I SA/Sz 122/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska, Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy [...] po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi I. J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2026 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz strony skarżącej I. J. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ("organ odwoławczy", "organ II instancji") decyzją z 12 stycznia 2026 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu P. i Miasta S. z siedzibą w S. ( "organ I instancji") z 23 października 2025 r. nr [...] w sprawie przyznania I. J. (dalej: "Producent", "Strona", "Skarżąca") płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020). Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: Producent za pośrednictwem aplikacji e-WniosekPlus 18 czerwca 2023 r., złożył wniosek, w którym ubiegał się przyznanie płatności w ramach Wariantu 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki do powierzchni [...] ha. Organ I instancji 14 lutego 2024 r. wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przyznał łącznej kwocie [...]zł. Wskazał, że aktualna powierzchnia kwalifikująca się do płatności względem działek A1 - [...] ha i B1 - [...] ha jest mniejsza od maksymalnego kwalifikowalnego obszaru o [...] ha (dz. A1) oraz o [...] ha (dz. B1). Suma powierzchni wykluczonych wynosiła [...] ha. Strona wniosła odwołanie, w którym podniosła, że organ I instancji nie wskazał jakie elementy na spornej działce zostały wykluczone z płatności, a jedynie ograniczył się do podania powierzchni wykluczenia. Wniosła także o przeprowadzenie oględzin z przedmiotowej nieruchomości oraz o uchylenie decyzji i przyznanie płatności do całej powierzchni deklarowanej. Organ II instancji decyzją 8 maja 2024 r. nr [...] uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po powtórnej analizie całego materiału dowodowego, organ I instancji wydał 10 czerwca 2024 r. decyzję nr [...]. Organ przyznał płatność w łącznej kwocie [...]zł. Wskazał, że aktualna powierzchnia kwalifikująca się do płatności względem działek A1 - [...] ha i B1 - [...] ha jest mniejsza od maksymalnego kwalifikowalnego obszaru o [...] ha (dz. A1) oraz o [...] ha (dz. B1). Suma powierzchni wykluczonych wynosiła [...] ha. Strona również od tej decyzji wniosła odwołanie. Stwierdziła, że organ I instancji nie wskazał jakie elementy na spornej działce zostały wykluczone z płatności a jedynie ograniczył się do podania powierzchni wykluczenia. Zdaniem Strony nie wypełnił również zaleceń zamieszczonych przez organ II instancji w uprzednio wydanej decyzji. Strona oświadcza ponadto, że zleciła wykonanie opracowania mapy działki z opisem użytkowania poszczególnych jej części. W dniu 3 czerwca 2025 r. organ zobowiązał Stronę do złożenia dokumentów w postaci mapy działki z opisem poszczególnych części oraz tego w jaki sposób są one użytkowane. Natomiast 30 czerwca 2025 r. Strona przedłożyła mapę działki z oznaczeniem sposobu ich użytkowania. Organ II instancji decyzją z 11 sierpnia 2025 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W dniu 23 października 2025 r. po powtórnej analizie całego materiału dowodowego, organ I instancji przyznał płatność w łącznej kwocie [...]zł. Wskazał, że aktualna powierzchnia kwalifikująca się do płatności względem działek A1 - [...] ha i B1 - [...] ha jest mniejsza od maksymalnego kwalifikowalnego obszaru o [...] ha (dz. A1) oraz o [...] ha (dz. B1). Suma powierzchni wykluczonych wynosiła [...] ha. W dniu 13 listopada 2025 r. Strona kolejny raz wniosła odwołanie. Nie zgodziła się z wykluczeniem z płatności [...] ha i stwierdziła, że użytkuje gospodarstwo na całości deklarowanej powierzchni. Po rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu w pierwszej kolejności przytoczył przepisy prawa, tj. § 2, § 15 ust. 3, § 36a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 415 ze zm.; dalej: "rozporządzenie r-ś-k"); art. 70 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 347, str. 549 ze