I SA/Rz 838/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w [.] z dnia [.] grudnia 2016 r. nr [...] w sprawie ze skargi B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] października 2017 r. nr [.] w przedmiocie podatku od towarów i usług za I kwartał 2014 r. - p o s t a n a w i a - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji

W skardze na opisaną w sentencji decyzję Spółka zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania wraz z decyzją pierwszej instancji. Poddaną kontroli Sądu decyzją z dnia [.] października 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [.] uchylił decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Rzes [.] zowie z dnia [.] grudnia 2016 r. nr [.] określającą w podatku od towarów i usług za I kwartał 2014 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 1 733 zł oraz kwotę do zapłaty z tytułu wykazania podatku w fakturach VAT, o których mowa w art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - w łącznej wysokości 7 324 152 zł, w części dotyczącej określenia w podatku od towarów i usług za I kwartał 2014 r. ww. kwoty określonej na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług za styczeń 2014 r. w wysokości 6 352 325 zł oraz za luty 2014 r. w wysokości 971 828 zł; w pozostałej części utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Wniosek uzasadniono obawą niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Postanowieniem z dnia 12 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił uwzględnienia wniosku. Na skutek zażalenia strony skarżącej zostało ono uchylone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 sierpnia 2018 r., a wniosek przekazany do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) dalej zwanej: "p.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Podkreślić przy tym należy, że nie chodzi tutaj o zwykłe konsekwencje wykonania decyzji, lecz dodatkowe skutki, jakie mogą z niej wyniknąć, jeżeli mogą one wywołać zdarzenia określone w powołanym przepisie przed zakończeniem postępowania sądowego. Udzielenie ochrony tymczasowej nie ma miejsca w każdej sprawie, lecz jest instytucją o wyjątkowym charakterze, na co wskazuje dyspozycja art. 61 § 1 p.p.s.a. - wniesienie skargi nie wstrzymuje bowiem wykonania zaskarżonego aktu. Jej celem jest niedopuszczenie do tego, aby kontrola sądowoadministracyjna okazała się iluzorycznym instrumentem prawnym, ale aby miała wymiar rzeczywisty pozwalający skorzystać z rezultatów oceny przez Sąd legalności zaskarżonego aktu przed jego wykonaniem i aby nie zniweczyć celów takiego postępowania. Wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej winien być należycie umotywowany pod kątem zdarzeń określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., jakkolwiek - mając na względzie postanowienie składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2014 r. sygn. II FPS 9/13, a także wydane w niniejszej sprawie postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 sierpnia 2018 r. - Sąd powinien uwzględnić także materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy. Rozpoznanie wniosku odbywa się jednak bez oceny zasadności skargi. Nie ulega wątpliwości, że rozpoznawany wniosek nie zawiera należytego, skonkretyzowanego uzasadnienia, a ogranicza się tylko do zacytowania treści art. 61 § 3 p.p.s.a., co znacznie utrudnia jego rzetelną ocenę. Wnioskodawca powinien bowiem określić i uprawdopodobnić, że niezwłoczne wykonanie ostatecznej w administracyjnym toku instancji decyzji może wywołać dla niego skutki określone w powołanym przepisie. Z akt sprawy wynika natomiast, że Spółka znajduje się w stanie likwidacji, proces ten trwa niemal 4 lata. Nie prowadzi już bieżącej działalności, jedynym jej majątkiem pozostaje nieruchomość i środki trwałe. Pomimo zaś wnioskowania o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości i deklarowanego braku środków w dniu 5 marca 2018 r. wpłacono w kasie Sądu gotówką 20 000 zł tytułem wpisu od skargi. Spółka jest także reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru. Zaskarżona decyzja dotyczy z kolei podatku od towarów i usług, a wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie przyjęto w wysokości 7 324 153 zł (kwota wynikająca z zakwestionowanych przez organy faktur, odmawiających jej prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, określona w trybie art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług). W ocenie Sądu w przedstawionych okolicznościach brak było podstaw do uwzględnienia wniosku, ponieważ nie wykazano ani nie uprawdopodobniono niebezpieczeństwa wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. warunkujących udzielenie ochrony tymczasowej na czas trwania postępowania sądowego. Spółka znajduje się w stanie likwidacji, nie prowadzi już działalności operacyjnej. Z danych dostępnych w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że procedura ta nadal jest w toku, Spółka nie została postawiona w stan upadłości. Mając zaś na uwadze, że do obowiązków likwidatora – określonych w Kodeksie spółek handlowych – należy zakończenie bieżących interesów Spółki, ściągnięcie wierzytelności, wypełnienie zobowiązań i upłynnienie pozostałego majątku, ewentualny obowiązek uregulowania ww. kwoty nie będzie mieć bezpośredniego przełożenia na decyzję co do dalszego bytu Spółki, ponieważ wspólnicy podjęli już uchwałę o jej likwidacji. Sama zapłata ww. kwoty to obowiązek świadczenia pieniężnego, którego skutki mogą być w prosty sposób odwrócone poprzez zwrot środków. Zapłata taka stanowić będzie ponadto zwykłą konsekwencję wykonania decyzji i w żadnej mierze nie można jej kwalifikować w kategoriach zdarzeń określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., których sama Spółka nie zidentyfikowała. Na podstawie informacji zawartych w aktach sprawy Sąd nie miał zaś możliwości dokonania oceny, czy wykonanie zaskarżonej decyzji może odbyć się dla likwidowanej Spółki z istotnym uszczerbkiem, jaką może wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować dla niej trudne do odwrócenia skutki. Nie można było ustalić na tym etapie postępowania związku przyczynowego miedzy wykonaniem decyzji a zdarzeniami określonymi w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ewentualny tylko brak dostatecznych środków lub trudna sytuacja materialna (por. postanowienie NSA z dnia 20 lipca 2018 r. II FZ 436/18) o tym bowiem nie świadczą. Z podanych względów, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., odmówiono uwzględnienia wniosku.