I SA/Wa 1502/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Justyna Wtulich po rozpoznaniu w dniu 19 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata A.Z. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić adwokatowi A.Z. przyznania wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Wyrokiem z dnia 10 listopada 2016 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] . Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2017 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata oraz umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. , na pełnomocnika skarżącego został wyznaczony adwokat – A.Z. . W dniu 22 sierpnia 2017 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęła opinia prawna o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej z dnia 18 sierpnia 2017 r. sporządzona przez pełnomocnika z urzędu. Z tego względu, zarządzeniem z dnia 24 sierpnia 2017 r. zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. o wskazanie, w terminie 7 dni, daty zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu. W dniu 8 września 2017 r. (data stempla biura podawczego) Okręgowa Rada Adwokacka w W. poinformowała, że adwokat - A.Z. została zawiadomiona pismem z dnia 5 lipca 2017 r., o wyznaczeniu jej pełnomocnikiem z urzędu. Pismo to doręczono pełnomocnikowi w dniu 18 lipca 2017 r., na potwierdzenie czego dołączyła wydruk ze strony internetowej Poczty Polskiej. Skoro zatem pełnomocnikowi doręczono ww. zawiadomienie w dniu 18 lipca 2017 r. to 30 – dniowy termin do wniesienia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej upływał z dniem 17 sierpnia 2017 r. Z akt sprawy wynika, że opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została sporządzona i nadana w placówce Poczty Polskiej w dniu 18 sierpnia 2017 r. (data stempla pocztowego), a zatem z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 t.j.) zwanej dalej P.p.s.a. wyznaczony adwokat, radcy prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przechodząc do oceny wniosku o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu wskazać należy, że przepis art. 250 P.p.s.a. nie nakłada obowiązku uwzględnienia każdego wniosku pełnomocnika o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzja o przyznaniu pomocy prawnej oznacza bowiem, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to konieczność ustalenia przez Sąd (referendarza sądowego), czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona (tak: w postanowieniu NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt I OZ 1226/13; por. także: wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2010 r. sygn. akt I FSK 1648/08; postanowienie NSA z dnia 21 października 2010 r. sygn. akt II FSK 83/09). Nie budzi przy tym większych wątpliwości, że w ramach oceny referendarza sądowego czy pomoc prawna w sprawie została rzeczywiście udzielona mieści się nie tylko zbadanie dokonania przez pełnomocnika z urzędu jakichkolwiek czynności procesowych, ale również ocena czy działania te wykonywane były z zachowaniem należytej staranności. W niniejszej sprawie należy odmówić przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu, gdyż pełnomocnik w istocie pomocy prawnej skarżącemu nie udzielił. Wskazać należy, że sporządzona przez pełnomocnika opinia prawna o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 10 listopada 2016 r. została sporządzona od prawomocnego orzeczenia, a ponadto zostało wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu do jej złożenia. Sporządzenie opinii w sytuacji, gdy od wyroku Sądu z dnia 10 listopada 2016 r. stronie nie służył już żaden środek zaskarżenia, a ponadto wniesienie opinii z uchybieniem ustawowego terminu nie można zatem uznać, za rzeczywistą pomoc prawną udzieloną stronie. Z powyższych względów odmówiono pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 250 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.