 r. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody Wielkopolskiego nr SN-Vl.7532.1.46.2018.13 z 30 czerwca 2022 r. W uzasadnieniu wskazała, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, że przedmiotem komunalizacji jest wyłącznie mienie ogólnonarodowe (państwowe). Zatem decydujące znaczenie dla komunalizacji następującej z mocy prawa ma stan faktyczny i prawny mienia ogólnonarodowego istniejący w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r., tj. w dniu 27 maja 1990 r. Tym samym obowiązkiem organów administracji orzekających w przedmiocie komunalizacji mienia jest ustalenie, w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, czy zachodzą przesłanki, od spełnienia których przepis ustawy uzależnia nabycie z mocy prawa przez gminę własności nieruchomości, a więc czy według stanu na dzień 27 maja 1990 r. przedmiotowa nieruchomość stanowiła własność Skarbu Państwa i czy należała do: rady narodowej bądź terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, przedsiębiorstwa państwowego dla którego rady narodowe i terenowe organy administracji państwowej stopnia podstawowego pełniły funkcje organów założycielskich, albo do zakładów lub innych jednostek organizacyjnych podporządkowanych powołanym wyżej organom. W dalszej kolejności, organ powinien ustalić czy nie wystąpiły przesłanki wskazane w art. 11-12 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Zatem kwestią niezbędną do wyjaśnienia przyczyn komunalizacji mienia na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. jest ustalenie, czy przedmiotowe mienie w dniu 27 maja 1990 r. należało do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego. Przy czym dla ustalenia, czy przedmiotowa nieruchomość należała do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego niezbędne jest wyjaśnienie, co należy rozumieć pod pojęciem "należące do". Dodała, że "należenie" jest kategorią prawną odmienną od stanu faktycznego wyrażanego w pojęciach typu "posiadanie", "władanie", "dysponowanie" co jest prawnie obojętne dla komunalizacji, toteż pojęcie "należenie" trzeba rozumieć w kategoriach prawnych. Jednakże należenia mienia do danej rady narodowej również można w istocie domniemywać. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 ustawy gruntowej grunty państwowe, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste były zarządzane przez terenowy organ administracji państwowej. Grunty te zatem do wspomnianych organów należały, chociaż nie było to należenie w kategoriach stricte prywatnoprawnych (użytkowanie, posiadanie etc.). Dlatego też sam fakt gospodarowania mieniem stosownie do obowiązujących regulacji przez gminę (radę narodową) świadczy co do zasady o należeniu tego mienia do gminy (rady narodowej). Z powyższymi regulacjami koresponduje art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - zgodnie z którym dowodem potwierdzającym istnienie prawa zarządu państwowej jednostki organizacyjnej mogły być: decyzja terenowego organu administracji państwowej o oddaniu gruntu w zarząd, zawarta za zezwoleniem tego organu umowa o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowa o nabyciu nieruchomości. Analogiczne regulacje dotyczące obowiązku formalnego przekazania terenu państwowego m.in. przedsiębiorstwom państwowym w prawną formę władania zwaną zarządem (użytkowaniem) występowały również we wcześniejszym stanie prawnym (por. art. 3 ust. 1 i 8 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, czy też art. 3 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych. Stanu powyższego nie zmienił przejściowy art. 80 ust. 1 ustawy gruntowej (w brzmieniu z dnia 27 maja 1990 r.), zgodnie z którym grunty państwowe będące w dniu wejścia w życie ustawy w użytkowaniu państwowych jednostek organizacyjnych przechodzą w zarząd tych jednostek. Przepis ten odnosił się bowiem w istocie do analogicznego do zarządu z ustawy gruntowej formy władztwa przedsiębiorstw państwowych, w ramach zasady jednolitej własności Skarbu Państwa, w postaci "użytkowania". Użytkowania tego nie można sprowadzać wbrew literalnemu brzmieniu ww. przepisu i ww. zasadzie do "użytkowania" stricte w znaczeniu cywilistycznym, czy też faktycznego władztwa (posiadania), którego nie można utożsamiać z użytkowaniem. Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo sądowe, a zwłaszcza jednobrzmiące tezy uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 lutego 2017 r. sygn. akt I OPS 2/16 oraz z 26 lutego 2018 r. sygn. akt I OPS 5/17 - "pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa (...) bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości oznacza, że nieruchomość ta należała w dniu 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Tymczasem z przeprowadzonego postępowania nie wynika, żeby w formie prawem przewidzianej, przedmiotowa nieruchomość została oddana w zarząd lub użytkowanie na rzecz spółki [...] S.A. ([...] nie wykazało, aby dysponowało takim indywidualnym aktem dotyczącym przedmiotowych nieruchomości) - a tylko wówczas nieruchomość ta nie należałaby do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. Podkreślić też należy, iż prawo zarządu [...] do przedmiotowych nieruchomości nie powstało z mocy samego prawa, bez konieczności wydawania decyzji administracyjnej w tym przedmiocie - co potwierdza ukształtowana linia orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ponadto w niniejszej sprawie nie znajduje również zastosowania art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - zgodnie z którym składniki mienia ogólnonarodowego, o których mowa w art. 5 ust. 1-3 ustawy, nie stają się mieniem komunalnym jeżeli służą wykonaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej. Wykaz przedsiębiorstw państwowych i jednostek organizacyjnych wykonujących zadania o charakterze ogólnokrajowym lub ponadwojewódzkim określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 lipca 1990 r. o tym samym tytule (Dz. U. Nr 51, poz. 301) - w którym brak jest przedsiębiorstwa państwowego [...]. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 7 k.p.a., polegający na nie podjęciu przez organ pierwszej instancji wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Zarzut ten należy ocenić jako bezpodstawny, gdyż stan faktyczny oraz ocena materiału dowodowego zebranego w przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości co do zgodności z prawem. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyły [...] S. A. w [...] wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji Wojewody Wielkopolskiego oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności: a) art. 7 i art, 77 § 1 KPA poprzez nie podjęcie z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i nie zebranie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w szczególności poprzez skierowanie stosownych zapytań do odpowiednich archiwów państwowych, a nadto nie uwzględnienie faktów notoryjnych i faktów znanych organowi z urzędu dotyczących związku Spornych nieruchomości z linią kolejową [...] co prowadziło do błędnych ustaleń faktycznych co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, b) art. 107 § 3 KPA poprzez nie wskazanie przyczyn, dla których organ uznał za nieudowodniony związek Spornych nieruchomości z linią kolejową [...] i wykonywaniem na niej zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej - które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 2. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy komunalizacyjnej w związku z art. 6 i art. 38 ust. 2 Ustawy o gospodarce gruntami w brzmieniu obowiązującym na dzień 27 maja 1990 r. polegające na przyjęciu, że sporna nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. "należała" do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego oraz poprzez uznanie, że Sporna nieruchomość nie została oddana w zarząd i użytkowanie Skarżącej, albowiem mogło to odbyć się wyłącznie w drodze decyzji terenowego organu administracji państwowej, podczas, gdy: a) nieruchomość była w zarządzie i użytkowaniu Skarżącej i jej poprzednika prawnego od okresu przedwojennego, a przysługujące Skarżącej wówczas prawo zarządu i użytkowania do Spornej nieruchomości nie wygasło do dnia 27 maja 1990 r., b) termin "należała do" jako prawo o charakterze rzeczowym, nie może być wywodzony z art. 38 ust. 2 Ustawy o gospodarce gruntami albowiem zarząd przyznany tym przepisem terenowym organom administracji państwowej nie miał charakteru rzeczowego, c) majątek Skarżącej nigdy nie podlegał zarządowi terenowych organów administracji państwowej jako majątek wydzielony z mienia ogólnonarodowego i wymagający specjalnych przepisów o charakterze ustawowym, które uchylałyby zasadę wyłącznego dysponowania nim przez [...] oraz Ministra do spraw komunikacji, 3. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art.5 ust. 1 pkt 1 Ustawy komunalizacyjnej w związku z art. 6 Ustawy o gospodarce gruntami w brzmieniu obowiązującym na dzień 27 maja 1990 r. oraz w związku z następującymi przepisami: a) art. 4, art. 6 i art. 7 Rozporządzenia w sprawie utworzenia PKP z 1926 r. , b) § 3 Uchwały Rady Ministrów z 26 maja 1961r. o nadaniu statutu przedsiębiorstwu Polskie Koleje Państwowe w zw. z art. 14 Ustawy o kolejach, c) art. 37 Ustawy o gospodarce gruntami w miastach, d) art. 14, art. 16 ust. 1 i 2, art. 50 Ustawy o PKP z 1989 r. - poprzez przyjęcie, że Skarżącej nie przysługiwał na dzień 27 maja 1990 r. tytuł prawny do spornej nieruchomości i pominięcie, iż tytuł ten wynikał z przekazania [...] prawa zarządu i użytkowania Spornej nieruchomości przez przepisy Rozporządzenia w sprawie utworzenia [...], które to prawo ulegało dalszym przekształceniom na podstawie wskazanych powyżej przepisów ze względu na ciągłość użytkowania spornej nieruchomości przez [...]. Jako zarzuty ewentualne - na wypadek, gdyby Sąd uznał niezasadność zarzutów podniesionych w punktach powyżej i ustalił, iż Skarżącej nie przysługiwał tytuł prawny do spornej nieruchomości i nieruchomość ta na dzień 27 maja 1990 r. należała do terenowych organów administracji państwowej - Skarżąca podniosła zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 11 ust. 1 pkt 1) Ustawy komunalizacyjnej w związku z art. 1 Ustawy o PKP z 1989r. - poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które polegało na przyjęciu, że sporna nieruchomość nie służyła wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej. W obszernym uzasadnieniu skargi przytoczyła argumenty na poparcie swoich zarzutów. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o jej oddalenie stwierdzając, że zarzuty podniesione w skardze nie znajdują uzasadnienia, stanowiąc w istocie polemikę z argumentami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i jako takie nie zasługują na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z 16 listopada 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody Wielkopolskiego z 30 czerwca 2022 r. stwierdzającą, że z dniem 27 maja 1990 r. Miasto [...] nabyło z mocy prawa nieodpłatnie prawo własności nieruchomości położonych w jednostce ewidencyjnej [...], obręb [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,7948 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0814 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0717 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0904 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,2056 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0278 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,0333 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,1742 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,2077 ha, działka nr [...] o powierzchni 0,2205 ha. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), dalej jako ustawa z dnia 10 maja 1990 r. lub ustawa komunalizacyjna. Zgodnie z powołanym przepisem, jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, przedsiębiorstw państwowych dla których rady narodowe i terenowe organy administracji państwowej stopnia podstawowego pełnią funkcję organów założycielskich, zakładów i innych jednostek organizacyjnych podporządkowanych powołanym wyżej organom staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy (tj. w dniu 27 maja 1990 r.) z mocy prawa mieniem właściwych gmin. Z brzmienia powyższego przepisu jednoznacznie wynika, że przedmiotem komunalizacji jest wyłącznie mienie ogólnonarodowe (państwowe). Decydujące znaczenie dla komunalizacji następującej z mocy prawa ma zaś stan faktyczny i prawny