I SA/Rz 687/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 20 października 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku WR o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi WR na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] sierpnia 2017 r. nr [.] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania odwoławczego - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy.

Występując ze skargą na opisane w sentencji postanowienie WR zgłosił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym podał, że nie stać go na uiszczenie opłaty od skargi. Osiąga skromne dochody w kwocie 2780 zł netto. Ma 64 lata, jest schorowany, wiedzie skromne życie. Prowadzona jest przeciwko niemu egzekucja zaległości podatkowej za ZCB "[.]", ma zajęty rachunek bankowy. Z żoną pozostaje w ustroju rozdzielności majątkowej, dlatego nie jest w stanie podać informacji o jej stanie majątkowym poza tym, że osiąga wynagrodzenie w kwocie 2800 zł netto. Nie posiada żadnego majątku, w tym nieruchomości. Zadeklarował, że ponosi wydatki w całości pochłaniające dochód, a to: na opłaty i remonty – 710 zł, środki czystości i higieny oraz komunikację – 900 zł, internet, ubrania, pościel – 400 zł, wyżywienie, leki i rehabilitację – 300 zł, wydatki związane z dziećmi i wnukami – 200 zł, pomoc matce – 250 zł (łącznie 2760 zł). Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W sprawie dotyczącej opisanego w sentencji postanowienia wpis od skargi wynosić będzie 100 zł, a inne jednorazowe koszty sądowe nie będą przekraczać takiej kwoty. W ocenie referendarza sądowego wnioskodawca nie wykazał przesłanek określonych w powołanym przepisie, które pozwoliłyby uznać go za osobę ubogą. Posiada stały dochód wynoszący 2780 zł miesięcznie, a wraz z żoną 5580 zł. Nie wszystkie podane przez niego wydatki można zaś traktować jako związane z zaspakajaniem podstawowych potrzeb bytowych, jak chociażby przeznaczane na remont (nie wiadomo czego, skoro nie posiada żadnego majątku) i internet. Wiodąc zaś "skromne życie" trudno przyjąć, że pozwala sobie na wydatki na środki higieny, czystości i komunikację w wysokości 900 zł każdego miesiąca oraz że na internet, ubrania i pościel wydaje więcej niż na wyżywienie, leki i rehabilitację. Ze złożonego oświadczenia majątkowego w niniejszej sprawie, ale również w sprawie wcześniej rozpoznawanej pod sygn. I SA/Rz 462/17 wynika, że skarżący mieszka razem z żoną w domu przy ul. [.] w [.] (dalej posługuje się takim adresem). Ich łączny zadeklarowany dochód netto wynosi 5580 zł. Pomimo istnienia między małżonkami rozdzielności majątkowej małżeńskiej ustrój ten nie zwalnia ich z obowiązku wzajemnej pomocy, o której mowa w art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, a w myśl art. 27 tej ustawy od przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny. Mieszkając wspólnie i pokrywając wspólne wydatki związane z utrzymaniem domu (opłaty, remonty) prowadzą w istocie wspólne gospodarstwo domowe, a nie wykazano, aby w budynku zainstalowane były np. odrębne liczniki (poboru prądu, gazu, wody) albo urządzone miał odrębne pomieszczenia. Tak więc pewne zadeklarowane przez skarżącego wydatki tymczasowo może ponieść żona (może też np. zrezygnować ze stałych wydatków na remonty), aby ten mógł zgromadzić niezbędne sumy na pokrycie minimalnych kosztów zainicjowanego przez siebie postępowania sądowego. Rodzina skarżącego dysponuje bowiem dochodem wynoszącym co najmniej 5580 zł netto miesięcznie. Trudno zresztą zaaprobować jako wiarygodną wysokość wskazanych wydatków na opłaty i remonty w kwocie 710 zł miesięcznie, które stanowić mają tylko część ogólnej – ale nieokreślonej w oświadczeniu sumy, w której partycypuje. Jawi się ona jako zbyt wysoka. Ponadto, w kontekście braku jakiegokolwiek majątku, z akt sprawy o sygn. I SA/Rz 462/17 wynikało, że jest to skutkiem m.in. tego, że w 2013 r. zbył na rzecz żony działkę o pow. 1 ha położoną w [.] oraz 1/2 udziału w działce o pow. 0,15 ha położonej w [.] – za 10 000 zł. Do 2012 r. był także właścicielem samochodu Chevrolet Captiva z 2008 r. Aktualnie właścicielem dwóch samochodów jest tylko żona. Wydatki na ich utrzymanie także można ocenić jako zbyteczne i niepotrzebnie obciążające budżet rodziny. Obecnie złożone oświadczenie w stosunku do tego ze sprawy I SA/Rz 462/17 różni się tylko tym, że zamiast wydatków na kulturę i rekreację w kwocie 250 zł aktualnie kwotę tę ma przeznaczać na pomoc dla matki. Nie zadeklarował także posiadania obecnie żadnych już oszczędności (w sprawie I SA/Rz 463/17 podawał kwotę 1000 zł). W ocenie referendarza przewidywane koszty sądowe niniejszej sprawy nie przekraczają możliwości finansowych wnioskodawcy, a ich uiszczenie nie odbędzie się z uszczerbkiem dla podstawowego utrzymania (egzystencji) wnioskodawcy i jego żony. Prawo pomocy ma zaś służyć osobom bez dochodu albo o niskich dochodach, które nie dysponują środkami pozwalającymi im na dostęp do sądu, czego nie można założyć w przypadku skarżącego. Mając to na uwadze, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa, odmówiłem przyznania prawa pomocy.