I SA/Wa 147/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.) sędzia WSA Jolanta Dargas asesor WSA Nina Beczek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi O. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę.

Zaskarżonym postanowieniem z [...] listopada 2022r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej jako SKO/organ) działając na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt. 1 k.p.a., oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz. U. z 2018r., poz. 570) i art. 134 kpa, stwierdziło niedopuszczalność odwołania O. P. (dalej jako skarżąca) od zawiadomienia Prezydenta [...] znak: [...] o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o ustalenie prawa do jednorazowego świadczenia z tytułu urodzenia się dziecka, u którego zdiagnozowano ciężkie i nieodwracalne upośledzenie umysłowe albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu. Organ podał, że wniosek skarżącej wpłynął do organu pierwszej instancji 20 lipca 2022r. podczas gdy roczny termin liczony od daty urodzenia dziecka upływał w dniu W podstawie prawnej wskazano na treść art. 10 ust. 4 z dnia 4 listopada 2016r o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem" (Dz.U. z 2020 r., poz. 1329 i z 2022r., poz. 2140, dalej jako ustawa). W skardze na ww postanowienie skarżąca zarzuciła SKO naruszenie: 1. art. 10 ust. 4 ustawy poprzez jego błędną wykładnię, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne przyjęcie, że termin wskazany ww przepisie ma charakter materiaInoprawny i nie podlega przywróceniu; 2. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci: a) art. 58 i art. 59 kpa poprzez ich niezastosowanie; b) art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie słuszny interes skarżącej. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia organu II instancji i organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, ewentualnie zmianę rozstrzygnięcia i przyznanie powyższego świadczenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Sąd zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. SKO orzekało jedynie o możliwości wniesienia środka odwoławczego w stosunku do pisma zawiadamiającego o pozostawieniu wniosku skarżącej bez rozpoznania, a nie o istocie sprawy. Chybione są zatem zarzuty co do naruszenia przez ten organ art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa. Jak zasadnie podał organ, tak I jak i II instancji, zgodnie z art. 10 ust. 4 ustawy wniosek o ustalenie prawa do jednorazowego świadczenia składa się w terminie 12 miesięcy od dnia narodzin dziecka, natomiast wniosek złożony po tym terminie - pozostawia się bez rozpoznania. Przepis jest jednoznaczny i nie uzależnia skuteczności złożenia wniosku od daty ustalenia niepełnosprawności dziecka lecz ściśle wiąże jego skuteczność z datą porodu. Organ I instancji nie mógł zatem, wbrew woli ustawodawcy, sam zmienić rozumienie ww przepisu i termin składnia wniosku "przesunąć" w zależności od konkretnego przypadku i każdorazowo liczyć go nie od daty urodzenia dziecka lecz od daty postawienia diagnozy czy pojawienia się objawów choroby, gdyż art. 10 ust. 4 ustawy wprost nakazuje mu pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Pismo informujące o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania nie stanowi decyzji ani też postanowienia – a zatem SKO, stosując art. 134 kpa, nie naruszyło prawa. W przypadku pozostawienia wniosku bez rozpoznania przez organ I instancji nie było możliwe rozpatrzenie odwołania lecz wyłącznie stwierdzenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], że jego wniesienie było niedopuszczalne. Przepisy ustawy z 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem" nie przewidują możliwości wniesienia wniosku o przyznanie jednorazowego świadczenia po upływie wskazanego w nich terminu 12 miesięcy od dnia urodzenia się dziecka. Określony w ww ustawie termin (jako termin zawity) nie podlega przywróceniu, SKO nie stosowało przy tym przywołanego w skardze art. 58 i 59 kpa, niezasadny jest zatem zarzut naruszenia ww przepisów. Skutkowało to oddaleniem skargi (art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).