I SA/Wa 1798/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Skiba (spr.), sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, asesor WSA Anna Fyda-Kawula, Protokolant referent Aleksandra Cymerska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2023 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 maja 2022 r. nr DAP-WOSRFR-7280-4/2021/KB w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej również jako Minister), po rozpatrzeniu odwołania J. P. (dalej również jako skarżąca), decyzją z 4 maja 2022 r., nr DAP-WOSRFR-7280-4/2021/KB, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] (dalej również jako Wojewoda) z [...] listopada 2020 r., nr [...]. Decyzja Ministra została wydana w następującym stanie sprawy. W grudniu 1990 r. I. M. złożyła do Urzędu Miejskiego w [...] wniosek o rekompensatę za mienie postawione przez jej dziadków na terenie dawnych Kresów Wschodnich, tj. w miejscowości [...], gminie [...], powiecie [...]. Następnie w dniu 21 marca 2018 r. do Wojewody wpłynął wniosek J. P., spadkobierczyni I. M., o wydanie decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty za opisane uprzednio mienie pozostawione przez S. i P. małżonków D. Wniosek ten został przez organ potraktowany jako kontynuacja wcześniejszego wniosku złożonego przez I. M. Wojewoda [...] decyzją z [...] września 2018 r., nr [...], odmówił potwierdzenia J. P. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez S. i P. małżonków D. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z 13 listopada 2018 r., nr DAP-WOSRFR-7280-328/2018/KB, uchylił ww. decyzję Wojewody i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Pismem z 8 kwietnia 2019 r. Wojewoda skierował zapytanie do Konsulatu Generalnego RP w [...] rozszerzając zakres i przedmiot poszukiwań a także zwracając się z prośbą o skierowanie do Archiwum Państwowego [...], obwodu [...], ew. innych archiwów/instytucji właściwych miejscowo, prośby o pomoc w odszukaniu dokumentów dotyczących nieruchomości, której właścicielem byli S. (S.) i P. małżonkowie D., położonej w miejscowości [...], gminie [...], powiat [...], dawne województwo [...]. W odpowiedzi wpłynęło zaświadczenie Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w [...] z [...] czerwca 2019 r. oraz [...] marca 2020 r. wraz z pismami [...] Centralnego Archiwum Państwowego z [...] marca 2020 r., z których wynika, że nie znaleziono dokumentów o nieruchomości S. (S.) i P. małżonków D. we wskazanej miejscowości. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wojewoda [...] decyzją z [...] listopada 2020 r., nr [...], odmówił J. P. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez małżonków S. i P. D. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...], dawne województwo [...]. Wojewoda podniósł, iż w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 2 ustawy zabużańskiej, ponieważ nie zostało przez wnioskodawczynię udowodnione, że małżonkowie P. i S. D. byli współwłaścicielami nieruchomości [...], gm. [...] powiat [...]. Przy czym w celu odszukania dokumentów na potwierdzenie, iż ww. byli współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości wnioskodawczyni oraz Wojewoda wystąpili do odpowiednich instytucji państwowych i zagranicznych, lecz w zasobach archiwów do których się zwracali nie odnaleziono takich dokumentów. Dodatkowo Wojewoda podkreślił, że zwrócił się także do Urzędu Miejskiego w [...], tj. miasta, w którym zamieszkali po przybyciu na obecne tereny państwa polskiego spadkobiercy zmarłych podczas II Wojny Światowej P. i S. małżonków D. o kwerendę w dziale ewidencji gruntów, czy osoby te nie podejmowały działań zmierzających do zrealizowania prawa do rekompensaty na podstawie ówcześnie obowiązujących przepisów prawnych. W ewidencji nieruchomości, o którą wnioskowano w ramach rekompensaty za mienie pozostawione poza obecnymi granicami państwa polskiego, mogły bowiem pozostać dokumenty świadczące o prawie własności do nieruchomości w [...]. Poszukiwanie te również nie przyniosły rezultatu. Wojewoda podkreślił, że w aktach sprawy zgromadzono notarialne oświadczenie J. S. z [...] października 2011 r., notarialne oświadczenie J. K. z [...] grudnia 2011 r., oświadczenie C. T. z [...] grudnia 2011 r. na którym Konsul Generalny RP w [...] potwierdził własnoręczność złożonego przez świadka podpisu, a także protokół przesłuchania J. S. z [...] listopada 2016 r. Analizując te dowody Wojewoda stwierdził, że nie jest znane miejsce zamieszkania C. T. w dniu 1 września 1939 r. przez co niemożliwym jest określenie, czy jej oświadczenie spełnia wymogi zawarte w art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej. Przy czym zaznaczył, iż ww. zamieszkiwała w miejscowości [...] w gminie [...] powiatu [...] w dawnym województwie [...] a więc nie była to miejscowość sąsiednia do [...] znajdującego się w innym województwie. Z kolei J. S. w swoim oświadczeniu stwierdziła, że bywała jedynie 2 razy do roku w [...], natomiast do protokołu przesłuchania z [...] listopada 2016 r. zeznała, iż mieszkała rok czasu w [...] ucząc się zawodu, najprawdopodobniej ok. 1939 r. W opinii Wojewody skoro J. S. uczyła się zawodu w [...] jedynie przez rok to, na podstawie