I SA/Sz 1042/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – Iwona Golec po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 października 2018 r. wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 września 2016 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 511/16 oddalającego jej skargę na decyzję Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek p o s t a n a w i a: 1) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2) ustanowić adwokata.

H. K. w związku ze złożeniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 22 marca 2018 r. sygn. akt I SA/Sz 1042/17 odrzucającego jej skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 września 2016 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 511/16 oddalającego jej skargę na decyzję Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek, złożyła w Sądzie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata "do sporządzenia skargi w oparciu o obowiązujące przepisy". Skarżąca jest zwolniona z mocy ustawy od kosztów sądowych w sprawie na mocy art. 239 §1 pkt 1 lit e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: "p.p.s.a.") – vide: zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Sądu z dnia 18 września 2018 r. W uzasadnieniu wniosku Skarżąca określiła, że jej sytuacja finansowa jest trudna; nie posiada środków na opłacenie kosztów adwokata bez uszczerbku w utrzymaniu siebie i rodziny. Podała, że nie ma wykształcenia prawniczego. Gospodarstwo domowe prowadzi z mężem [...], oboje małżonkowie są w wieku [...] lat. Skarżąca jest osobą niepełnosprawną. Wskazała, że sytuacja osobista, zdrowotna i materialna Skarżącej i jej męża jest trudna. Miesięczne dochody Skarżącej i jej męża z tytułu otrzymywanej emerytury wynoszą odpowiednio: [...] zł i [...] zł. Skarżąca przedstawiła szczegółowo wysokość ponoszonych wydatków z podziałem na konkretne wydatki (m.in. energia elektryczna, gaz, ścieki, telefon, podatek od nieruchomości, zaległe składki do ZUS, spłata kredytu, zakup leków, środków czystości), stanowiące łącznie kwotę [...]zł. Małżonkowie posiadają dom o pow. [...] m kw. o szacunkowej wartości [...] zł. Innego majątku nieruchomego, wartościowych ruchomości ani zgromadzonych zasobów pieniężnych Skarżąca nie wykazała. Skarżąca powołała się na przyznane jej przez WSA w Szczecinie prawo pomocy w innych zawisłych przed Sądem sprawach o sygn. akt I SA/Sz 449/12 i I SA/Sz 511/16. Wraz z wnioskiem przedłożyła: - kopie przekazów pocztowych świadczeń emerytalnych skarżącej i jej męża za sierpień 2018 r. w kwotach: [...] zł i [...] zł, - kopie faktur i dowodów wpłat potwierdzających ponoszenie wydatków na utrzymanie domu i spłatę kredytów. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Stosownie do treści art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Ze względu na ustawowe zwolnienie H. K. - będącej stroną skarżącą działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS - od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie (art. 239 § 1 pkt 1 lit. e p.p.s.a.), zbędne stało się rozpoznawanie wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się, w pkt 1. umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Rozpoznając wniosek o ustanowienie adwokata, stwierdzić należało, że sytuacja osobista (zdrowotna, wiek), materialna i rodzinna Skarżącej przemawia za uwzględnieniem jej wniosku o ustanowienie pełnomocnika. Skarżąca utrzymuje się wraz z mężem ze świadczeń emerytalnych w łącznej kwocie ok. [...] zł miesięcznie, z tego ponosi jedynie uzasadnione wydatki. Nie wykazała żadnych dodatkowych dochodów ani oszczędności pieniężnych, posiada jedynie w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej dom o pow. [...] m kw., w którym mieszka z mężem. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należało, że Skarżąca wykazała, iż znajduje się w sytuacji kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Skarżąca nie jest w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Mając na uwadze powyższe, na podstawie 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w pkt. 2 sentencji postanowienia.