zm.; dalej: "rozporządzenie nr 1306/2013"). Dokonując natomiast analizy wyznaczonej przez Stronę granicy działki rolnej w granicach działki ewidencyjnej na załącznikach graficznych oraz informacji zawartych w zintegrowanym systemie zarządzania i kontroli, organ II instancji stwierdził, iż zasadnym było pomniejszenie względem działek A1 - [...] ha i B1 - [...] ha o [...] ha (dz. A1) oraz o [...] ha (dz. B1). Suma powierzchni wykluczonych wyniosła [...] ha. Organ uzasadniał, że oceny powierzchni trwałych użytków zielonych dokonano na podstawie aktualnej ortofotomapy obrazującej stan faktyczny na gruncie w dacie 8 maja 2023 r. Na ortofotomapie widoczne są obszary, którym jednoznacznie nie można przypisać kwalifikacji do płatności tj. trwałe użytki zielone, gdyż są to obszary zadrzewień zlokalizowane w środkowej oraz północnej części działki (zaznaczona na mapie kolorem niebieskim). Powierzchnia zakwalifikowana do płatności jako trwały użytek zielony, nie została pomniejszona o obszary zacienione. Widocznych na ortofotomapie z roku 2023 trwałych wyłączeń oraz obszarów nieużytkowanych jako trwałe użytki zielone, nie można zakwalifikować do powierzchni maksymalnego kwaliflkowalnego obszaru. W decyzji znalazł się obraz działki z systemu IACSPlus wraz z terenami wykluczonymi w kolorze czarnobiałym z legendą sugerującą oznaczenia w kolorze fioletowym – obszar działki zakwalifikowany do płatności i niebieskim – obszary wyłączone z płatności. W opinii organu II instancji zasadnie ustalono łączną powierzchnię przedeklarowania, która wynosi [...] ha, na działce [...]. W dalszej kolejności organ II instancji odniósł się do uwag zawartych w odwołaniu i w tym zakresie wskazał, że mapa zawarta w decyzji obrazuje stan faktyczny na gruncie w dacie 8 maja 2023 r. Na ortofotomapie widoczne są obszary, którym jednoznacznie nie można przypisać kwalifikacji do płatności tj. trwałe użytki zielone, gdyż są to obszary zadrzewień zlokalizowane w środkowej oraz północnej części działki (zaznaczone na mapie kolorem niebieskim). Organ podkreślił, że grunty zgłaszane do płatności winny być utrzymywane w dobrej kulturze rolnej przez cały rok kalendarzowy. Jednocześnie zwrócił uwagę, że składając wniosek Strona powinna corocznie dokonać weryfikacji w terenie i zgłosić do płatności teren faktycznie uprawiany. W decyzji organu I instancji w sposób jasny i klarowny przedstawiono przepisy, na których organ oparł swoje rozstrzygnięcie wskazując przy tym powierzchnię wykluczenia. Tu ponownie organ wskazał na zdjęcia ortofotomapy, gdzie widoczne miały być tereny wyłączone z użytkowania,w szczególności dotyczy to środkowej oraz północnej części działki. Organ II instancji podkreślił, że pomniejszenia związane z zaistnieniem na deklarowanej działce wyłączeń obszaru kwalifikującego się do przyznania płatności były możliwe do wykrycia przez Stronę podczas składania wniosku o przyznanie płatności na rok 2023. Tymczasem Strona zadeklarowała do płatności grunty rolne o powierzchni większej od powierzchni uprawnionej do płatności (zadeklarowano tereny zakrzaczone i zadrzewione, obszary nieużytkowane rolniczo). Skarżąca winna była podczas składania wniosku wyrysować powierzchnię uprawnioną zgodnie ze stanem faktycznym. Jednocześnie błąd (zawyżenie powierzchni) nie jest błędem, którego Producent nie mógł wykryć w zwykłych okolicznościach, trzeba bowiem pamiętać, iż za rzetelność danych we wniosku o przyznanie płatności odpowiada każdy rolnik. Producent powinien, jako beneficjent i osoba bezpośrednio zaangażowana w prowadzenie działalności rolniczej na deklarowanym do wsparcia areale być najlepiej zorientowanym co do zakresu w jakim grunt ten jest użytkowany rolniczo zgodnie z normami (to powołano wyrok NSA z dnia 26 maja 2010 r., sygn. akt II GSK 609/09). Zdaniem organu II instancji nieprawdą jest, że organ I instancji nie odniósł się do wyjaśnień oraz do złożonej w toku postępowania przez Stronę mapy. Organ I instancji zauważył, że na załączonych zrzutach widoczna jest deklaracja tych samych działek do