przedwojennych przepisów prawnych dotyczących miejsca zamieszkania, [...] nie był jej miejscem zamieszkania, a zatem oświadczenie jej również nie spełnia wymogów art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej. Z kolei odnosząc się do znajdujących się w aktach oświadczeń L. K. i I. G. z [...] września 2018 r., sporządzonych w Konsulacie Generalnym RP w [...], Wojewoda wskazał, że świadkowie oświadczyli, iż S. i P. małżonkowie D. zostali aresztowani w 1940 r. i byli obywatelami polskimi. Opisując mienie świadkowie wymienili pałac ok 800 m² z 12 pokojami oraz drugi dom murowany z 5 pokojami i domy murowane dla robotników, stodołę, spichlerze, oborę dla 100 sztuk bydła i krów oraz byków, chlew murowany dla 200 świń, stajnię murowaną dla 60 szt., 700 szt. drzew owocowych, 500 ha ziemi uprawnej, las około 100 ha, 30 ha łąki, 60 szt. uli oraz serownię. Wojewoda zauważył, że ww. protokoły przyjęcia oświadczenia w zakresie opisu pozostawionego mienia posługują się niemal identycznymi sformułowaniami, co karze z dużą ostrożnością podchodzić do ich wiarygodności. Według organu trudno bowiem zakładać by dwie niezależne od siebie osoby opisując nieruchomość, z którą styczność miały w wieku około 10 i 7 lat we wrześniu 1939 r., czyniły to w sposób rażąco podobny co do treści jak też użytych do jej przekazania sformułowań. Zdaniem Wojewody oświadczenia te z racji wieku w jakim się znajdowali świadkowie w momencie wystąpienia zdarzeń odnośnie, których złożyli zeznania a co z tego wynika braku posiadania przez nich własnej szczegółowej wiedzy w zakresie obejmującym przesłuchanie, nie dowodzą tytułu własności oraz rodzaju powierzchni pozostawionej nieruchomości w [...]. Wojewoda podniósł ponadto, że zarówno oświadczenia J. S. z [...] września 2011 r. jak i J. K. z [...] grudnia 2011 r. oraz C. T. z [...] grudnia 2011 r. nie zostały złożone przed notariuszem bądź też w polskiej placówce konsularnej w kraju zamieszkania świadka, co jest wymagane art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej. Organ zaznaczył również, iż w dniu [...] lipca 2018 r. w obecności pracownika organu oświadczenie złożyła J. B., córka J. P., jednak oświadczenie to także nie spełnia wymogów art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej, gdyż J. B. urodziła się ponad 50 lat po wybuchu II Wojny Światowej, a ponadto jest osobą bliską wnioskodawczyni. Wobec wskazanych okoliczności Wojewoda stwierdził, że żadnego z oświadczeń świadków zgromadzonych w aktach sprawy nie można uznać za spełniającego wymogi zawarte w art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej i oświadczenia te mogą stanowić wyłącznie dowód uzupełniający a nie główny. Nie mogą więc stanowić jedynego dowodu na okoliczność pozostawienia nieruchomości, jej powierzchni i rodzaju - bo takim dowodem mogą być jedynie oświadczenia spełniające wymogi powołanej ustawy. Wojewoda zauważył, że pismem z 24 października 2016 r. zwrócił się do wnioskodawczyni o przedstawienie dwóch świadków spełniających wymogi ustawowe, jednak strona ponownie wskazała jako świadka J. S. Dodatkowo J. K. zmarł i nie ma możliwości jego ponownego przesłuchania. Natomiast protokół przesłuchania I. M., wnuczki S. i P. małżonków D., z [...] lipca 2011 r. nie może stanowić dowodu w sprawie, bowiem świadek jest zainteresowana wynikiem sprawy. Odwołanie od powyższej decyzji Wojewody złożyła J. P. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji pismami z 26 stycznia 2021 r. oraz 8 marca 2021 r. wezwał wnioskodawczynię do przedłożenia oryginałów lub uwierzytelnionych kopii dokumentów świadczących o posiadaniu przez S. i P. małżonków D. przed wybuchem II Wojny Światowej prawa własności do opisanej nieruchomości położonej w miejscowości [...] oraz o posiadaniu przez ww. obywatelstwa polskiego przed wybuchem II Wojny Światowej. Pismem z dnia 1 lutego 2022 r. organ odwoławczy ponowił wezwanie do przedłożenia dokumentów jak wyżej oraz do przedłożenia oryginałów, odpisów lub uwierzytelnionych kopii dokumentów sporządzonych w języku obcym przesłanych przez stronę przy piśmie z dnia 16 grudnia 2021 r. W dniu 7 marca 2022 r. J. P. przedłożyła: uwierzytelnioną kopię uwierzytelnionego tłumaczenia dokumentu [...] Izby Skarbowej w [...] z [...] maja 1915 r., nr [...], skierowanego do Pana [...] Powiatowego Przywódcy Szlachty; uwierzytelnioną kopię koperty z napisami w języku obcym z datą 15 lutego 2021 r.; uwierzytelnioną kopię nadruku w języku obcym; uwierzytelnioną kopię uwierzytelnionego tłumaczenia dokumentu [...] Izby Skarbowej z [...] sierpnia 1914 r., nr [...] skierowanego do Pana [...] Powiatowego Przywódcy Szlachty; uwierzytelnioną kopię planu "[...]" z 1883 r. z napisami w języku obcym oraz uwierzytelnioną mapkę z 1913 r. z napisami w języku obcym. Minister pismem z 22 marca 2022 r. ponownie wezwał wnioskodawczynię do przedłożenia oryginałów, odpisów lub uwierzytelnionych kopii następujących dokumentów, jak we wcześniejszym wezwaniu, informując, że przesłane uprzednio dokumenty nie stanowią dowodów na okoliczność posiadania przez S. i P. małżonków D. prawa własności nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...], dawne województwo [...], przed wybuchem II