I SA/Wa 1671/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia 20 grudnia 2021 r. nr XLII/336/21 w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność organu postanawia: odrzucić skargę.

Rada Gminy [...] uchwałą nr XLII/336/21 z 20 grudnia 2021 r. w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy [...] - działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2021 r., poz. 1372 ze zm.), dalej jako u.s.g., w związku z art. 229 pkt 3 k.p.a. - uznała skargę M. S. złożoną 1 grudnia 2021 r. za niezasadną. Pismem z 12 styczna 2022 r. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powołaną uchwałę Rady Gminy [...] z 20 grudnia 2021 r. zarzucając zaskarżonej uchwale, że jest niezgodna z przepisami i stanem faktycznym oraz narusza interes prawy skarżącego, co skarżący obszernie uzasadnił w treści skargi. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, wskazując na niedopuszczalność skargi. Przytaczając orzecznictwo sądów administracyjnych podkreślił, że niedopuszczalna jest skarga do sądu administracyjnego na uchwałę rady gminy w sprawie rozpatrzenia skargi powszechnej na działalność wójta (burmistrza, prezydenta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych (art. 229 pkt 3 k.p.a.). W materii tej rada podejmuje uchwałę, którą doręcza skarżącemu, zawiadamiając go tym samym o sposobie rozpatrzenia skargi (art. 238 k.p.a.). Zatem są to działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków unormowane przepisami działu VII kpa a więc nie mają formy aktu lub czynności o jakich mowa w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259), dalej jako p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie wskazać należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a.) Zgodnie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Podkreślić należy, że w ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje, się że w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. np. wyrok NSA z 24 listopada 2011 r., sygn. II OSK 1961/11 oraz postanowienia NSA z: 20 stycznia 2021 r., sygn. III OSK 3694/21; 1 marca 2010 r. sygn. II OSK 478/09; 25 lutego 2009 r. sygn. II OSK 241/09). W postępowaniu skargowym uregulowanym w dziale VIII k.p.a., które jest jednoinstancyjnym postępowaniem uproszczonym, nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, a w konsekwencji nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej, ale czynnością materialno-techniczną. Stosownie do art. 237 § 3 k.p.a. o sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego, przy czym elementy składowe tego zawiadomienia określa art. 238 § 1 k.p.a. Nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego, nie jest ono także innym, niż decyzje i postanowienia, aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych i to zarówno w sytuacji, gdy ze skargą do sądu administracyjnego na uchwałę podjętą w trybie działu VIII k.p.a. występuje osoba inicjująca postępowanie skargowe uregulowane w tymże dziale k.p.a., jak i w sytuacji, gdy ze skargą do sądu administracyjnego występuje pracownik urzędu gminy, którego uchwała podjęta w ww. trybie dotyczy. Uchwała podjęta przez radę gminy (miasta) w trybie postępowania skargowego regulowanego przepisami k.p.a. nie może być w żadnym wypadku kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 u.s.g. Skarga wniesiona w trybie Działu VIII k.p.a., uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne uproszczone, które kończy się nie decyzją administracyjną w sposób władczy kształtującą sytuację prawną adresata, lecz czynnością materialno-techniczną, tj. zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy (por postanowienie NSA z 14 października 2016 r., sygn. akt I OSK 2091/16). Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że złożona przez M. S. skarga nie dotyczy żadnej z form działalności administracji publicznej wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-9 p.p.s.a. Złożona do Sądu skarga dotyczy uchwały Rady Gminy [...] stanowiącej odpowiedź organu na skargę M. S. na działalność Wójta Gminy [...]. Uchwała ta stanowi zawiadomienie o sposobie załatwienia sprawy i jako czynność materialno-techniczna nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.