mienia ogólnonarodowego istniejący w dacie wejścia w życie ww. ustawy. Organy obu instancji orzekające w sprawie uznały, że objęte tym postępowaniem nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. stanowiły własność Skarbu Państwa i należały do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, a zatem spełniały przesłanki określone w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Natomiast skarżącej spółce [...] nie przysługiwało do tych nieruchomości w dniu 27 maja 1990r. prawo zarządu - bowiem nie legitymowała się ona dokumentem potwierdzającym uzyskanie prawa zarządu (użytkowania) tych nieruchomości. Zdaniem Sądu przedstawione stanowisko organów jest prawidłowe. Przy czym w niniejszej sprawie nie było w zasadzie kwestionowane, że przedmiotowe nieruchomości stanowiły w dniu 27 maja 1990 r. własność Skarbu Państwa. Spór dotyczy natomiast tego, czy w tej dacie przedsiębiorstwo [...] dysponowało tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości, co wykluczałoby możliwość jej komunalizacji, czy też władanie nieruchomością przez [...] było jedynie władztwem faktycznym. Odnosząc się do powyższego należy zauważyć, że kwestia dotycząca sporu pomiędzy spółką [...], a organami właściwymi w sprawie komunalizacji mienia - na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - wielokrotnie była przedmiotem rozważań sądów administracyjnych. W wydawanych orzeczeniach wyjaśniano, że stronami postępowania komunalizacyjnego jest zawsze Skarb Państwa i właściwa gmina, a jeżeli roszczenia do komunalizowanego mienia zgłasza inny podmiot, to musi on wykazać tytuł prawny uprawniający go do zgłoszenia takich roszczeń. Jak podkreślano, jeżeli [...] nie legitymują się tytułem prawnym do skomunalizowanych nieruchomości, wydanym w formie prawem przewidzianej - to nie mogą być uznane za podmiot, któremu taki tytuł służy. Tytułu takiego nie da się bowiem wywieść z ogólnych przepisów dotyczących utworzenia i działalności [...]. Akty prawne regulujące status skarżącej spółki, jak również akty ustawowe i wykonawcze na podstawie których przeprowadzono postępowanie nacjonalizacyjne kolei, mają bowiem charakter przepisów ogólnych - a co za tym idzie nie mogły regulować stanu prawnego poszczególnych nieruchomości. Stanowisko powyższe potwierdza rozliczne i ugruntowane stanowisko sądów administracyjnych. Wyjaśniano również, że [...] nie są przedsiębiorstwem, o którym mowa w art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. W licznych orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny podkreślał m.in., że dysponowanie, czy zarządzanie majątkiem ogólnonarodowym (państwowym), nawet na podstawie upoważnienia ustawowego, nie pozwala na konkluzję, że majątek ten należy do dysponenta czy zarządcy. Pojęcia "dysponowanie" i "zarządzanie" nie są bowiem tożsame z pojęciem "należy do", które w swym semantycznym zakresie wskazuje na aspekt prawnorzeczowy. NSA wielokrotnie też wskazywał, że niezasadne jest stanowisko [...], że pojęcie "należeć" powinno być utożsamiane z posiadaniem (władaniem) w rozumieniu prawa cywilnego. Z założenia celowe i świadome posłużenie się przez ustawodawcę terminem "należeć" a nie "posiadać" - jednoznacznie wskazywało, że chodzi o grunty, do których terenowym organom administracji państwowej przysługiwało określone uprawnienie, niezależne od tego, jaki podmiot faktycznie władał gruntem. Podkreślono też, iż w szczególności o zarządzie nie świadczy samo faktyczne przeznaczenie gruntu pod infrastrukturę kolejową, jeżeli nie wiązało się ono z tytułem prawnym. Wielokrotnie też wskazywano, że od samego początku swego istnienia [...] miały obowiązek ewidencjonowania nieruchomości wydzielonych temu przedsiębiorstwu, w trybie określonym w rozporządzeniu Prezydenta RP z dnia 25 września 1932 r. o wpisywaniu do ksiąg hipotecznych na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości będących w zarządzie przedsiębiorstwa [...]