Wojny Światowej oraz posiadania przez nich obywatelstwa polskiego przed wybuchem II Wojny Światowej. W dniu 20 kwietnia 2022 r. do Ministra wpłynęło pismo J. P. z załączonymi m. in.: uwierzytelnionym tłumaczeniem z języka rosyjskiego koperty adresowanej do J. P., z którego wynika, że nadawcą przesyłki była placówka państwowa "Narodowe archiwum Historyczne [...] w [...]" oraz uwierzytelnionym tłumaczeniem z języka rosyjskiego Rozpatrując przedmiotowe odwołanie Minister podkreślił, że na okoliczność posiadania przez P. D. lub przez P. i S. małżonków D. prawa własności do majątku [...], położonego w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...], dawne województwo [...] J. P. nie przedstawiła żadnych dowodów z dokumentów, tj. ksiąg wieczystych, umowy notarialnej, czy też dokumentów sądowych lub dokumentów pochodzących z archiwum zagranicznego lub polskiego. Natomiast znajdujące się w aktach sprawy informacje ze źródeł historycznych (książka [...] autor Pan R. A., Województwo [...], [...], wydawnictwo Ossolineum strony 383 i 384, wydruk z księgi adresowej Polski z 1930 r. oraz strona internetowa "Pamięć dla Pokoleń") świadczą, że właścicielem majątku [...] przed wybuchem II Wojny Światowej był Rosjanin S. D. Minister podniósł, że wnioskodawczyni przedłożyła oświadczenia dwóch świadków – I. G. i L. K. z dnia [...] września 2018 r., odczytane, przyjęte i podpisane przez nich i Konsula RP w Konsulacie RP w [...], w których oświadczyli, że właścicielami majątku byli S. i P. małżonkowie D. Minister zauważył jednakże, iż świadkowie ci w chwili wybuchu II Wojny Światowej byli niepełnoletni. I. G. urodził się w dniu [...] lipca 1934 r. w [...], a L. K. urodziła się w dniu [...] lipca 1932 r. w miejscowości [...]. Zatem I. G. miał w chwili wybuchu II Wojny Światowej 5 lat, a L. K. miała 7 lat, zatem oboje, z uwagi swój wiek, nie mogli posiadać informacji o posiadaniu prawa własności nieruchomości [...] przez P. i S. małżonków D. Minister podkreślił, że w toku prowadzonego postępowania Wojewoda w celu ustalenia, czy P. D. lub P. i S. małżonkowie D. byli właścicielami majątku [...] wzywał wnioskodawczynię do przedłożenia dowodów na tę okoliczność. Organ wojewódzki również sam pismami z 11 grudnia 2015 r. i 28 kwietnia 2017 r. wystąpił do Wydziału Konsularnego Ambasady RP w [...] w celu uzyskania dowodów z [...] Centralnego Archiwum Państwowego na okoliczność ustalenia, kto był przed wybuchem II Wojny Światowej właścicielem majątku [...] oraz w celu ewentualnego potwierdzenia, że właścicielem majątku [...] był S. D. Ponadto organ I instancji zwracał się w celu uzyskania dowodów na ww. okoliczność oraz, czy i kiedy właściciele lub następcy prawni właścicieli majątku [...] opuścili byłe terytorium RP i repatriowali się do Polski do Archiwum Państwowego w [...] i [...]. Minister zaznaczył, że w Archiwach Zagranicznych nie odnaleziono żadnych dokumentów na okoliczność posiadania przez P. D. lub S. i P. małżonków D. prawa własności majątku [...] przed wybuchem II Wojny Światowej. Ponadto przedłożone do akt sprawy przez wnioskodawczynię dokumenty nie świadczą, że S. i P. małżonkowie D. byli właścicielami przedmiotowego majątku przed wybuchem II Wojny Światowej. Bowiem te pojedyncze dokumenty zostały sporządzone w latach 1913 - 1915, a więc przed odzyskaniem przez Polskę niepodległości w 1918 r. i z uwagi na bardzo odległy czas, który upłynął do wybuchu II Wojny Światowej nie mogą stanowić dowodu na posiadanie prawa własności majątku [...] przed wybuchem II Wojny Światowej. Dodatkowo, jak wynika z pozostałych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, tj. m. in. z pism archiwów polskich i zagranicznych, ww. archiwa nie posiadają w swoich zasobach archiwalnych żadnych dokumentów potwierdzających żądaną okoliczność. Jednocześnie w aktach sprawy brak jest dowodów z dokumentów świadczących, że S. i P. małżonkowie D. byli przed wybuchem II Wojny Światowej właścicielami opisanej nieruchomości. Wobec powyższego, według Ministra, przedłożone przez wnioskodawczynie oświadczenia małoletnich świadków I. G. i L. K. nie mogą stanowić jedynego dowodu na posiadanie przez P. i S. D. prawa własności do nieruchomości położonej w [...]. Przy czym Minister wskazał, iż oświadczenia tych świadków są również sprzeczne z przedłożonymi przez wnioskodawczynię fragmentami książki "[...]", autor R. A., Województwo [...], [...], wydawnictwo Ossolineum strony 383 i 384, wydruk z księgi adresowej Polski z 1930 r. oraz strona internetowa "Pamięć dla Pokoleń", z których wynika, że właścicielem majątku [...] był Rosjanin S. D. Zatem przedłożone przez stronę dokumenty sobie przeczą. Minister podniósł, że z akt sprawy wynika, iż wnioskodawczyni w postępowaniu była aktywna i występowała do Konsulatu Generalnego RP w [...] (Narodowe Archiwum Historyczne [...], Państwowe Archiwum Obwodu [...]), Ambasady RP w Federacji Rosyjskiej, Polskiego Czerwonego Krzyża, a także Ambasady [...] w Polsce w celu ustalenia, czy P. D. lub P. i S. małżonkowie D. byli właścicielami majątku [...]