płatności w aplikacji eWniosekPlus, jednakże z roku 2025. Porównując deklarowane powierzchnie z roku 2023 i aktualnie deklarowane powierzchnie (które zostały dołączone Jako załączniki w odpowiedzi na wezwanie), fragmenty działek, które zostały wykluczone z płatności w 2023 r, nie są już deklarowane, Jest to dowód na to, że Strona miała świadomość, które fragmenty wychodzą poza maksymalny obszar kwalifikowany (MKO). Organ podał, że przedłożona mapa nie stanowi dowodu potwierdzającego użytkowanie przez Stronę w roku 2023. Organ zwrócił uwagę, że zgodnie z prośbą Strony przedstawił wyłączenia na mapie, wskazując konkretne obszary niekwalifikujące się do płatności, to Strona wbrew swoim twierdzeniom nie przedstawia żadnych dowodów świadczących o tym, że działki były użytkowane na całości deklarowanej powierzchni. Natomiast odnosząc się do prośby o przeprowadzenie oględzin w obecnym czasie, organ uznał że jest to niezasadne z uwagi na upływ czasu od momentu złożenia wniosku o płatność, czyli w 2023 roku, w którym naliczono pomniejszenie. Od dnia, w którym złożono wniosek o płatność na 2023 rok, stan faktyczny nieruchomości uległ naturalnym zmianom, co uniemożliwia rzetelne ustalenie jej stanu w okresie, do którego odnosi się decyzja. Wzrost roślinności, naturalne procesy wegetacji, ewentualne zabiegi agrotechniczne wykonane po spornym okresie, a także czynniki klimatyczne sprawiają, że oględziny nie dostarczyłyby wiarygodnych informacji na temat sposobu utrzymania gruntu w danym roku kalendarzowym. Organ zauważył jednocześnie, że Strona oświadczyła, że zostało przez nią zlecone wykonanie opracowania mapy działki z opisem użytkowania poszczególnych części, których nie dostarczyła do dnia wydania decyzji. Organ II instancji ustosunkował się również do prośby Strony, w zakresie przesłuchania pełnomocnika na okoliczność stanu faktycznego w roku 2023 z uwzględnieniem odniesienia się do okazania mapy. Organ II instancji uznał to za niezasadne, ponieważ Strona działa przez pełnomocnika i ma wiedzę jakie tereny zostały wykluczone, zostało to jasno i klarowane wskazane w decyzji organu I instancji z powołaniem się na mapę, a Strona odniosła się do tego w treści złożonego odwołania. Według organu II instancji wystarczająco wyjaśniono Stronie, że przeprowadzając kontrolę administracyjną wniosku, oceniono dostępne dane GIS, tj.: poprawność wyznaczenia wektorowych granic odniesienia dla działki ewidencyjnej w powiązaniu z obrazem ortofotomapy, mając na uwadze widoczne granice użytkowania, analizę powierzchni sąsiednich działek ewidencyjnych, oraz poprawność wyznaczenia pól zagospodarowania na ortofotomapie. Pomiar został wykonany na podstawie ortofotomapy będącej elementem systemu LPIS i stanowiącej podstawowy materiał wykorzystywany do oceny kwalifikowalności deklarowanych powierzchni, powstałej ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych, przetworzonych do postaci metrycznej. Organ I instancji trafnie również wskazał, że ortofotomapy cyfrowe stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania i użytkowania gruntów, to jest stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki. W przypadku pomiaru na ortofotomapie nie występuje błąd tolerancji pomiaru, skutkiem czego pomiar ten jest bardziej dokładny niż pomiar wykonany w terenie za pomocą GPS. Ortofotomapy działek ewidencyjnych prezentują w sposób rzeczywisty i czytelny stan pokrycia oraz zagospodarowania terenu. Przy tym, wszystkie prace wykonywane na potrzeby systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS) są zatwierdzane przez osoby posiadające stosowne uprawnienia geodezyjne. W opinii organu II instancji ustalenie powierzchni działek poprzez kontrolę administracyjną polegało na wykorzystaniu bazy danych zgromadzonych w systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS) zawierających materiały kartograficzne (mapy i ortofotomapy) oraz przy wykorzystaniu geograficznego systemu informacji (GIS) zawierającego bazy danych referencyjnych dla ocen kwalifikowalności