I SA/Wa 105/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.) Sędzia WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu 6 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz A. Z. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Decyzją z [...] listopada 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej też jako organ/kolegium) utrzymało w mocy własną decyzję z [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2015 r., nr [...] uchylającej orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w [...] z [...] września 1954 r. nr [...] o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w [...], przy [...], ozn. jako dz. ew. nr [...] z obr. [...]. Skargę od powyższej decyzji wniósł A. Ż., zarzucając jej nierozpoznanie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożonego [...] marca 2020r. oraz naruszenie art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 256, dalej jako kpa). Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji wydanej w I instancji oraz o zwrot kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2019, poz. 2167, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako ppsa), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Ponadto wskazać należy, że Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, ale rozstrzyga jedynie w granicach danej sprawy, jak stanowi art. 134 § 1 ppsa przy czym stosownie do art. 135 ppsa Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Stroną postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym zarówno w pierwszej jak i drugiej instancji był A. P., do którego skierowane zostały obie decyzje. Jak wynika z nadesłanego do akt sprawy tłumaczenia przysięgłego odpisu aktu zgonu, A. P. zmarł [...] kwietnia 2020 r. - a zatem po wydaniu decyzji w I instancji ale przed wydaniem decyzji w II instancji. Konsekwencją śmierci osoby fizycznej jest utrata przez taką osobę zdolności prawnej i tym samym zdolności do bycia stroną postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w stosunku do osoby zmarłej nie można prowadzić postępowania ani wydać decyzji. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wypracowany został pogląd, że wydanie decyzji w takich okolicznościach wiąże się z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, niezależnie od tego, czy organ wiedział o śmierci strony jak również od tego, czy jego niewiedza była zawiniona (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1389/17). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę pogląd ten podziela. Mając na uwadze zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 15 kpa) spadkobiercy strony, którzy wchodzą do postępowania z mocy samego prawa (art. 30 § 4 kpa) muszą mieć zapewniony udział także w postępowaniu prowadzonym w II instancji i możliwość przedstawienia swego stanowiska w sprawie. Niezależnie zatem od podniesionych w skardze zarzutów należy stwierdzić nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na wydanie jej w warunkach rażącego naruszenia prawa i dlatego na podstawie art. 145 § 2 ppsa orzeczono jak w sentencji. Rozpoznając ponownie sprawę organ ustali krąg stron postępowania z uwzględnieniem następców prawnych A. P. i przeprowadzi postępowanie odwoławcze z udziałem wszystkich stron. O zwrocie kosztów orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ppsa. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1842).