. Jednakże z odpowiedzi otrzymanych z archiwów polskich (Archiwum Państwowe w [...] pismo z 25 listopada 2015 r., znak: [...], Archiwum Państwowe w [...] pismo z 26 lutego 2016 r., znak: [...], Archiwum Akt Nowych z 10 listopada 2009 r., znak: [...]), Polskiego Czerwonego Krzyża (pismo z 20 września 2012 r., znak: [...], pismo z 15 grudnia 2009 r., znak: [...]), archiwów zagranicznych (Narodowe Archiwum Historyczne [...] z 26 stycznia 2010 r., [...], Państwowego Archiwum Obwodu [...] z 20 listopada 2009 r., nr 1[...], [...] Centralnego Archiwum Państwowego pisma z 11 lutego 2016 r., znak: [...], z 5 lipca 2017 r., znak: [...]) oraz pisma Ambasady [...] w Polsce z [...] marca 2010 r., nr [...] wynika, że w archiwach tych nie odnaleziono dowodów potwierdzających posiadanie przez ww. prawa własności majątku [...] przed wybuchem II Wojny Światowej. Nie odnaleziono również dowodów potwierdzających, że właścicielami majątku [...] byli następcy prawni S. i P. małżonków D., tj. N. M. z domu D., I. M., S. D. wskazany jako właściciel majątku [...] przez źródła historyczne. Wobec powyższego Minister stwierdził, że jedynymi znajdującymi się w aktach sprawy dokumentami na okoliczność posiadania prawa własności przez P. D. lub P. i S. D. majątku [...] mogłyby być zeznania i oświadczenia świadków. Minister podniósł, że w aktach sprawy znajdują się: zeznania J. S. (ur. w dniu [...] sierpnia 1924 r.) z [...] listopada 2016 r. i jej oświadczenie z podpisem poświadczonym notarialnie z [...] października 2011 r., oświadczenia: C. T. (ur. w dniu [...] marca 1925 r. w m. [...]) z [...] grudnia 2011 r. z podpisem poświadczonym notarialnie, J. K. (ur. w dniu [...] maja 1925 r.) z podpisem poświadczonym notarialnie, J. B. (ur. w dniu [...] października 1989 r.) oraz zeznanie wnioskodawczyni I. M. z [...] lipca 2011 r. i jej oświadczenie z [...] marca 2013 r. z podpisem poświadczonym notarialnie. Ponadto wnioskodawczyni do odwołania załączyła oświadczenia świadków: I. G. (ur. w dniu [...] lipca 1934 r. w [...]) i L. K. (ur. w dniu [...] lipca 1932 r. w m. [...]) - oba protokoły przyjęcia oświadczeń przez Konsula RP w Konsulacie RP w [...]). W opinii Ministra powyżej wskazane oświadczenia świadków: C. T. J. K., J. B. oraz J. S. nie spełniają wymogów, określonych w art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej, gdyż nie zostały złożone przed notariuszem lub organem prowadzącym postępowanie w sprawie, lecz zostały złożone z podpisami poświadczonymi notarialnie lub z podpisem poświadczonym przez urzędnika [...] Urzędu Wojewódzkiego (oświadczenie J. B.), a ponadto wiedza J. B. urodzonej w 1989 r. pochodzi z opowiadań rodzinnych. Wobec tego w ocenie Ministra ww. oświadczenia nie stanowią dowodu w rozumieniu art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej i nie mogą być jedynymi dowodami na okoliczność posiadania przed wybuchem II Wojny Światowej przez P. D. lub P. i S. małżonków D. prawa własności majątku [...]. Dodatkowo w aktach sprawy znajdują się wspomniane już oświadczenia dwóch świadków – I. G. i L. K., które co prawda były odczytane, przyjęte i podpisane przez Konsula RP w Konsulacie RP, jednakże z uwagi na wiek tych świadków w chwili wybuchu II Wojny Światowej, ocenie Ministra, nie można uznać, że oboje widzieli dokument własności, albo posiadali informację z ksiąg wieczystych lub innego dokumentu urzędowego o posiadaniu prawa własności nieruchomości [...] przez P. i S. małżonków D. Wobec czego według Ministra ww. oświadczenia małoletnich świadków nie mogą stanowić jedynego dowodu na posiadanie przez P. i S. D. prawa własności do nieruchomości położonej w [...]. Minister wskazał, że zeznania J. S. z [...] listopada 2016 r. w formie protokołu, nie wskazały bezpośrednio, że P. D. lub P. i S. D. byli właścicielami majątku [...]. Z zeznania tego wynika jedynie, iż P. i S. D. zamieszkiwali przed wybuchem II Wojny Światowej w majątku [...]. Minister zauważył, że w aktach sprawy znajduje się również zeznanie wnioskodawczyni I. M. z [...] lipca 2011 r., Biorąc zatem powyższe pod uwagę oraz po analizie całości materiału dowodowego, w ocenie Ministra, zeznania J. S. z dnia [...] listopada 2016 r. oraz źródła historyczne (książka Dzieje [...] autor R. A., Województwo [...], [...], wydawnictwo Ossolineum strony 383 i 384, wydruk z księgi adresowej Polski z 1930 r. oraz strona internetowa "Pamięć dla Pokoleń") podważają znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia: C. T. z [...] grudnia 2011 r., J. K., J. B., I. G. i L. K. z [...] września 2018 r., a także oświadczenie J. S. z [...] października 2011 r., a ponadto oświadczenia te nie spełniają wymogów określonych w art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej. W konsekwencji przedstawionego stanu sprawy Minister uznał, że organ I instancji dokonał prawidłowej analizy materiału dowodowego sprawy dotyczącego ustalenia, czy P. D. lub P. i S. małżonkowie D. byli przed wybuchem II Wojny Światowej właścicielami majątku [...]