wniosków. Dla ustalenia prawa do otrzymania płatności podstawowe znaczenie ma rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest określona uprawa. W systemie informatycznym ARiMR zaimplementowane są wcześniej wyznaczone powierzchnie MKO, które stanowią różnicę pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej, a powierzchnią obszarów nieuprawnionych do płatności. Zdaniem organu II instancji w związku z powyższym wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych, kwalifikowanych we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną w toku prowadzonego postępowania wynosi 3,34%. Powierzchnia zatwierdzona do płatności płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach Wariant: 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki wynosi [...] ha. Stawka płatności do 1 ha w ramach Wariant: 4.8 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki została określona w załączniku nr 6 do rozporządzenia r-ś-k i wynosi [...] zł. Końcowo organ II instancji uznał, że ocena stanu niniejszej sprawy oraz analiza wyżej przytoczonych przepisów prawa, potwierdziła, że rozstrzygnięcie organu I instancji w przedmiotowej sprawie zostało wydane w oparciu o prawidłowo zebrany i przeanalizowany materiał dowodowy. Tym samym przy wydawaniu rozstrzygnięcia w I instancji nie doszło do naruszenia ani przepisów materialnych, ani proceduralnych. W skierowanej do sądu skardze na opisaną wyżej decyzję Skarżąca zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na rozpatrzenie sprawy, tj. art. 7, art. 80 kpa - poprzez dowolną a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz poprzez oparcie rozstrzygnięcia na nieaktualnej mapie (mapa nie jest opatrzona datą, a ta wynika wyłącznie ze wskazania zawartego w uzasadnieniu organu II instancji) - podczas, gdy faktycznie miejsca zaznaczone na mapie kolorem niebieskim są na bieżąco utrzymywane (podobnie jak pozostała część działki) zgodnie z zasadami jako trwałe użytki zielone w rozumieniu u.p.s.; nadinterpretację faktu zadeklarowania innej powierzchni w roku 2025, podczas gdy to wynika, nie ze zmiany powierzchni, a z obawy nałożenie bezpodstawnych sankcji przez organ i jest związane z bezsilnością Strony w obliczu konsekwentnego nieuzasadnionego nieuznawania argumentów beneficjenta; 2) naruszenie art. 22 u.p.s. - poprzez dokonanie oceny spełnienia warunków przyznania płatności na podstawie mapy - jak wskazuje organ II instancji - obrazującej stan działki na dzień 8 maja 2023 r., podczas gdy z ww. przepisu należy wywodzić, że organ winien dokonywać oceny na dzień nie wcześniejszy niż 31 maja 2023 r.; 3) naruszenie art. 2 pkt 29 u.p.s. - poprzez przyjęcie, że wyłączone obszary gruntów nie stanowią trwałych użytków zielonych i uznanie, że występują tam "zadrzewienia", podczas gdy obszar ten jest na bieżąco wykaszany, a ewentualne występująca na terenie działki roślinność stanowi tzw. samosiejki, służące jako pokarm dla bydła, zaś zarastanie związane jest m.in. z faktem, iż wykaszanie odbywa się zgodnie z przyjętym i zaakceptowanym planem raz w roku i to w okresie znacznie późniejszym niż wskazana przez organ data wykonania mapy, a ewentualne samosiejki stanowiły naturalnie użytkowany obszar, stanowiąc pokarm dla bydła; 4) naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 k.p.a. - poprzez brak uzasadnienia faktycznego w zakresie: w jaki sposób na podstawie ortofotomapy wklejonej do treści decyzji uznano, że obszar zaznaczony na niebiesko to zadrzewienia, a nie jak twierdzi strona samosiejki wykorzystywane jako karma dla bydła (a więc trwały użytek zielony) - podczas gdy z obrazu tego nie sposób wysnuć takiego wniosku; brak uzasadnienia w zakresie odmowy przeprowadzenia kontroli na miejscu, o którą od pierwszego odwołania w sprawie strona wnosi (brak wydania postanowienia o odmowie przeprowadzenia dowodu) pomimo rozbieżności pomiędzy twierdzeniami strony a mapą (wykonaną jak twierdzi organ w dniu 08 maja 2023 r. - data wniosku 22 czerwca 2023 r.); brak w aktach sprawy dokumentu, z którego wynika sposób wyliczenia powierzchni wyłączonej na podstawie mapy - oznaczenia szerokości i długości każdej części wyłączonego obszaru, ze wskazaniem skali mapy, co by umożliwiło weryfikację, czy Organ prawidłowo wyłączył powierzchnię; 5) naruszenie art. 10 u.p.s. - poprzez brak przeprowadzenia kontroli na miejscu, w sytuacji w której okoliczności faktyczne sprawy tego wymagały; 6) naruszenie art. 66 § 1 pkt 1, pkt 2, pkt 4 u.p.s. - poprzez pominięcie przy wydawaniu rozstrzygnięcia daty, na którą mapa obrazuje stan działki z zestawieniem daty złożenia wniosku i daty wynikającej z art. 22 u.p.s. W oparciu o tak sformułowane zarzuty, Skarżąca wniosła o: uchylenie zaskarżonej decyzji w całości; zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie z dnia 29 kwietnia 2026 r. Skarżąca przedstawiła dodatkowe zarzuty skierowane przeciwko decyzji organu II instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron, oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 §1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uznał mając na uwadze powyższy przepis, że zaskarżona decyzja jest wadliwa, co skutkuje koniecznością jej uchylenia. W badanej sprawie zasadniczym przedmiotem sporu było to czy aktualna powierzchnia kwalifikująca się do płatności względem działek A1 - [...] ha i B1 [...] ha, jest mniejsza od maksymalnego kwalifikowalnego obszaru o [...] ha (dz. A1) oraz o [...] ha (dz. B1), a suma powierzchni wykluczonych wynosiła [...] ha. W pierwszym rzędzie Sąd jest zobowiązany wyjaśnić, że postępowanie w badanej sprawie prowadzone było na podstawie przepisów u.p.s. Zgodnie z art. 5 u.p.s. z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy k.p.a., chyba że niniejsza ustawa stanowi inaczej. Natomiast stosownie do art. 66. ust 1 u.p.s. zasady określone w k.p.a. w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy zasady te ulegają pewnej modyfikacji. Zgodnie bowiem z wskazanym przepisem organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Zgodnie zaś z ust 2. strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Wyjaśnić zatem dalej należy, że stosownie do art. 107 § 1 k.p.a. decyzja zawiera: 1) oznaczenie organu administracji publicznej; 2) datę wydania; 3) oznaczenie strony lub stron; 4) powołanie podstawy prawnej; 5) rozstrzygnięcie; 6) uzasadnienie faktyczne i prawne; 7) pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania; 8) podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji; 9) w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od decyzji lub skarga do sądu administracyjnego - pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, sprzeciwu od decyzji lub skargi oraz wysokości opłaty od powództwa lub wpisu od skargi lub sprzeciwu od decyzji, jeżeli mają one charakter stały, albo podstawie do wyliczenia opłaty lub wpisu o charakterze stosunkowym, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy. Zgodnie zaś z § 3 uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Stosownie do § 4 można odstąpić od uzasadnienia decyzji, gdy uwzględnia ona w całości żądanie strony; nie dotyczy to jednak decyzji rozstrzygających sporne interesy stron oraz decyzji wydanych na skutek odwołania. Jak wynika z zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej, podstawą dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych co do powierzchni działek była kontrola administracyjna wniosku o płatność, w ramach której oceniono dostępne dane GIS, tj.: poprawność wyznaczenia wektorowych granic odniesienia dla działki ewidencyjnej w powiązaniu z obrazem ortofotomapy, mając na uwadze widoczne granice użytkowania, analizę powierzchni sąsiednich działek ewidencyjnych, oraz poprawność wyznaczenia pól zagospodarowania na ortofotomapie. Organ wskazał, że pomiar został wykonany na podstawie ortofotomapy będącej elementem systemu LPIS i stanowiącej podstawowy materiał wykorzystywany do oceny kwalifikowalności deklarowanych powierzchni, powstałej ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych, przetworzonych do postaci metrycznej. Wyjaśnił, że ortofotomapy cyfrowe stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania i użytkowania gruntów, to jest stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki. Wskazał, że w przypadku pomiaru na ortofotomapie nie występuje błąd tolerancji pomiaru, skutkiem czego pomiar ten jest bardziej dokładny niż pomiar wykonany w terenie za pomocą GPS. Wyjaśnił, że ortofotomapy działek ewidencyjnych prezentują w sposób rzeczywisty i czytelny stan pokrycia oraz zagospodarowania terenu. Przy tym, wszystkie prace wykonywane na potrzeby systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS) są zatwierdzane przez osoby posiadające stosowne uprawnienia geodezyjne. Według organu II instancji ustalenie powierzchni działek poprzez kontrolę administracyjną polegało na wykorzystaniu bazy danych zgromadzonych w systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS) zawierających materiały kartograficzne (mapy i ortofotomapy) oraz przy wykorzystaniu geograficznego systemu informacji (GIS) zawierającego bazy danych referencyjnych dla ocen kwalifikowalności wniosków. Wskazał, że dla ustalenia prawa do otrzymania płatności podstawowe znaczenie ma rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest określona uprawa, zaś w systemie informatycznym ARiMR zaimplementowane są wcześniej wyznaczone powierzchnie MKO, które stanowią różnicę pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej, a powierzchnią obszarów nieuprawnionych do płatności. Dokonując analizy wyznaczonej przez Stronę granicy działki rolnej w granicach działki ewidencyjnej na załącznikach graficznych oraz informacji zawartych w zintegrowanym systemie zarządzania i kontroli, organ II instancji stwierdził, iż zasadnym było pomniejszenie względem działek A1 - [...] ha i B1 – [...] ha, a suma powierzchni wykluczonych wynosiła [...] ha. Organ uzasadniał, że oceny powierzchni trwałych użytków zielonych dokonano na podstawie aktualnej ortofotomapy obrazującej stan faktyczny na gruncie w dacie 8 maja 2023 r. Co szczególnie istotne podkreślił, że na ortofotomapie widoczne są obszary, którym jednoznacznie nie można przypisać kwalifikacji do płatności, tj. trwałe użytki zielone, gdyż są to obszary zadrzewień zlokalizowane w środkowej oraz północnej części działki (zaznaczone na mapie kolorem niebieskim). Organ wskazał, że powierzchnia zakwalifikowana do płatności jako trwały użytek zielony, nie została pomniejszona o obszary zacienione, wyjaśnił też, że widocznych na ortofotomapie z roku 2023 trwałych wyłączeń oraz obszarów nieużytkowanych jako trwałe użytki zielone, nie można zakwalifikować do powierzchni maksymalnego kwaliflkowalnego obszaru. W treści decyzji umieszczono miniaturową mapkę działki wraz z terenami wykluczonymi w kolorze czarno-białym z legendą sugerującą oznaczenia w kolorze fioletowym – obszar działki zakwalifikowany do płatności i niebieskim – obszary wyłączone z płatności. Również odnosząc się do odwołania organ podkreślił, że na ortofotomapie widoczne są obszary, którym jednoznacznie nie można przypisać kwalifikacji do płatności tj. trwałe użytki zielone, gdyż są to obszary zadrzewień zlokalizowane w środkowej oraz północnej części działki (zaznaczone na mapie kolorem niebieskim). Mając na uwadze powyższe stwierdzenia Sąd zauważa, że akta sprawy w żadnym miejscu nie zawierają map/ortofotomap w których jakiekolwiek obszary byłyby zaznaczone kolorem niebieskim czy też fioletowym. Jedyne mapy w aktach sprawy to mapa stanowiąca załącznik do wniosku o płatność, mapy złożone przez Stronę w odpowiedzi na wezwanie z dnia 3 czerwca 2025 r., a także mapka znajdująca się w treści decyzji. Wszystkie jednak powyższe mapy zostały umieszczone w postaci czarno-białych wydruków/kserokopii. Tym samym nie ma w aktach sprawy żadnej mapy, w której jakiekolwiek obszary były zaznaczone kolorem niebieskim czy też kolorem fioletowym. W efekcie powoływanie się przez organ w treści zaskarżonej decyzji na obszary zaznaczone na mapie na niebiesko czy też fioletowo nie znajduje żadnego odzwierciedlenia w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy. Nie sposób też ustalić czy którakolwiek z map znajdujących się w aktach sprawy została sporządzona wg stanu na dzień 8 maja 2023 r. – a do takiej właśnie mapy odwołuje się organ w uzasadnieniu decyzji. Tymczasem, aby wypełnić wymogi ustawy odnośnie uzasadnienia decyzji z art. 107 § 3 k.p.a., jak również zasady zaufania wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a., organ w uzasadnieniu, w przypadku wskazania konkretnych ustalonych okoliczności, winien sporządzić je w ten sposób, aby w szczególności zawierało ono wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Tym samym ustalając konkretną okoliczność organ winien odesłać do konkretnego znajdującego się na konkretnej karcie akt sprawy dowodu i wskazać, co z niego wynika, tzn. jaka konkretna okoliczność mająca istotne znaczenie dla sprawy została nim udowodniona, a jeśli jest to powierzchnia działki, organ winien szczegółowo, w sposób poddający się weryfikacji wyliczyć tę powierzchnię i przedstawić dowody to potwierdzające. Dowody te powinny być weryfikowalne, co należy rozumieć w ten sposób, że prawidłowość wynikających z nich wyliczeń i ustaleń winna być możliwa do skontrolowania zarówno przez Stronę jak i przez sąd administracyjny, w przypadku ewentualnej skargi złożonej przez Stronę. Tymczasem zaskarżona decyzja weryfikacji się nie poddaje, brak bowiem materiału dowodowego w postaci właściwych i czytelnych map, jak i dokonanych na ich podstawie wyliczeń, które pozwalałyby na weryfikację prawidłowości poczynionych ustaleń. Jednocześnie Sąd dostrzega sprzeczność w argumentacji organu zawartej w uzasadnieniu. Organ wielokrotnie podkreśla znaczenie dowodowe danych pochodzących z ortofotomap i na nich się opiera, wskazuje też, że sama Strona we wniosku za rok 2025 zaznaczyła fragmenty działek, które zostały wykluczone z płatności w 2023 r. i nie są już one deklarowane (w domyśle – stan faktyczny od 2023 do 2025 się nie zmienił), co jest w ocenie organu dowodem na to, że Strona miała świadomość, które fragmenty wychodzą poza maksymalny obszar kwalifikowany (MKO). Z drugiej zaś strony odmawia przeprowadzenia dowodu z oględzin na miejscu z uwagi na upływ czasu od momentu złożenia wniosku o płatność, czyli w 2023 roku, w którym naliczono pomniejszenie. Organ podkreśla, że od dnia, w którym złożono wniosek o płatność na 2023 rok, stan faktyczny nieruchomości uległ naturalnym zmianom, co uniemożliwia rzetelne ustalenie jej stanu w okresie, do którego odnosi się decyzja. Natomiast Strona wskazuje, że fakt zadeklarowania innej powierzchni w roku 2025, wynika, nie ze zmiany powierzchni, a z obawy o nałożenie bezpodstawnych sankcji przez organ i jest związane z bezsilnością Strony w obliczu konsekwentnego nieuzasadnionego nieuznawania jej argumentów. Powyższy problem w ocenie Sądu łatwo rozwiązać. Wystarczy porównać dane: w tym ortofotomapy z roku 2023, roku 2025 i aktualnej i jeśli w spornych obszarach nie ma istotnej różnicy, to dowód z kontroli na miejscu byłby w stanie wyjaśnić zaistniały spór – co do wykluczonych powierzchni. Natomiast jeśli dane z poszczególnych map co do spornych obszarów rzeczywiście istotnie się różnią, to zgodzić należy się, że kontrola na miejscu nie jest w stanie wyjaśnić spornej kwestii. Z tych też przyczyn oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w całości. W punkcie drugim wyroku Sąd, na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 p.p.s.a. zasądził od organu na rzecz Strony [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na co złożył się zwrot uiszczonego wpisu od skargi. Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę stanowisko Sądu wyrażone w niniejszym wyroku. W związku z tym w aktach sprawy winny się znaleźć niezbędne dowody pozwalające na weryfikację prawidłowości ustaleń i wyliczeń, a uzasadnienie decyzji winno zostać sporządzone stosownie do art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. Powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).