. Analogiczną regulację przewidywał art. 6 ust. 3 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "PKP", który to przepis nakazywał [...] m.in. inwentaryzację majątku. Jak wskazał NSA w wyroku z 7 sierpnia 2019 r. sygn. akt I OSK 2132/17 - aby ostatecznie usunąć wątpliwości natury prawnej w zakresie interpretacji przepisów regulujących kwestię nabycia przez gminę z mocy prawa własności nieruchomości w trybie ww. ustawy komunalizacyjnej oraz pojawiającą się w orzecznictwie rozbieżność, NSA podjął dwie uchwały: z dnia 27 lutego 2017 r. sygn. akt I OPS 2/16 oraz z dnia 26 lutego 2018 r. sygn. akt I OPS 5/17. Wyjaśnić przy tym należy, że moc wiążąca uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego polega na tym, że we wszystkich sprawach składy orzekające sądów administracyjnych (Naczelnego Sądu Administracyjnego i Wojewódzkich Sądów Administracyjnych) są związane zapadłymi uchwałami. W jednobrzmiących tezach tych uchwał NSA przyjął, że: "pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa PKP bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99 ze zm.) oznacza, że nieruchomość ta należała w dniu 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.)". W uchwale z dnia 27 lutego 2017 r. sygn. akt I OPS 2/16 NSA dokonał wykładni art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. przyjmując, że zakres użytego w tym przepisie zwrotu "mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego" obejmuje nieruchomości pozostające we władaniu przedsiębiorstwa [...] bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Przyjęto zatem, że nieruchomości pozostające we władaniu przedsiębiorstwa [...] nie są nieruchomościami "należącymi do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego", o ile prawo do tych nieruchomości może być udokumentowane w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, tj. decyzją organu administracji publicznej, na mocy której [...] uzyskała grunt państwowy w zarząd albo umową zawartą, za zezwoleniem organu, o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi bądź umową o nabyciu nieruchomości." We wskazanych uchwałach przyjęto również, iż analiza przepisów regulujących status i uprawnienia do mienia [...], w tym uchwalonych po 1960 r., wyraźnie wskazuje, że [...] nie było traktowane przez ustawodawcę jako podmiot wykonujący prawo zarządu gruntów kolejowych. W uchwale z dnia 27 lutego 2017 r. sygn. akt I OPS 2/16 NSA podkreślił, że od czasu uchylenia ustawą z 1960 r. o kolejach rozporządzenia Prezydenta RP z 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe", nie został uchwalony żaden akt prawny przyznający [...] nabycie prawa zarządu ex lege. Także ustawa o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", zmieniająca m.in. ustawę z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach - nie zawierała żadnych postanowień w zakresie ewentualnego przyznania [...] zarządu gruntami. Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", przedsiębiorstwu temu przysługiwało mienie, jako część wydzielona z mienia ogólnonarodowego w postaci środków będących w dyspozycji [...] w chwili wejścia ustawy w życie oraz środki nabyte po tej dacie, ale nie zarząd. Również przepis art. 16 ust. 4 powyższej ustawy w jej pierwotnym brzmieniu, nie kreował prawa zarządu przedsiębiorstwa [...]. Jak podkreślono, ustawa z 19 października 1991 r. o zmianie ustawy o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 107, poz. 463) także nakazywała w art. 16 uznać prawo [...] do wydzielonego mienia za "gospodarowanie", a nie za oznaczone prawo rzeczowe lub zarząd. Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. z 2017 r., poz. 680 ze zm.) przewidywała, że [...] S.A. wstępuje we wszystkie stosunki prawne, których podmiotem było [...], bez względu na charakter prawny tych stosunków (art. 2 ust. 2 ustawy). W art. 15 ust. 1 ustawa przewidziała prawo [...] S.A. do "zarządzania liniami kolejowymi", nakazując utworzenie odrębnego podmiotu pod nazwą "[...] S.A." ([...]) dla sprawowania tego zarządzania, rozumianego jako uprawnienie wynikające z ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym (uchylonej ustawą z dnia 28 marca 2003 r. - Dz. U. z 2017 r., poz. 2117 ze zm.), również używającej (w art. 10 ust. 6) terminu "zarządzanie" w odniesieniu do linii kolejowych. Tym niemniej, jak wyraźnie podkreślono w obu przywołanych uchwałach, "zarządzanie" nie jest tożsame z zarządem. W uchwale z dnia 26 lutego 2018 r. sygn. I OPS 5/17 NSA stwierdził, że pełna wykładnia - językowa, systemowa i celowościowa - art. 46 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach prowadzi do wniosku, zgodnie z którym 8 grudnia 1960 r. odpadła podstawa normatywna prawa zarządu przedsiębiorstwa [...]