. Minister podkreślił ponadto, że z akt sprawy nie wynika aby P. D. i S. D., których wnioskodawczyni wskazała jako przedwojennych właścicieli nieruchomości położonej w T. posiadali przed wybuchem II Wojny Światowej obywatelstwo polskie. Strona postępowania nie przedłożyła bowiem do akt sprawy dokumentów urzędowych świadczących o posiadaniu przez ww. przed wybuchem II Wojny Światowej obywatelstwa polskiego. W przedstawiony stanie sprawy Minister stwierdził, iż poprzednicy prawni wnioskodawczyni, tj. P. D. i S. D. nie spełnili przesłanek określonych w art. 2 oraz art. 2 w związku z art. 2 ust. 2 ustawy zabużańskiej tj. nie byli przed wybuchem II Wojny Światowej obywatelami polskimi, nie opuścili byłego terytorium RP w związku z wojną rozpoczętą we wrześniu 1939 r., a także nie powrócili na obecne terytorium RP z przyczyn związanych z wybuchem II Wojny Światowej. Natomiast w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty, zarówno strony postępowania, jak i właściciele pozostawionych nieruchomości muszą spełnić łącznie wszystkie przesłanki wynikające z ustawy zabużańskiej , a niespełnienie choćby jednej z przesłanek skutkuje wydaniem przez organ administracji decyzji o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty. Reasumując Minister decyzją z 4 maja 2022 r., nr DAP-WOSRFR-7280-4/2021/KB, utrzymał w mocy odmową decyzję organu I instancji z 26 listopada 2020 r. uznając ją za prawidłową. Skargę na wskazaną decyzję Ministra z 4 maja 2022 r. wniosła J. P. zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest: 1. naruszenie art. 138 kpa w związku z art. 107 § 3 kpa w sytuacji, gdy na podstawie art. 136 § 1 kpa organ odwoławczy przeprowadził dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów, a w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił w sposób dostateczny z powodu których dowodom tym odmówił wiarygodności. 2. naruszenie art. 7 kpa, to jest podstawowej zasady, która obowiązuje również organ odwoławczy przez nie wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy zgodnie z zasada prawdy obiektywnej. 3. naruszenie art. 6 kpa w związku z art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej przez bezzasadne uznanie, że oświadczenie L. K. z [...] września 2018 r. oraz oświadczenie I. G. nie mogą być uznane za dowody w sprawie, gdyż nie spełniają wymogów określonych w tym przepisie. 4. naruszenie art. 77 § 1 kpa oraz art. 80 kpa przez rozpatrzenie materiału dowodowego zebranego w sprawie sposób sprzeczny z zasadami logiki, dokonanie ustaleń faktycznych na niepełnej podstawie i bezzasadne odmówienie wiarygodności dowodom bez należytego uzasadnienia takiego stanowiska. 5. naruszenie art. 8 kpa to jest zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz bezstronności. W związku z zarzuconymi naruszeniami skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 249) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 roku, poz. 329 ze zm. – dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Biorąc pod uwagę powyższe uprawnienia sądu należy uznać, że skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia sprawy stanowiły przepisy ww. ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. - o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2017 r. poz. 2097) – dalej zwanej "ustawą zabużańską". Stosownie do treści art. 2 ustawy z 8 lipca 2005 r. prawo do rekompensaty za mienie pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej przysługuje co do zasady właścicielowi nieruchomości, o ile spełnia on wymagania określone w pkt 1 i 2 powołanego przepisu, tj. był w dniu 1 września 1939 r. obywatelem polskim, zamieszkiwał w tym dniu na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, opuścił je z przyczyn, o których mowa w art. 1 oraz posiada obywatelstwo polskie. W przypadku śmierci właściciela prawo do rekompensaty przysługuje natomiast wszystkim lub niektórym spadkobiercom (art. 3 ust. 2 ustawy). Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie by ubiegający się o rekompensatę mogli zrealizować swoje prawo. Brak spełnienia jednej z nich powoduje wydanie przez organ decyzji o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty (art. 7 ust. 2 ustawy). Z uwagi na tak ukształtowane przesłanki uzyskania prawa do rekompensaty, w postępowaniu administracyjnym wszczętym wnioskiem o przyznanie takiego prawa kluczowa jest kwestia, kto był właścicielem pozostawionej nieruchomości. Tylko bowiem właściciel lub jego spadkobierca może być beneficjentem prawa do rekompensaty, które - zgodnie z wyraźną dyspozycją art. 4 ustawy - jest niezbywalne. Zaznaczyć także należy, że postępowania w przedmiocie rekompensaty za pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej nieruchomości wszczynane jest na wniosek strony (art. 5 ust. 1 ustawy), a ciężar udowodnienia spełnienia przesłanek nabycia prawa do rekompensaty spoczywa na jednostce ubiegającej się o to prawo (por. wyrok por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 17 października 2017 r., I OSK 3458/15, 12 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 1890/16, 22 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 742/10, dostępne, tak jak i pozostałe przywołane niżej orzeczenia, w internetowej bazie orzeczeń: www.nsa.orzeczenia.gov.pl). To ona zatem, zgodnie z art. 6 powołanej ustawy, winna dołączyć do wniosku dowody, które świadczą o pozostawieniu nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej z przyczyn, o których mowa w art. 1, oraz o rodzaju i powierzchni tych nieruchomości. Zdaniem organu w niniejszej sprawie kwestia pozostawienia przez poprzedników prawnych skarżącej mienia poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, nie została udowodniona w sposób dopuszczony w art. 6 ust. 4 ustawy (urzędowy opis mienia, orzeczenie wydane przez były Państwowy Urząd Repatriacyjny, dokumenty urzędowe, w tym sądowe, a także dokumenty pozyskane z archiwów państwowych Republiki Białoruś, Republiki Litewskiej, Federacji Rosyjskiej, Ukrainy lub innych państw) oraz w sposób określony w art. 6 ust. 5 ustawy (oświadczenia dwóch świadków złożone, pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, przed notariuszem, organem prowadzącym postępowanie lub w polskiej placówce konsularnej w kraju zamieszkania świadka, którzy: 1) zamieszkiwali w miejscowości, w której znajduje się nieruchomość pozostawiona poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, lub w miejscowości sąsiedniej; 2) nie są osobami bliskimi - w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147 z późn. zm.) - właścicieli lub spadkobierców ubiegających się o potwierdzenie prawa do rekompensaty). Jak wynika z powyższych przepisów postępowanie dowodowe prowadzone w trybie ustawy zabużańskiej jest ściśle sformalizowane. Nie wystarczy więc samo uprawdopodobnienie pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej, konieczne jest udowodnienie tej okoliczności. Jak wyżej wskazano, w przypadku braku dokumentów zawierających urzędowy opis mienia lub orzeczenia wydanego przez Państwowy Urząd Repatriacyjny, dowodami mogą być oświadczenia dwóch świadków. Ażeby oświadczenia te mogły stanowić dowód w sprawie, muszą zostać złożone w odpowiedniej formie, a sami świadkowie spełniać ustalone przez ustawodawcę wymagania . Jednakże nawet w sytuacji, gdy wymienione wymogi formalne stawiane świadkom i składanym przez nich oświadczeniem zostaną spełnione, nie oznacza to obowiązku automatycznego przyjmowania, że stan rzeczy przedstawia się tak jak w tych oświadczeniach stwierdzono. Podlegają one bowiem jak każdy dowód w sprawie ocenie przez organ administracji, stosownie do art. 77 i art. 80 § 1 k.p.a., a co za tym idzie ich wiarygodność może być podważona. W okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy poza sporem jest, że dokumentów potwierdzających tytuł prawny S. i P. D. do nieruchomości położonych w [...], opisanych w pkt 6 ust. 4 ustawy zabużańskiej skarżąca jak również inicjująca postępowania jej poprzedniczka prawna nie przedłożyły. Bezskuteczne okazały się również próby ich odszukania w urzędach i archiwach krajowych, litewskich i białoruskich. Z kolei z ze złożonych w sprawie oświadczeń sześciu świadków, tylko dwa - złożone przez I. G. i L. K. - mogły by być ewentualnie brane pod uwagę jako spełniające wymogi określone w art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej. Jednakże ich wiarygodność, na co słusznie zwracały uwagę organy, budzić musi istotne wątpliwości, które wykluczają możliwość uznania ich za miarodajny dowód w sprawie. Przede wszystkim bowiem należy zwrócić uwagę, że świadkowie ci w chwili wybuchu wojny mieli odpowiednio 5 i 7 lat. Zatem jako dzieci nie mogli mieć dokładnego rozeznania co do stanu majątkowego obcej rodziny. Zasady doświadczenia życiowego wskazują, że dzieci w tym wieku (jeszcze przed rozpoczęciem edukacji) nie są w stanie określić powierzchni nieruchomości, m.in. ze względu właśnie na wiek, brak zainteresowania takimi informacjami, przeżycia wojenne, nieokreślone relacje z rodziną skarżącej, znaczny upływ czasu. Niemożliwe wręcz jest odnotowanie w pamięci dziecka ilości hektarów stanowiących własność sąsiada lub drobiazgowe wskazanie istniejącej zabudowy, nasadzeń i inwentarza żywego, z zaznaczeniem, że odtworzenie powyższego następuje, jak w niniejszej sprawie, po ponad 70 latach. Pamięć ludzka ze swej istoty nie przechowuje wiernej kopii istniejącej w przeszłości rzeczywistości, gdyż ma charakter generatywny, co sprawia, że jest podatna na zniekształcenia, wywołane choćby percepcją (nawet nieświadomą) różnego rodzaju późniejszych informacji dotyczących danego zdarzenia (okoliczności) przekazywanych przez osoby trzecie. Stąd nie jest możliwym by osoby w ich wieku tak dokładnie opisały sporny majątek. Z powyższych względów zarzut naruszenia art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej należy uznać za bezzasadny. Pozostałe natomiast przedkładane przez strony oświadczenia, bądź złożone zostały przez osoby bliskie (taka sytuacja ma miejsce w przypadku oświadczeń J. S. i J. B.), bądź nie zamieszkujące w tej samej lub sąsiedniej miejscowości (dotyczy C. T. i J. K.), co wykluczało możliwość ich wykorzystania w sprawie z uwagi na nie spełnienie kryteriów określonych w art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej. Wprawdzie oświadczenia niespełniające ustawowych wymagań, mogą co do zasady stanowić dowód w sprawie, gdyż ustawa nie wyłącza zastosowania Kodeksu postępowania administracyjnego, ale mogą zostać potraktowane jedynie jako dowód uzupełniający. Nie mogą zaś stanowić jedynego dowodu na tę okoliczność (abstrahując od oceny wiarygodności tych oświadczeń), gdyż w sytuacji, gdy brak urzędowego opisu mienia bądź orzeczenia wydanego przez były Państwowy Urząd Repatriacyjny, dowodem na okoliczność pozostawienia mienia nieruchomego poza granicami oraz jego powierzchni i rodzaju, mogą być tylko oświadczenia świadków złożone w wymaganej prawem formie (por. Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 września 2014 r. sygn. akt I OSK 371/13). Zasadnie zatem w tych okolicznościach organy orzekające w sprawie odmówiły uznania znajdujących się w sprawie oświadczeń ww. świadków za wiarygodny dowód mający potwierdzać przynależny repatriantowi tytuł prawno-rzeczowy do pozostawionej nieruchomości, a Minister ocenę tę podzielił. Prawidłowo również organ nie uznał za dowody pozwalające na przyjęcie, że małż. D. byli właścicielami majątku [...], dokumentów w postaci książki "Dzieje [...]" autorstwa R. A. Województwo [...], [...], wydawnictwo Ossolineum, wydruku z księgi adresowej Polski 1930 r. wydawnictwo Towarzystwo Reklamy Międzynarodowej oraz wydruku ze strony internetowej "Pamięć dla pokoleń", z którego wynika, że: w okresie międzywojennym majątek [...] był własnością Rosjanina S. D. i liczył 553 hektary. Dwa pierwsze dowody nie świadczą zupełnie o rozmiarze posiadanego majątku. Można z nich jedynie wywieść, że w księdze adresowej Polski z 1930 r. "Pan S. D." figurował tam jako właściciel ziemski [...]. Niewątpliwie te dokumenty posiadają wartość dowodową, jednak należy zgodzić się z organem odwoławczym, że nie mogą samodzielnie potwierdzać czyjegoś prawa własności, a mogą jedynie subsydiarnie w zestawieniu z dokumentami urzędowymi takimi jak np. wyciągi z ksiąg wieczystych, zaświadczać o stanie własności danej nieruchomości. W żadnym razie nie stanowią dowodu na status właścicielski małżonków D. na 1939 r. Dowodem potwierdzającym posiadanie nieruchomości poza obecnymi granicami Polski, jej rozmiar i powierzchnię mogą być tylko dokumenty urzędowe, o których mowa w art. 76 § 1 i 2 k.p.a, a więc dokumenty sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy w zakresie ich działania. Tego rodzaju dowodami nie są również uwierzytelnione kopie uwierzytelnionych dokumentów [...] Izby Skarbowej z dnia [...] sierpnia 1914 r. i z dnia [...] maja 1915 r., uwierzytelnione tłumaczenie z języka rosyjskiego następującej treści: "Plan Guberni [...] powiatu [...] Posiadłości [...] Właścicielki S. D. córki G. sporządzony w 1883 roku, uwierzytelnione tłumaczenie z języka rosyjskiego następującej treści: rysunku dwóch działek o powierzchni 7,6 dziesięcin położonych w majątku [...] guberni [...] położonych w majątku żony radcy stanu S.G. D. z 8 lutego 1913 r. Opisane dokumenty zostały sporządzone bowiem w bardzo odległym okresie od momenty wybuchu w II wojny światowej jak też od momentu opuszczenia byłych terytoriów Rzeczpospolitej Polskiej przez poprzedniczkę prawną skarżącej i nie dowodzą, iż N. M. (spadkobierczyni po S. i P. D.) opuszczając w 1945 r. tereny Rzeczypospolitej Polskiej w dalszym ciągu była właścicielką majątku położonego w [...]. Na przestrzeni lat jakie upłynęły od daty wystawienia tych dokumentów do repatriowania się N. M. mogło dojść do różnych zdarzeń prawnych czy czynności w wyniku, których ona lub jej rodzice mogli przestać być właścicielami spornej nieruchomości. Także plan sytuacyjny z 1883 r. świadczy wyłącznie o tym, iż w tym czasie sporządzono powyższy plan, nie dowodzi jednak że stan taki istniał w 1945r. Ustalenia organów dotyczyły bowiem stanu pozostawionych nieruchomości w latach 1939-1945, a wspomniane dokumenty są wiarygodne jedynie na dzień ich sporządzenia. Ustawa zabużańska jest ustawą szczególną (lex specialis) i dlatego jej przepisy mają pierwszeństwo nad przepisami k.p.a.. Ustawa ta wprowadza obowiązek złożenia stosownej dokumentacji m. in. na okoliczność wykazania prawa własności, rozmiaru majątku (wyroki NSA z 14 lipca 2021 r., sygn. akt I OSK 4125/18, z 6 listopada 2019r., sygn. akt I OSK 2937/18). W ocenie Sądu tego typu zasadniczych wątpliwości i rozbieżności, niedających się wyeliminować w drodze prawidłowo przeprowadzonego przez organ procesu rzetelnej i uzasadnionej argumentacji nie da się tłumaczyć na korzyść wnioskodawczyni. Trudno zatem odmówić racji argumentom organów, które po bardzo wnikliwej analizie materiału dowodowego uznały, że brak jednoznacznych i wiarygodnych dowodów na okoliczność stanu majątkowego małżonków S. i P. D. Z powyższego wynika, że zgromadzone w sprawie dowody nie pozwalają na stworzenie spójnego obrazu stanu własnościowego i faktycznego mienia pozostawionego poza obecnymi granicami RP według stanu na 1 września 1939 r. i według stanu na datę pozostawienia tego mienia, jak tego wymaga art. 11 ust. 5 ustawy. Sąd zwraca w tym miejscu uwagę, że rekompensata za mienie pozostawione poza obecnymi granicami RP jest finansowana ze środków publicznych. Wobec tego prawo do rekompensaty może być zrealizowane, jeżeli wnioskodawca udowodni w sposób niepozostawiający żadnych wątpliwości, że jego poprzednik prawny był wyłącznym właścicielem lub w określonym udziale współwłaścicielem pozostawionego mienia określonego co do rodzaju i powierzchni. Samo wykazanie, że dana osoba była wykazywana w dokumentacji ewidencyjnej jako władający określonym mieniem nie było wystarczające do wykazania zasadności wniosku o przyznanie prawa do rekompensaty. Stan ewidencyjny może bowiem świadczyć np. o samoistnym posiadaniu mienia, posiadaniu zależnym (dzierżawieniu mienia). Tymczasem za tego typu władanie mieniem nie należy się prawo do rekompensaty. Podsumowując, należy podzielić ustalenia faktyczne dokonane w sprawie przez organy, że skarżąca na dowód potwierdzenia przysługiwania S. i P. D. prawa własności do nieruchomości położonej w miejscowości [...] oraz jej rodzaju i powierzchni, nie przedłożyła organom (oprócz ww. opisanych dokumentów archiwalnych) żadnych innych dokumentów urzędowych. Poszukiwania w różnych instytucjach archiwalnych także dały wynik negatywny. Nie można zatem podzielić zarzutu naruszenia art. 6, 7, art. 8 § 1, art. 9, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę zebranych w sprawie dowodów. Z uzasadnienia zaskarżonych rozstrzygnięć wynika, że organy poddały wnikliwej analizie cały zebrany materiał dowodowy. Ponadto, w sposób wyczerpujący wyjaśniły, z zachowaniem reguł swobodnej oceny dowodów, dlaczego w ich ocenie na podstawie zebranych dowodów, ocenianych we wzajemnej łączności ze sobą, nie można jednoznacznie potwierdzić, że osoba, po której skarżąca domaga się rekompensaty była w kluczowym dla sprawy okresie właścicielem bądź współwłaścicielem nieruchomości, których dotyczyło przedmiotowe postępowanie. Za uzasadniony nie można uznać zarzutu naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów tylko dlatego, że wnioski organów, oparte o zgromadzony w aktach sprawy materiał dokumentacyjny są inne, niż twierdzenia strony, przy jednoczesnym zachowaniu przez organ administracji reguł logiki prawniczej, jednoznacznego uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia, a także oparcia się na całości materiału dowodowego rozpatrywanego we wzajemnej łączności ze sobą. Doktryna i orzecznictwo sądów administracyjnych wskazują w sposób wyraźny, że organy winny kierować się wówczas wiedzą oraz tzw. doświadczeniem życiowym, przy zastosowaniu reguł logiki prawniczej. Przy spełnieniu wyżej wymienionych przesłanek organ administracji publicznej może odmówić mocy dowodowej poszczególnym środkom dowodowym, nawet gdy spełniają określone prawem wymagania. Końcowo należy zauważyć, że w rozpatrywanej sprawie skarżąca domaga się potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomość, która w chwili wybuchu wojny miała być własnością S. i P. D. Po ich śmierci w 1940 r. prawo do nieruchomości odziedziczyła ich córka N. M. Po śmierci N. M. całość praw do spadku przypadła jej córce I. Mi., po której spadek z kolei nabyła skarżąca. Z akt sprawy wynika, że N. M. wraz z córka i mężem repatriowali się z terenów, które w wyniku wojny zostały odebrane Rzeczypospolitej Polskiej. Zarówno daty i miejsca zgonu poprzedników prawnych skarżącej, jak i krąg ich spadkobierców wynikają przy tym niezbicie ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów. Tak więc z akt sprawy wynika, że osobą, która miała pozostawić przedmiotową nieruchomość poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej była N. M., a S. i P. D.’ zmarli przed zakończeniem wojny i nie opuścili byłego terytorium Rzeczypospolitej. Wbrew stanowisku organów, treść art. 1 i 2 przywołanej ustawy nie wskazuje jednak, by ustawodawca uzależniał przyznanie prawa do rekompensaty od przesłanki pozostawienia nieruchomości przez jej właściciela z dnia 1 września 1939 r. Należy zatem stwierdzić, że brzmienie art. 1 i 2 ustawy o prawie do rekompensaty jest wyraźne i należy rozumieć te przepisy w taki sposób, że zasady realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej stosuje się do osób, które na skutek innych okoliczności związanych z wojną rozpoczętą w 1939 r. były zmuszone opuścić terytorium Rzeczypospolitej. Raz jeszcze podkreślić należy, że przepisy te nie zawierają żadnych innych warunków, które winien spełnić właściciel pozostawionego mienia lub jego spadkobierca, poza zawartymi w art. 1 i 2 powołanej ustawy. Dlatego też nieuprawnione jest wprowadzenie przez organ administracji publicznej, właściwy do przyznania rekompensaty, dodatkowego (pozaustawowego) warunku, jakim jest posiadanie własności pozostawionej nieruchomości przez osobę repatriującą się konkretnie w dniu 1 września 1939 r. Omawiane przepisy nie ustanawiają takiego wymogi także w stosunku do spadkobierców takiej osoby. Uchybienie to pozostaje jednak bez wpływu na dokonaną przez organ ocenę, gdyż jak wskazano wyżej prawidłowe jest stanowisko organu dotyczące braku wypełnienia podstawowej przesłanki warunkującej przyznanie rekompensaty tj. przedstawienia dowodów, które świadczą o pozostawieniu nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej oraz o rodzaju i powierzchni tych nieruchomości. Reasumując Sąd uznał, że organy obu instancji przeprowadziły postępowanie z poszanowaniem wszystkich zasad k.p.a., zebrały i zgromadziły możliwy do odnalezienia w warunkach tej sprawy materiał dowodowy, który następnie w sposób wyczerpujący i wszechstronny rozważyły, a wyniki ten oceny, przeprowadzonej zgodnie z art. 80 k.p.a., znalazły odzwierciedlenie w prawidłowo sporządzonych uzasadnieniach decyzji - zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku