I SA/Wa 1192/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jolanta Dargas, sędzia WSA Magdalena Durzyńska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 listopada 2023 r. sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2023 r. nr KO C/565/Op/23 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę.

Postanowieniem z 5 kwietnia 2023 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie stwierdziło niedopuszczalność zażalenia K. K. na postanowienie Prezydenta [...] z 1 grudnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym; Pismem z 26 września 2022 r. [...] Centrum Pomocy Rodzinie zawiadomiło K. K. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie zwrotu należności z tytułu opłaty za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej Wnioskiem z 2 listopada 2022 r. K. K. wniósł o zawieszenie powyższego postępowania. Postanowieniem z 1 grudnia 2022 r. Prezydent [...] odmówił zawieszenia postępowania. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł K. K.. Postanowieniem z 5 kwietnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie stwierdziło niedopuszczalność powyższego zażalenia. Organ odwoławczy podniósł, że w myśl art. 144 k.p.a. przepisy dotyczące niedopuszczalności odwołania mają odpowiednie zastosowanie do zażaleń. Kolegium wskazało następnie, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy zażalenie, gdy kodeks tak stanowi (art. 141 § 1 k.p.a.). Oznacza to, że zażalenie przysługuje jedynie wówczas gdy prawo do jego wniesienia wynika z przepisu prawa. Z kolei stosownie do art. 101 § 3 k.p.a. zażalenie służy na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania. Zdaniem organu odwoławczego, z treści powołanego przepisu nie można wywieść, że zażalenie przysługuje na odmowę zawieszenia postępowania. Zasadność wydania takiego postanowienia może być bowiem przez stronę kwestionowana w odwołaniu od decyzji kończącej postępowanie w sprawie (art. 142 k.p.a. - "Postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji."). Organ odwoławczy dodał, że w zaskarżonym postanowieniu organ pierwszej instancji zawarł prawidłowe pouczenie, że na wskazany akt nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie złożył K. K. zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie prawa poprzez niedostrzeżenie podstawowych błędów w postępowaniu prowadzonym przez Prezydenta [...] zakończonym wydaniem postanowienia z 1 grudnia 2022r. Powołując się na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej jako "k.p.a."). Stosownie do powołanych przepisów organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia oraz uchybienie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Z treści art. 134 k.p.a. wynika, że w postępowaniu zainicjowanym wniesieniem środka odwoławczego (zażalenia) organ odwoławczy zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania czy wniesione zażalenie jest dopuszczalne. W przypadku zaś ustalenia, że na postanowienie zażalenie nie służy organ odwoławczy zobowiązany jest do stwierdzenia - w formie postanowienia – niedopuszczalności tego środka odwoławczego, co nie pozwala na przystąpienie przez organ do merytorycznego rozpatrzenia danej sprawy administracyjnej. W niniejszej sprawie organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność wniesionego przez skarżącego zażalenia na postanowienie Prezydenta [...] z 1 grudnia 2022 r. o odmowie zawieszenia postępowania podnosząc, że przepisy k.p.a. nie przewidują uprawnienia do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania. Uprawnienie takie ustawodawca przewidział bowiem tylko w odniesieniu do postanowień wydanych w sprawie zawieszenia postępowania lub odmowy podjęcia zawieszonego postępowania. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organ odwoławczy dokonał prawidłowej wykładni przepisów postępowania administracyjnego. Jak bowiem jednoznacznie stanowi art. 101 § 3 k.p.a. stronie przysługuje zażalenie wyłącznie na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania. Poza zakresem powołanego przepisu ustawodawca pozostawił zatem postanowienia wydane w sprawie odmowy zawieszenia postępowania. Stanowisko to znajduje w pełni potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych zapadłym na tle art. 101 § 3 k.p.a., gdzie trafnie stwierdzono, że na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego zażalenie nie przysługuje (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 340/13, Lex nr 1486961). Wskazać również trzeba na dokonaną ustawą z 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18) nowelizację przepisów k.p.a., która weszła w życie z dniem 11 kwietnia 2011 r. Zmiana ta polegała, między innymi, na dodaniu w art. 101 k.p.a. § 3, zgodnie z którym zażalenie służy również na postanowienie w sprawie "odmowy podjęcia zawieszonego postępowania." W orzecznictwie sądów administracyjnych trafnie stwierdzono, że treść art. 101 § 3 k.p.a. w obecnym brzmieniu należy odczytywać w ten sposób, że zażalenie przysługuje jedynie na postanowienie o zawieszeniu postępowania oraz na postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2509/12, Lex nr 1497938). Celem wskazanej nowelizacji było zatem pozostawienie środka zaskarżenia (zażalenia) na postanowienia tamujące postępowanie administracyjne (zawieszenie postępowania, odmowa podjęcia zawieszonego postępowania) i jednocześnie wyłączenie możliwości zaskarżania postanowień, które nie wstrzymują biegu postępowania administracyjnego (odmowa zawieszenia postępowania). Nie można więc obecnie interpretować art. 101 § 3 k.p.a. w ten sposób, że zwrot "w sprawie zawieszenia" oznacza również postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania. Zwrot ten należy rozumieć w węższym znaczeniu. Obejmuje on jedynie zawieszenie postępowania i odmowę podjęcia zawieszonego postępowania. Skoro zatem na postanowienie Prezydenta [...] o odmowie zawieszenia postępowania zażalenie nie przysługiwało, to wniesiony przez skarżącego środek zaskarżenia w postaci zażalenia organ odwoławczy musiał uznać za niedopuszczalny. Prawidłowo w tej sytuacji Kolegium wydało postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. Wobec powyższego Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Organ odwoławczy nie mógł bowiem przystąpić do rozpatrzenia wniesionego przez skarżącego zażalenia, gdyż naraziłby się na zarzut rażącego naruszenia prawa. Z tych przyczyn postawiony w skardze zarzut błędów w postępowaniu prowadzonym przez Prezydenta [...] zakończonym postanowieniem z 1 grudnia 2022 r. nie mógł mieć wpływu na prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634) orzekł jak w sentencji. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 3 powołanej ustawy, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest, między innymi, postanowienie kończące postępowanie. Taki zaś charakter miało zaskarżone postanowienie.