. Wykładnia językowa przepisu stanowiącego, że "traci moc rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe" nie pozostawia wątpliwości, że z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach podstawy normatywne prawa zarządu [...] (które to prawo wynikało ex lege) przestały istnieć, skoro utraciły moc przepisy, w których podstawy te były zawarte, a zatem od tego momentu [...] nie legitymowało się tytułem prawnym do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa. [...] chcąc powołać się na prawo zarządu po wejściu w życie ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach powinno udokumentować tego rodzaju tytuł prawny do nieruchomości powołując się na zdarzenia, które po tej dacie stanowiły w polskim porządku prawnym podstawę uzyskania prawa zarządu, tj. decyzję administracyjną właściwego organu lub umowę. Mając na uwadze powyższe rozważania należy stwierdzić, iż ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że na dzień 27 maja 1990 r. skarżąca Spółka [...] nie legitymowała się tytułem prawnym do spornej nieruchomości - co wykluczałoby możliwość jej komunalizacji. Nie może bowiem budzić wątpliwości, że dla [...] nie została wydana żadna decyzja, która wskazywałaby na taki tytuł, ustanawiała go lub potwierdzała. Dowodu takiego nie przedstawiła także sama Skarżąca spółka, która nie dysponuje też żadnym innym dokumentem np. umową, który ustanawiałby zarząd. Przy czym w orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie podnosi się, że ciężar wykazania spełnienia przesłanki sprawowania zarządu, jako przesłanki wyłączającej komunalizację mienia, spoczywa na podmiocie zainteresowanym (por. wyrok WSA w Warszawie z 9 marca 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 2808/22, Lex nr 3519866), a istnienia zarządu nie można domniemywać (por. wyroki NSA z 10 czerwca 1998 r., I SA 1989/97, Lex nr 45054 oraz 5 listopada 1999 r., I SA 2240/98, Lex nr 47368). Poza tym, jak wskazano wyżej, tytułu do spornych nieruchomości nie potwierdzają też przepisy ogólne. Tym samym stwierdzić należy, że [...] władało spornymi nieruchomościami wyłącznie w sposób faktyczny. Zatem brak tytułu prawnego [...] w dniu 27 maja 1990 r. do przedmiotowych nieruchomości jednoznacznie wskazuje, że nieruchomość należała wówczas - w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. - do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego. W związku z tym w niniejszej sprawie spełnione zostały wszystkie materialnoprawne przesłanki komunalizacji mienia z mocy prawa. W niniejszej sprawie nie miał zastosowanie także art. 11 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - wyłączający spod komunalizacji mienie, które służyło wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej. Podsumowując Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie materialnoprawne przesłanki warunkujące komunalizację spornych nieruchomości. Dlatego też zarzuty skargi - dotyczące naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 10 maja 1990 r., zbudowane na kwestionowaniu "należenia" spornej nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego oraz tezie o przynależeniu jej wówczas (w ramach zarządu) do [...] - należy uznać za niezasadne. Zaskarżona decyzja nie narusza powołanych w skardze przepisów prawa materialnego, jak też przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Organy obu instancji wnikliwie, wszechstronnie i rzetelnie rozpatrzyły całokształt materiału dowodowego i dokonały prawidłowej oceny przesłanek komunalizacji w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości, szczegółowo i wyczerpująco wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu sprawy oraz przekonująco uzasadniły swoje decyzje - zyskując całkowitą aprobatę Sądu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku.