I SA/Wa 1977/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant starszy referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2017 r. sprawy ze skargi A B., A. K., A. B., M. B., K. W., K. C., S. Y., M. C., R. C., M. K. i M. C. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta miasta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 190/13 1. wymierza Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 5 000 (pięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta miasta W. na rzecz A B., A. K., A. B., M. B., K. W., K. C., S. Y., M. C., R. C., M. K. i M. C. sumę pieniężną w wysokości po 500 (pięćset) złotych na rzecz każdego z nich; 4. zasądza od Prezydenta miasta W. na rzecz A B., A. K., A. B., M. B., K. W., K. C., S. Y., M. C., R. C., M. K. i M. C. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 190/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta miasta W. do rozpoznania wniosku z dnia 28 stycznia 2008 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. hip. "[...] hip. nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W dniu 4 października 2013 r. akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 9 sierpnia 2013 r. wpłynęły do organu. Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2014 r., sygn.. akt I SA/Wa 284/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 500 zł za niewykonanie wyroku Sądu z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 190/13. Wyrokiem z dnia 18 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1892/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 5000 zł za niewykonanie wyroku Sądu z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 190/13. Wyrokiem z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 905/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 10000 zł za niewykonanie wyroku Sądu z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 190/13. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Pismem z dnia 16 listopada 2016 r. A. B., A. B., M. B., K. W., A. K., K. C., M. C., S. Y., M. C., R. C. i M. K. wezwali Prezydenta miasta W. w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a., do wykonania wyroku Sądu z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 190/13. Pismem z 17 listopada 2016 r. (data wpływu do Sądu 22 grudnia 2016 r.) skarżący . B., A. B., M. B., K. W., A. K., K. C., M. C., S. Y., M. C., R. C. i M. K., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez organ ww. wyroku. W skardze skarżący wnieśli o wymierzenie organowi grzywny oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Jednocześnie na podstawie art. 154 § 7 P.p.s.a. wnieśli o przyznanie od organu na ich rzecz połowy nałożonej na organ grzywny. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Stosownie do art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W myśl art. 154 § 2 P.p.s.a Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z powołanego art. 154 § 1 wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W aktach sprawy znajduje się pismo skarżących z dnia 16 listopada 2016 r., którym wezwali Prezydenta miasta W. do wykonania wyroku z dnia 9 sierpnia 2013 r. Zgodnie z art. 286 § 2 P.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Odpis prawomocnego wyroku z dnia 9 sierpnia 2013 r. - zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w przedmiocie przyznania odszkodowania w terminie dwóch miesięcy - wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczony został organowi w dniu 4 października 2013 r. Termin załatwienia sprawy upłynął zatem w dniu grudniu 2013 r. Mimo to Prezydent miasta W. nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym orzeczeniem. Z powodu niewykonania powyższego wyroku Prezydentowi miasta W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył już trzykrotnie grzywnę tj. wyrokiem z dnia 3 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 284/14 w kwocie 500 zł, wyrokiem z dnia 18 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1892/15 w kwocie 5000 zł oraz wyrokiem z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 905/16 w kwocie 10000 złotych. Pomimo powyższych wyroków wymierzających grzywny - Prezydent nadal nie załatwił wniosku skarżących. Do dnia 14 marca 2017 r., tj. do dnia rozpoznania przez Sąd kolejnej skargi (czwartej) w przedmiocie wymierzenia grzywny, sprawa odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość nie została rozstrzygnięta. Skoro zatem Prezydent miasta W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z dnia 9 sierpnia 2013 r. sprawy nie załatwił to wniosek o wymierzenie Prezydentowi miasta W. grzywny jest niewątpliwie w pełni uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej i to mimo, że z tego tytułu już organ był – jak w rozpoznawanej sprawie- ukarany przez Sąd grzywną. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Zważywszy zatem na zasadność skargi, jak też skalę przekroczenia terminu w wykonaniu wyroku (ponad trzy lata), skład orzekający ocenił, że dla realizacji represyjnej i dyscyplinującej funkcji adekwatna w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy będzie grzywna w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 P.p.s.a. Uwzględniono przy tym fakt, że wcześniejszymi wyrokami wymierzono już Prezydentowi grzywny w łącznej wysokości 15500 złotych w związku z niewykonaniem ww. wyroku. Jednocześnie, w ocenie Sądu, obecna bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 190/13, ma już charakter rażącego naruszenia prawa. Z tego też względu Sąd przyznał od organu na rzecz skarżących sumę pieniężną. Przy czym Sąd stoi na stanowisku, że przyznanie kwoty 500 (pięćset) złotych dla każdego skarżącego - uzasadniają szczególne okoliczności sprawy, tj. rażący charakter zwłoki w jej rozpoznaniu, co uzasadnia przyznanie stronom zadośćuczynienia z tego powodu. Podkreślić należy, że w niewykonanym wyroku Sąd wyznaczył Prezydentowi miasta W. termin dwóch miesięcy na załatwienie sprawy, który upłynął w grudniu 2013 r. Tymczasem, organ przez ponad trzy lata od daty wydania tego orzeczenia oraz pomimo wydania trzech wyroków wymierzających grzywnę, nadal nie rozpoznał wniosku skarżących. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. W pkt 3 sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 154 § 7 P.p.s.a., przyznając od organu na rzecz skarżących kwotę po 500 zł. W przedmiocie kosztów postępowania (punkt 4 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.