I SA/Wa 232/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) WSA Bożena Marciniak Protokolant specjalista Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2018 r. sprawy ze skargi A. W., B. J., I J, M. J., M. J., M. C. i Z. C. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 280/14 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości [...] ([...]) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta W. na rzecz skarżących A. W., B. J., I. J., M. J., M. J., M. C. i Z. C. sumy pieniężne w kwotach po [...] ([...]) złotych na rzecz każdego z nich; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz A. W., B. J., I. J., M. J., M. J., M. C. i Z. C. solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

A. W., B. J., I. J., M. J., M. J., M. C., A. C., Z. C., A. C. pismem z [...] grudnia 2017 r., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Sądu z 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 280/14. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. jako "[...]", rej. hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 wyroku). Skarżący wnieśli o wymierzenie Prezydentowi grzywny za niewykonanie wyroku Sądu oraz o zasądzenie na ich rzecz sumy pieniężnej. Ponadto, wnieśli o zasądzenie od organu na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi wskazali, że Prezydent W. postanowieniem z [...] kwietnia 2016 r., nr [...] zawiesił z urzędu postępowania zainicjowane ich wnioskiem. Wskutek wzniesionego zażalenia Wojewoda [...] postanowieniem z [...] lipca 2017 r., nr [...], uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Pomimo braku jakichkolwiek przeszkód do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, organ nie podjął żadnych działań. Ze względu na niezałatwienie sprawy w wyznaczonym terminie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 27 października 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 589/16 wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości [...] złotych oraz stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W związku z brakiem podejmowania działań zmierzających do zakończenia sprawy, pismem z [...] września 2017 r. skarżący wezwali organ do wykonania wyroku Sądu z 20 sierpnia 2014 r. Wskazali, że pomimo wezwania organ nie podjął żadnych czynności w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że z uwagi na wynikający z treści art. 7 i art. 77 § 1 Kpa obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, pozwalającego na dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, a także z uwagi na bardzo dużą ilość wpływających spraw z zakresu odszkodowań, nie było możliwości zakończenia postępowania w terminie określonym w art. 35 Kpa. Organ dodał, że opóźnienia w rozpatrywaniu spraw są spowodowane między innymi bardzo dużą ilością wpływającej korespondencji w sprawach odszkodowawczych za nieruchomości objęte działaniem dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Waga tych spraw, stopień ich skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w toku tych postępowań, nie pozwala na dotrzymanie ustawowych terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie. Jednocześnie o kolejności rozpatrzenia spraw nie może decydować tylko aktywność procesowa strony i ilość składanych skarg, tym bardziej, iż wniosek skarżących jest relatywnie nowy w stosunku do innych wniosków o odszkodowanie oczekujących na rozpatrzenie. Postanowieniem z 22 marca 2018 r. Sąd odrzucił skargę A. C. i A. C. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkuje wymierzeniem organowi grzywny. Przedmiotowa skarga została wniesiona w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego przepisu wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 P.p.s.a.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 280/14 zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...], ozn. hip. jako "[...]", rej. hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezsporne jest, że odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy został doręczony Prezydentowi W. [...] lutego 2015 r., co wynika z akt administracyjnych sprawy. Oznacza to, że termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie upłynął [...] kwietnia 2015 r. Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, jak również dwukrotnego wezwania przez skarżących organu do wykonania prawomocnego wyroku pismami z [...] sierpnia 2015 r. oraz z [...] września 2017 r. Prezydent W. nie rozpoznał wniosku o odszkodowanie i nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Z powodu niewykonania wyroku z 20 sierpnia 2014 r., Sąd wyrokiem z 27 października 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 589/16 wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości [...] zł jednocześnie stwierdzając, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Pomimo powyższego orzeczenia Sądu i wymierzenia organowi grzywny Prezydent W. nadal nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Zostały zatem spełnione przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Biorąc pod uwagę znaczne przekroczenie wyznaczonego wyrokiem z 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 280/14 terminu na załatwienie sprawy, a także okoliczność, że skarżący po raz kolejny występują z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny ze względu na niewykonanie wyroku, Sąd uznał, że grzywna w wysokości [...] zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., spełniając funkcję represyjno – dyscyplinującą. Uwzględniono przy tym fakt, że wyrokiem z 27 października 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 589/16 wymierzono już Prezydentowi grzywnę, lecz grzywna ta nie spełniła swej funkcji. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z 20 sierpnia 2014 r., miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sprawa o przyznanie odszkodowania - pomimo wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku oraz wyroku wymierzającego grzywnę - nie została przez organ dotychczas załatwiona, a wyznaczony w wyroku z 20 sierpnia 2014 r., termin załatwienia sprawy został znacznie przekroczony. Podnoszona w odpowiedzi na skargę duża ilość spraw wpływających do organu nie może natomiast usprawiedliwiać niewykonania wyroku. Organ powinien w taki sposób zorganizować pracę, aby wnioski były rozpatrywane na bieżąco. Zwłoka w wykonaniu przez Prezydenta W. wyroku wynosi na dzień wyrokowania przeszło 3 lata i 3 miesięce. Przez ten czas organ nie podjął czynności ukierunkowanych na merytoryczne zakończenie postępowania. Dopiero po wniesieniu przez skarżących skargi na niewykonanie wyroku organ pismami z [...] stycznia 2018 r. zwrócił się do Centralnego Archiwum Wojskowego o przesłanie zdjęć lotniczych oraz do Archiwum Państwowego w W. o przesłanie materiałów z akt inwentaryzacji zniszczeń Biura Odbudowy [...]. Pismem z [...] stycznia 2018 r. organ zwrócił się także do Archiwum Państwowego w W. Oddział w M. o udostępnienie do wglądu akt księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości. Prowadzenie postępowania przez organ przez ponad 3 lata świadczy o lekceważeniu norm prawnych i unikaniu podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie, bez jakichkolwiek obiektywnie weryfikowalnych przyczyn mogących ten stan rzeczy usprawiedliwiać. Nie sposób bowiem za takowe uznać konieczności zgromadzenia w aktach dokumentacji z punktu widzenia materialnoprawnych przesłanek uprawniających do odszkodowania w sytuacji, gdy postępowanie administracyjne w sprawie prowadzone jest już od ponad trzech lat. Taki okres czasu z całą pewnością pozwala na zgromadzenie niezbędnego do podjęcia rozstrzygnięcia materiału dowodowego i jego analizę. Z powyższych względów, Sąd przyznał na rzecz skarżących sumy pieniężne w kwotach po [...] zł na rzecz każdego ze skarżących. Przyznane sumy pieniężne w powiązaniu z wymierzoną organowi grzywną powinny skłonić organ do zaniechania dalszego naruszania prawa i rozpoznania sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 zd. 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Na podstawie art. 154 § 7 w zw. z art. 154 § 6 orzekł jak w pkt 3 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt 4 sentencji). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżących w kwocie [...] zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości [...] zł.